Khi Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc ngày 16/12/2008 cùng nhất trí thông qua một nghị quyết cho phép các lực lượng đặc nhiệm của các nước thành viên được quyền theo đuổi và truy bắt những tên cướp biển cả trên biển và trên đất liền thì nhiều người đã nghĩ ngay rằng năm 2009 sẽ là năm đại hạn đối với chúng.
Rõ ràng, nghị quyết trên sẽ không thể giúp quét sạch bọn hải tặc ra khỏi Vịnh Aden và Biển Ấn Độ Dương chỉ trong vòng một đêm nhưng đó được coi là một sự khởi đầu tốt đẹp.
Ngoài ra, có một sự thay đổi khác sẽ giúp chiến dịch chống bọn hải tặc trở nên hiệu quả hơn, đó là sự tham gia của Trung Quốc. Bắc Kinh đã đồng ý tham gia vào lực lượng đa quốc gia chống cướp biển Somali. Ngay hồi đầu tháng 1, các tàu khu trục mang tên lửa tối tân nhất của Trung Quốc gồm tàu Haikou và Wuhan cùng với tàu tiếp tế Weishanhu đã chở 800 thuỷ thủ và 70 lính thuỷ đánh bộ đến Vịnh Aden để tham gia các chiến dịch chống cướp biển. Các tàu của Trung Quốc sẽ phối hợp với các tàu chiến của các nước khác đã có mặt ở trên vịnh hoặc cũng đang trên đường tới đó.
Trung bình mỗi năm có khoảng 1.200 tàu thương mại của Trung Quốc đi qua Somali và các nhóm cướp biển đã tấn công khoảng 20% trong số đó.
Đây là lần đầu tiên trong vòng 600 năm trở lại đây tàu chiến của Trung Quốc đi xa ra khỏi khu vực biển nhà như vậy. Lần gần đây nhất Trung Quốc cử các con tàu của mình đến bán đảo Ả-rập là vào thế kỷ 15 khi Đô đốc Zheng He chỉ huy một hạm đội những con tàu thương mại khổng lồ của Triều đại nhà Minh.
Với việc tàu Trung Quốc đến Vịnh Aden, tất cả 5 nước thành viên thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đều đã có mặt ở vùng biển được xem là nguy hiểm nhất thế giới này.
Với hơn 20 tàu chiến và một loạt tàu quân sự, tàu tiếp tế từ Hải quân của các nước như Italia, Hy Lạp, Đan Mạch, Anh, Pháp, Đức, Tây Ban Nha (EU cam kết cử 10 tàu chiến đến Vịnh Aden), Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ, Iran, Ả-rập Xê-út, Malaysia, Nhật Bản, Nga và Mỹ, cuộc sống của bọn cướp biển trong năm nay chắc chắn sẽ không thể dễ dàng như năm ngoái.
Tính riêng trong năm 2008, bọn cướp biển đã tấn công 124 còn tàu thương mại và tàu tư nhân ở vùng biển Somali, bắt giữ 60 trong số này và nhận được từ 20 đến 40 triệu USD tiền chuộc. Trong năm ngoái, có hai vụ bắt giữ tàu của bọn hải tặc gây chấn động thế giới. Đó là vụ bọn cướp biển bắt giữ một tàu chở dầu khổng lồ chở số lượng dầu trị giá 100 triệu USD của Ả-rập Xê-út và vụ chúng bắt giữ một tàu chở 33 chiếc xe tăng và nhiều loại vũ khí hiện đại khác của Ukraine.
Liệu năm 2009 có thực sự là năm đại hạn của hải tặc Somali?
Rõ ràng, nếu xem xét những yếu tố đã phân tích ở trên thì dường như năm nay sẽ không phải là năm thuận lợi và bội thu của cướp biển Somali. Tuy nhiên, trên thực tế, một số diễn biến gần đây lại khiến người ta nghi ngờ nhận định này.
Mới ngày hôm qua (5/2), báo chí thế giới đồng loạt đưa tin hải tặc Somali đã thả tàu chở xe tăng và vũ khí MV Faina của Ukraine cùng toàn bộ thủy thủ đoàn sau gần 6 tháng giam giữ con tàu này. Các nguồn tin này chưa cho biết chính xác tàu MV Faina đã được thả như thế nào nhưng họ đều khẳng định cướp biển Somali đã nhận được khoản tiền chuộc 3,2 triệu USD cho việc phóng thích con tàu MV Faina.
Tàu MV Faina là con tàu đắt giá thứ hai được bọn cướp biển thả trong năm nay. Hồi tháng 1, con tàu chở dầu khổng lồ mang tên Sirius Star của Ả-rập Xê-út đã được phóng thích sau khi chủ tàu phải trả cho bọn cướp biển 3 triệu USD tiền chuộc.
Điều này có nghĩa là những tên cướp biển Somali đã “gặt hái” được ít nhất 6,2 triệu USD chỉ trong vòng có hơn 1 tháng. Những khoản tiền quá hậu hĩ “từ trên trời rơi xuống” như thế này chắc chắn sẽ thu hút thêm nhiều những người đàn ông đang tuyệt vọng trong một đất nước bị tàn phá bởi chiến tranh tham gia vào nghề cướp biển đang nở rộ ở ngoài khơi biển Somali.
Hầu hết những tên cướp biển ở Somali hiện này đều còn rất trẻ và chúng một cuộc sống vô cùng xa hoa, hoang phí. Chúng cưới những cô gái đẹp nhất, sống trong những ngôi nhà to và đi những chiếc xe hơi hoà nhoáng. Nhiều người cho biết nghề cướp biển hiện nay “đã được xã hội chấp nhận”, thậm chí còn được coi là “mốt”.
Mặc dù một số tên cướp biển bắt giữ tàu Sirius Star đã bị chết trên biển ngay sau khi nhận được khoản tiền chuộc khổng lồ nhưng những tên cướp biển bắt giữ tàu MV Faina lại lấy được tiền chuộc một cách an toàn.
Như vậy, rõ ràng, hải tặc Somali đã có một khởi đầu năm khá tốt đẹp chứ không xấu như nhiều người dự đoán.
Với việc có được nhiều tiền trong tay như vậy, những tên cướp biển chắc chắn sẽ lại dùng một khoản vào việc tái đầu tư vào các công cụ cho “nghề” của chúng – đó là những loại vũ khí mạnh hơn, những con xuồng máy hiện đại hơn, tốc độ hơn.
Một chuyên gia về khu vực Sừng Châu Phi - ông Roger Middleton cho rằng việc hải tặc Somali có thể bắt giữ được những con tàu như MV Faina và Sirius Star chứng tỏ chúng đã lớn mạnh hơn, tinh vi hơn và táo tợn hơn rất nhiều.
Việc quân đội của một loạt cường quốc có mặt tại khu vực đã đem đến một số thành công nhất định - nhiều tên cướp biển bị bắt giữ và nhiều vụ tấn công bị phá vỡ. Tuy nhiên, theo ông Middleton, cộng đồng quốc tế cần phải tiếp tục duy trì lâu dài các chiến dịch quân sự tại đây thì mới mong kiểm soát được các nhóm hải tặc Somali.
"Nếu sự có mặt của quân đội các nước kéo dài thì điều đó sẽ có ảnh hưởng lâu dài đến bọn cướp biển. Nhưng nếu các chiến dịch này chỉ kéo dài trong khoảng một năm thì chắc chắn số vụ tấn công của cướp biển sẽ tăng lên," ông Middleton nhấn mạnh. Như vậy, vùng biển ngoài khơi Somali hiện sẽ vẫn là vùng biển nguy hiểm nhất thế giới.