Vừa qua, chúng tôi tiếp tục nhận được đơn trình bày của ông Nguyễn Ngọc Hào (SN 1951), trú tại số nhà 24 Phạm Ngũ Lão, thị trấn Quảng Yên, huyện Yên Hưng. Ông Hào là nguyên đơn trong vụ kiện “Yêu cầu huỷ hợp đồng mua bán nhà đất” với bị đơn là UBND huyện Yên Hưng và ông Bùi Văn Tính, trú tại số nhà 26 liền kề với nhà ông Hào.
Nội dung vụ việc tóm tắt như sau: Năm 1946, bà Nguyễn Thị An (mẹ ông Hào) có hai ngôi nhà làm trên diện tích đất là 398m2. Đến năm 1959, bà An bán một ngôi nhà ba gian cho Công ty Vật liệu thị xã Quảng Yên có diện tích đất 96m2. Năm 1981, bà An cắt 79,6m2 đất cho con trai là ông Nguyễn Ngọc Hiệu (anh trai ông Hào). Như vậy diện tích đất của bà An còn lại là 222,4m2 và bà An ở ổn định với ông Hào trên mảnh đất này, đến năm 2000 thì bà An mất. Năm 1996, UBND huyện Yên Hưng thanh lý ngôi nhà ba gian của Công ty Vật liệu thị xã Quảng Yên cho gia đình bà Vũ Thị Rộng (1 gian), gia đình ông Phong (1 gian) và gia đình bà Bé (1 gian). Sau đó bà Rộng (mẹ của ông Bùi Văn Tính) có mua lại gian nhà của ông Phong, đến năm 2000, gia đình bà Rộng đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) với diện tích là 71,7m2. Khi gia đình ông Hào phát hiện UBND huyện Yên Hưng đã thanh lý nhà và cấp GCNQSDĐ cho nhà bà Rộng đã lấn sang đất của gia đình ông Hào là 10,2m2, vì vậy ông Hào đã làm đơn khởi kiện ra TAND huyện Yên Hưng. Đến nay, 5 năm đã trôi qua, vụ án trên đã được đưa ra xét xử 7 lần (3 lần xét xử sơ thẩm, 3 lần xét xử phúc thẩm, 1 lần giám đốc thẩm) nhưng vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. Điều đáng nói là ngày 11-9-2008, Viện KSND tỉnh đã có quyết định kháng nghị đề nghị huỷ án sơ thẩm ngày 6-8-2008 của TAND huyện Yên Hưng. Tại bản án này, TAND huyện Yên Hưng đã tuyên: Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Ngọc Hào; huỷ một phần hợp đồng mua bán nhà đất giữa UBND huyện Yên Hưng với bà Vũ Thị Rộng (đối tượng mua bán 10,2m2 đất); buộc UBND huyện Yên Hưng phải thanh toán cho ông Hào 12,2 triệu đồng. Đáng lẽ như theo quy định của điều 135, điều 137 Bộ luật Dân sự, thì hợp đồng mua bán nhà đất giữa UBND huyện Yên Hưng với bà Vũ Thị Rộng là vô hiệu một phần; buộc UBND huyện Yên Hưng và ông Bùi Văn Tính phải trả cho ông Nguyễn Ngọc Hào 10,2m2 đất và giải quyết hậu quả hợp đồng vô hiệu giữa UBND huyện Yên Hưng với gia đình ông Tình mới hợp tình hợp lý. Tuy nhiên, tại phiên xét xử sơ thẩm, ngày 17, 18-8-2009 vừa qua, TAND huyện Yên Hưng vẫn tuyên như nội dung quyết định của bản án sơ thẩm ngày 6-8-2008 mặc dù bản án này đã bị huỷ. Không đồng tình với bản án sơ thẩm trên, gia đình ông Hào đã làm đơn kháng cáo gửi lên TAND tỉnh. Ngày 9-9-2009, Viện KSND tỉnh đã có quyết định kháng nghị bản án dân sự sơ thẩm nói trên của TAND huyện Yên Hưng. Kháng nghị của Viện KSND tỉnh nêu rõ những thiếu sót, vi phạm của bản án sơ thẩm ngày là: Nhận định trong bản án có mâu thuẫn, trái ngược phần quyết định, cụ thể “Nhận định ông Hào đi khởi kiện không đưa ra được chứng cứ chứng minh các hộ lấn chiếm, nhưng quyết định lại chấp nhận đơn khởi kiện của ông Hào. Nhận định ông Tính sử dụng đất ổn định không có lý do thu hồi đất của ông Tính, nhưng quyết định lại tuyên huỷ một phần hợp đồng mua bán nhà đất. Như vậy có nghĩa là ông Tính không có quyền sử dụng 10,2m2 đất đang tranh chấp, và như vậy 10,2m2 đất này trở thành vô chủ. Bản án tuyên huỷ một phần là không đúng quy định của pháp luật. Bản án buộc UBND huyện Yên Hưng thanh toán cho ông Hào số tiền 12,2 triệu đồng là vi phạm điều 137 Bộ luật dân sự...”. Đồng thời Viện KSND tỉnh đề nghị TAND tỉnh xét xử phúc thẩm theo hướng huỷ bản án dân sự sơ thẩm của TAND huyện Yên Hưng, giao vụ án cho TAND huyện Yên Hưng xét xử lại theo đúng quy định của pháp luật.
Một vụ án, không quá phức tạp, mọi tình tiết đã rõ, nhưng đã kéo dài 5 năm với 7 phiên toà xét xử, từ toà án cấp huyện, cấp tỉnh rồi lên tới TAND tối cao vẫn chưa xong và cuối cùng lại trở về TAND huyện Yên Hưng. Điều đáng nói là, đối với bản án trên, Viện KSND tỉnh đã hai lần có quyết định kháng nghị và đề nghị xét xử lại cho nghiêm minh, đúng pháp luật, nhưng không hiểu sao đã 5 năm trôi qua, vụ án vẫn “dậm chân” tại chỗ?
