Người tiêu dùng đang bị “móc túi” công khai bởi loại vàng thiếu tuổi. Theo giá hiện nay, cứ mỗi tuổi vàng bị ăn gian, người tiêu dùng bị thiệt khoảng 180.000đ/chỉ
Lãi từ tuổi vàng
Các doanh nghiệp thuộc hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam cho biết, tình trạng vàng mười bán trên thị trường chỉ còn chín tuổi tám hoặc chín tuổi rưỡi, vàng tây còn bảy hoặc sáu tuổi rưỡi vẫn còn phổ biến.
Bà Cẩm Anh, một chủ tiệm vàng khu vực quận 5 cho biết: “Trang sức 18K của các tiệm được cho là uy tín thường là loại vàng bảy tuổi hoặc sáu tuổi tám, trong khi đúng phải là bảy tuổi rưỡi. Còn trang sức của nhiều nơi chỉ đạt sáu tuổi tư hoặc sáu tuổi rưỡi, nhưng tất cả đều được tính theo một nấc giá vàng 18K”. Cũng theo bà Cẩm Anh, kinh doanh vàng trang sức “sống” được nhờ ba khoản: chênh lệch giá mua bán thị trường, tiền gia công sản xuất và khoản lãi lớn nhất là tuổi vàng. Thậm chí với vàng trắng, loại 18K có khi chỉ còn 14 - 12K. Mỗi một phần trăm độ tinh khiết của vàng tương ứng với giá tiền nhất định mà giới kinh doanh gọi là 1 lai, thì bình quân bán một món trang sức họ phải có lợi nhuận từ 2 - 3 lai trở lên.
Đáp ứng nhu cầu gia công để kinh doanh sỉ và lẻ vàng trang sức của tư nhân, công ty Vàng bạc đá quý thuộc ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn cũng tung ra loại vàng sáu tuổi rưỡi cung cấp cho các chành, vựa, cửa hàng vàng. Và khi loại vàng này đến tay người tiêu dùng thì sản phẩm thường được bán với giá vàng bảy tuổi hoặc bảy tuổi rưỡi. PNJ cũng có sản xuất hai dòng sản phẩm: loại đúng chất lượng bảy tuổi rưỡi chỉ bán trong các cửa hàng bán lẻ mang thương hiệu PNJ, còn loại trang sức sáu tuổi tám bán sỉ cho thương lái và nó có thể được thương lái bán ra thị trường với giá vàng bảy tuổi.
Theo bà Cao Thị Ngọc Dung, giám đốc công ty PNJ: “Giá thị trường thường tính vàng tây theo mức vàng bảy tuổi, do vậy nếu sản xuất trang sức sáu tuổi tám, tức độ chênh lệch 2%, người bán được lãi thêm 2 lai là khoản tối đa có thể chấp nhận được.
Chưa có chế tài
| Quy định của thế giới, vàng 24K là vàng ròng đạt độ tinh khiết 99,99% (Việt Nam còn gọi là vàng 4 số 9, vàng mười tuổi) và vàng 18K đạt độ tinh khiết vàng 75% (Việt Nam gọi vàng tây, vàng bảy tuổi rưỡi), người ta cho phép sản xuất và kinh doanh các loại trang sức, hàng mỹ nghệ (đồng hồ, bút máy, gọng kính, khuy áo,…) bằng vàng có tỷ lệ vàng thấp hơn như vàng 9K (3,75 tuổi hay 37,52% vàng ròng), 10K (4,16% tuổi hay 41,6% vàng ròng), 12K (5 tuổi hay 50% vàng ròng). |
Giá vàng càng cao, trang sức vàng thiếu tuổi càng nhiều. Các kỹ thuật chế tác, các “hội” vàng (hợp kim pha vào vàng) mới còn tạo thêm cơ hội cho nhà kinh doanh khi các món nữ trang vàng 12 - 14K vẫn có thể đạt độ bóng, đẹp, màu như loại 18K.
Hiện luật pháp và cả thông lệ quốc tế trong việc quản lý hoạt động kinh doanh vàng không quy định cụ thể về tiêu chuẩn nữ trang. Trang sức được xếp vào loại hàng hoá thông thường nên nhà kinh doanh được phép tự đăng ký và chịu trách nhiệm về chất lượng đăng ký. Lợi dụng quy định này, doanh nghiệp tìm cách hạ thấp tuổi vàng để cạnh tranh lẫn nhau, tăng thêm lợi nhuận cho mình. Cơ quan quản lý nhà nước lại không quy định rõ tiêu chuẩn hàm lượng vàng tối thiểu phải đạt cho từng loại là bao nhiêu, nên nhiều cơ sở, tiệm vàng cứ thế tận dụng kỹ thuật để làm ra vàng nữ trang thiếu tuổi. Cả khi các cơ quan chức năng phát hiện các dấu hiệu vi phạm cũng không biết áp dụng qui định nào để phạt.
Ước tính trong năm 2008 này, người tiêu dùng Việt Nam sẽ tiêu thụ khoảng 30 tấn vàng trang sức, chỉ cần giảm 1% tuổi vàng, người tiêu dùng bị mất 300kg vàng, mỗi ký vàng tính theo mức giá 18,1 triệu đồng/chỉ sẽ khoảng 483 triệu đồng. Như vậy người tiêu dùng đã bị “móc túi” tổng cộng gần 150 tỉ đồng.
