Đến Bắc Sơn (Móng Cái) hôm nay, chúng tôi ngỡ ngàng trước sự “Thay da đổi thịt” của xã vùng cao biên giới, một trong những xã thuộc diện khó khăn của tỉnh. Đường từ TX Móng Cái vào xã hơn 15km được trải nhựa phẳng lì, 2 bên đường thay thế các đồi trọc trước kia nay là những đồi keo tai tượng ngút ngàn, những vườn rừng xen lẫn nương ngô xanh bát ngát.
Càng đến gần trung tâm xã, không khí càng sôi động hơn, toả về các ngả đường thôn khe bản, người, phương tiện xe máy, ô tô đi lại nhộn nhịp. Trạm điện, trạm truyền thanh, nhà văn hoá thôn... được đầu tư xây dựng đẹp, khang trang. Bí thư, kiêm Chủ tịch UBND xã Bắc Sơn Nguyễn Chí Trung khoe: Mấy năm nay Bắc Sơn có nhiều cái mới, cuộc sống người dân nơi đây ngày càng khá hơn... Nổi bật nhất là hệ thống chính trị trong toàn xã được nâng cao chất lượng, công tác xoá đói giảm nghèo, giảm tỷ lệ sinh con thứ 3 đạt kết quả tích cực. Tin học được đưa vào thực hiện trong công tác quản lý Nhà nước nên thuận lợi rất nhiều…
Cán bộ UBND xã tham gia lớp học vi tính do xã tổ chức
Những năm trước kia cuộc sống của người dân trong xã vô cùng khó khăn, hàng năm có tới trên 80% trong tổng số hơn 230 hộ thuộc diện đói. Bởi giao thông đi lại khó khăn, phong tục tập quán lạc hậu. Có gia đình vợ chồng mới 45 tuổi đã có 7 đến 9 con, khuyên họ không đẻ nhiều, họ bảo “tao đẻ có ảnh hưởng đến ai đâu”, “chỉ cần thêm một gáo nước là chúng nó ăn thoải mái...”; nhà có người ốm, người chết, không lo chữa trị, chôn cất, mà chỉ lo cúng ma. Canh tác nuôi trồng năng suất thấp; tình trạng chặt phá rừng tràn lan... Đặc biệt đội ngũ cán bộ của xã trình độ năng lực có hạn, hầu hết đều chưa học hết THPT... Trước thực tế như vậy, được sự quan tâm của Trung ương (Chương trình 135 của Chính phủ), tỉnh và TX Móng Cái cùng các đơn vị quốc phòng, doanh nghiệp trên địa bàn, hàng loạt công trình hạng mục, cơ sở hạ tầng đường - trường - trạm - kênh mương thuỷ lợi - điện lưới quốc gia... của xã được xây dựng, tạo thuận lợi cho nhân dân địa phương đi lại, phát triển kinh tế - xã hội. Xã mở lớp bổ túc văn hoá THPT, lớp vi tính... tại địa phương cho cán bộ và con em trên địa bàn; xây dựng kế hoạch, tạo điều kiện cho cán bộ từ cấp thôn trở lên đi tập huấn ngắn hạn, dài hạn, theo học các lớp nâng cao trình độ chính trị, chuyên môn nghiệp vụ theo chuyên ngành. Xã phối hợp với Trung tâm khuyến nông thị xã thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật về nuôi trồng, chăm sóc các giống mới cho nhân dân địa phương. Khi đưa giống mới vào chăn nuôi, gieo trồng, đảng viên, cán bộ luôn là người đi đầu thực hiện. Qua đó vừa rút kinh nghiệm, vừa phổ biến, nhân rộng mô hình trong toàn xã. Hiện nay gần 100% số hộ dân trong xã đã làm theo, góp phần đưa tổng sản lượng lương thực của xã mấy năm gần đây lên 650-695 tấn lương thực/năm (gấp 5-7 lần so với từ năm 2000 trở về trước, tăng từ 15-17% so với kế hoạch đặt ra), năng suất lúa trung bình đạt 47tạ/ha, ngô 30-32 tạ/ha. Đàn trâu, bò của xã năm sau phát triển hơn năm trước, đến nay có gần 1.000 con; cả xã có hơn 10 hộ quy mô chăn nuôi 50 con trâu, bò/gia đình. Gia súc, gia cầm không còn nuôi thả rông như trước mà được nuôi tập trung, hàng năm được tiêm phòng, nên đã hạn chế, phòng ngừa được dịch bệnh. Nhiều hộ dân đã đầu tư vào phát triển kinh tế chăn nuôi kết hợp với vườn rừng như trồng các loại cây ăn quả, măng tre Bát Độ, keo tai tượng, bạch đàn cao sản... hàng năm cho thu nhập từ 30 triệu đồng trở lên. Điển hình như các hộ ông Nguyễn Văn Hoàn, Đặng A Tài (thôn Lục Phủ); Chẩu Sao Chắn (thôn Phình Hồ)... Số hộ dân trong xã nhận đất, nhận rừng để phát triển kinh tế vườn rừng ngày càng nhiều. Nhờ vậy tình trạng khai thác, chặt phá rừng bừa bãi được ngăn chặn, góp phần xoá đói giảm nghèo ở địa phương hiệu quả. Hiện toàn xã không còn hộ đói, số hộ nghèo còn gần 50% (xã phấn đấu hết năm 2007 số hộ nghèo chỉ còn 20%). Đường giao thông từ TX Móng Cái vào xã, từ xã đi 4 thôn: Lục Phủ, Phình Hồ, Pẹc Nả và Thán Phún (xa nhất 12km) đã được nhựa hoá, bê tông hoá đi lại thuận lợi. 4 thôn của xã đều có nhà văn hoá. Số học sinh độ tuổi đi học đến trường chiếm hơn 90%; số trẻ em trong xã học hết chương trình tiểu học chiếm 99%. Hiện xã đã hoàn thành phổ cập THCS. Công tác chăm sóc sức khoẻ ban đầu cho người dân được quan tâm hơn. Năm 2006, Sở Y tế và TX Móng Cái đầu tư trên 1 tỷ đồng xây dựng Trạm Y tế xã Bắc Sơn đạt chuẩn quốc gia đáp ứng tốt nhu cầu khám chữa bệnh cho nhân dân trên địa bàn. Phát triển VHVN, TDTT có nhiều khởi sắc, những làn điệu dân tộc, các trò chơi dân gian dần được khôi phục và tổ chức trong những ngày lễ, hội, tết, tạo được không khi vui tươi lành mạnh, hạn chế tệ cờ bạc, rượu chè... trước kia. Công tác quốc phòng-an ninh, nhất là an ninh biên giới, an ninh vùng dân tộc và TTATXH ở địa phương luôn được giữ vững và ổn định.
Để Bắc Sơn ngày càng phát triển và đổi thay toàn diện một cách bền vững, cấp uỷ, chính quyền địa phương tiếp tục củng cố nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị; tranh thủ mọi nguồn lực và phát huy nội lực của địa phương để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, phát triển kinh tế, XĐGN; nâng cao chất lượng giáo dục, thực hiện tốt công tác kế hoạch hoá gia đình.