Đối với Bác việc làm thơ chúc Tết gửi đồng bào, chiến sĩ cả nước mỗi khi Tết đến, xuân về đã trở thành niềm hạnh phúc lớn từ đó tạo ra nguồn cảm hứng chắp cánh cho những vần thơ của nhà cách mạng bay cao.
Khác với mọi năm, năm 1968 này Bác chuẩn bị cho bài thơ chúc Tết từ rất sớm. Vào một buổi chiều cuối tháng 9 âm lịch, sau khi nghe đồng chí Vũ Kỳ, Thư ký báo cáo công việc, Bác nói: ''Chú Kỳ này, chú suy nghĩ và gợi ý cho Bác về bài thơ chúc Tết năm nay được không?''. Câu hỏi đột ngột của Bác làm cho đồng chí Vũ Kỳ (người Thư ký giúp việc Bác lâu nhất trong số những người cộng sự của Bác) ngạc nhiên và lúng túng, vì còn hơn 3 tháng nữa mới đến Tết và không những thế Bác còn bảo gợi ý về bài thơ chúc tết này. Đồng chí Vũ Kỳ chỉ kịp trả lời như một phản xạ tự nhiên ''vâng ạ!”. Khoảng hơn một tuần sau , Bác nhắc lại yêu cầu đặt ra với đồng chí Vũ Kỳ chung quanh bài thơ chúc tết. Lúc này, đồng chí Vũ Kỳ thành thật trả lời: ''Thưa Bác, tuần vừa rồi vì nhiều việc quá nên cháu cũng chưa kịp suy nghĩ”. Bác cười hiền hậu: ''Thế Bác tự làm vậy!''. Có phải vì chấp hành quyết định của Bộ Chính trị cuối năm nay Bác đi Trung Quốc nghỉ hay vì những suy nghĩ cháy bỏng trong lòng về những ngày bão lửa sắp đến của cuộc tiến công và nổi dậy vào dịp Tết Mậu Thân ở miền Nam theo Nghị quyết Hội nghị Trung ương lần thứ 14 (khoá III) họp vào tháng 6-1967 mà Bác đã nghĩ đến bài thơ chúc Tết sớm như vậy. Thế rồi mấy ngày tiếp theo đó, trong 3 đêm liền Bác thức rất khuya. Tiếng mổ cò trên chiếc máy chữ rất quen thuộc của Bác vẫn giòn giã chìm vào trong đêm như gọi mùa xuân về sớm. Bác có nếp quen là viết báo, làm thơ thường tranh thủ vào những giờ nghỉ sau khi đã hoàn tất mọi công việc trong ngày với cương vị là Chủ tịch nước.
Bác Hồ chụp ảnh kỷ niệm tại núi Hoàng Sơn, tỉnh An Huy trong chuyến thăm Trung Quốc tháng 5-1965.
Ảnh: TL
Hơn 10 ngày sau, Bác đưa cho đồng chí Vũ Kỳ bài thơ chúc Tết được đánh máy sạch sẽ và Người vui vẻ nói: “Chú Kỳ đọc lại và góp ý cho Bác”. Bài thơ đó như sau:
Xuân này hơn hẳn mấy xuân qua,
Thắng lợi tin vui khắp nước nhà.
Nam Bắc thi đua đánh giặc Mỹ.
Tiến lên!
Toàn thắng ắt về ta!
Bài thơ chỉ có 4 câu với 28 từ rất cô đọng, rất giản dị, nhưng hàm súc đã khẳng định một mùa xuân tràn ngập niềm vui vì ''thắng lợi tin vui khắp nước nhà'' và Bác kêu gọi hai miền thi đua đánh giặc Mỹ để giành toàn thắng trong cuộc kháng chiến này. Bài thơ chúc Tết, nhưng mang tính thời sự nóng hổi và cũng tràn đầy sức xuân.
Sau hơn 3 tháng nghỉ ở Trung Quốc (Bác đi nghỉ từ ngày 5-9-1967), thượng tuần tháng 12-1967 Bác về nước dự hội nghị Bộ Chính trị và Bác muốn thu thanh bài thơ chúc Tết vào dịp này. Theo ý kiến Bác, Văn phòng bố trí để Đài TNVN thu thanh lời chúc mừng năm mới Mậu Thân vào chiều 27-12, nhưng trước ngày đó sức khoẻ của Bác không được tốt nên phải lùi lại. Sáng 31-12, ngày cuối cùng của năm cũ và trong niềm vui trước chiến thắng của quân và dân ta trên khắp các chiến trường, Bác ung dung và chậm rãi ra Phủ Chủ tịch để thu thanh lời chúc mừng năm mới. Sau khi thu thanh xong, nghệ sỹ Trần Thị Tuyết ngâm bài thơ cho Bác nghe và cũng để ghi vào băng phát đêm giao thừa. Nghe hết bài thơ, Bác rất vui và Người khen ngợi chị Trần Thị Tuyết có chất giọng ấm và truyền cảm. Bài thơ chúc Tết “Toàn thắng ắt về ta'' của Bác đã đi vào lịch sử như một bài hịch vang lên trong đêm giao thừa Tết Mậu Thân cùng với chiến thắng giòn giã của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân ấy, cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của dân tộc ta đã mở sang một trang mới.
Sau khi dự phiên họp đặc biệt của Bộ Chính trị, phiên họp cuối năm của Hội đồng Chính phủ, nghe và cho ý kiến lần cuối cùng về toàn bộ công tác chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy, Bác yên tâm trở lại Trung Quốc nghỉ theo kế hoạch đã định. Khác hoàn toàn với ngày ra đi 5-9, lần này Bác như khoẻ ra với niềm vui luôn rạng rỡ trên khuôn mặt hiền từ của Người.
Những ngày ở Trung Quốc, Bác theo dõi sát sao tình hình mọi mặt ở trong nước nói chung và công tác chuẩn bị ở chiến trường nói riêng khi lời hịch thiêng liêng của non sông đất nước do chính Người đã phát ra. Càng đến gần Tết, không khí đón mừng năm mới và đón giờ G càng sôi nổi và nhộn nhịp hơn khi các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước từ trong nước liên tục bay sang báo cáo và xin ý kiến Bác. Những đêm đó, Bác thường đi nghỉ muộn hơn và sáng cũng thức dậy sớm hơn vì miền Nam luôn trong trái tim Người giờ này đang bí mật hoàn tất những công việc cuối cùng cho một trận đánh lớn và trải dài từ nam sông Bến Hải đến tận cùng mũi Cà Mau. Đêm 30 Tết, trong một căn phòng nhỏ tại nhà khách của Đảng Cộng sản Trung Quốc, Bác và đồng chí Vũ Kỳ cùng ngồi bên cạnh chiếc đài bán dẫn chăm chú nghe tin tức và ca nhạc đón giao thừa. Chương trình ca nhạc, ngâm thơ trên Đài rất vui, nhưng trên khuôn mặt của Bác lại thoáng những nét buồn. Lúc này, hơn ai hết đồng chí Vũ Kỳ hiểu rõ nỗi lòng Bác vì một lẽ đơn giản là Người nhớ đến đồng bào, chiến sỹ miền Nam ''đi trước về sau'' còn đang phải sống khổ cực dưới ách kìm kẹp của chế độ thực dân và cả trong những ngày giáp Tết này vẫn âm thầm, bền bỉ chuẩn bị trút bão lửa lên đầu Mỹ, nguỵ.
Như để phá tan không khí tĩnh lặng đang hiện hữu, Bác bảo đồng chí Vũ Kỳ mở băng gì vui vui cho Người nghe. Hiểu tâm trạng Bác, đồng chí Vũ Kỳ chọn một băng có nhiều bài hát thiếu nhi mở để Bác nghe. Tiếng hát ngây thơ của một em bé vang lên trong đài bán dẫn với các câu: “Bé bé bồng bông. Hai má ửng hồng. Bé đi sơ tán... Ngày mai chiến thắng. Bé về phố đông”... thấy Bác mỉm cười. Vừa lúc đó, tiếng pháo nổ rền báo hiệu năm cũ đã qua và năm mới đến vang lên trong đài bán dẫn cùng với lời chúc Tết của Bác khoẻ, ấm và ngân vang, vừa hào sảng, vừa truyền cảm khiến cả hai Bác cháu cùng vui làm cho không khí Tết như lan toả và vượt khỏi không gian của căn phòng nhỏ. Khi đài phát xong câu cuối cùng của bài thơ “Tiến lên! Toàn thắng ắt về ta!”. Bác nói khẽ: ''Giờ này, khắp miền Nam đang nổ súng''. Dứt lời, Bác quay sang hỏi đồng chí Vũ Kỳ: ''Sáng mai, chú dậy sớm cùng Bác được không''. Đồng chí Vũ Kỳ ngạc nhiên hỏi lại: ''Thưa Bác! có việc gì ạ!”. Bác thong thả trả lời: ''Có tin quan trọng từ bên nhà''.
Nhớ lời Bác, sáng 1 Tết, Đồng chí Vũ Kỳ dậy sớm hơn ngày thường và bước nhẹ sang phòng Bác thì thấy Bác cũng đã dậy và đang mở Đài nghe các bản tin của các đài nước ngoài. Thế là, hai Bác cháu cùng ngồi nghe và hồi hộp chờ báo cáo từ bên nước điện sang. Nhưng phải đến gần hết buổi sáng mới có điện báo cáo với Bác về tin chiến sự ''đánh khắp miền Nam''. Khuôn mặt hiền hậu cùng ánh mắt Bác rực sáng niềm vui. Niềm vui đó đọng mãi trong lòng Bác làm chất xúc tác chắp cánh cho những vần thơ dạt dào niềm vui chiến thắng để ngày 6 Tết cũng là ngày kỷ niệm lần thứ 38 ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, Người lại viết tiếp bài thơ:
Đã lâu chưa làm bài thơ nào,
Nay lại thử làm xem ra sao?
Lục khắp giấy tờ vẫn chẳng thấy,
Bỗng nghe vần ''thắng'' vút lên cao!
