Ngày 30-6, Đoàn công tác của Bộ Công Thương do đồng chí Lê Khắc Thọ, Phó Vụ trưởng Vụ Công nghiệp nặng (Bộ Công Thương) làm Trưởng Đoàn đã làm việc với tỉnh về tình hình khai thác, chế biến, vận chuyển, kinh doanh và xuất khẩu than trái phép trên địa bàn. Đồng chí Nhữ Thị Hồng Liên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, lãnh đạo các sở, ngành và Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) cùng dự.
Trong thời gian vừa qua, tỉnh đã tích cực thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 109/TB-VPCP ngày 26-4-2008 của Chính phủ về sản xuất, kinh doanh than và các giải pháp xử lý nạn khai thác, chế biến, vận chuyển, kinh doanh than trái phép trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, nhưng đến nay tình trạng khai thác than trái phép, xuất lậu than trên địa bàn tỉnh có hiện tượng tái diễn trở lại. Để tiếp tục thực hiện tốt chỉ đạo của Chính phủ, Đoàn công tác của Bộ Công Thương đã cùng lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh và TKV tập trung thảo luận hai nội dung chính về quản lý khai thác than trên địa bàn và việc xuất khẩu than nhiệt lượng thấp qua Khu chuyển tải Vạn Gia. Các đại biểu đều thống nhất đánh giá chung về tình hình hoạt động khai thác, chế biến, kinh doanh và xuất khẩu than trái phép trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh từ sau khi thực hiện kết luận của Thủ tướng Chính phủ tại Thông báo số 109 đến nay, Bộ Công Thương, UBND tỉnh Quảng Ninh và TKV đã có nhiều biện pháp triển khai tích cực, tăng cường phối hợp trong việc quản lý và ngăn chặn nạn khai thác than và buôn lậu than trái phép qua biên giới cơ bản đã được kiểm soát. Tuy nhiên, thời gian gần đây hiện tượng khai thác, chế biến, vận chuyển than và kinh doanh than trái phép có nguy cơ tái diễn với tính chất phức tạp, tinh vi hơn và có dấu hiệu tái xuất than lậu sang Trung Quốc. Mặc dù hoạt động khai thác than trái phép cơ bản được kiểm soát nhưng vẫn có những đối tượng lợi dụng hoạt động hoàn nguyên, hoàn thổ, cải tạo vườn rừng của các hộ gia đình nằm trong ranh giới quản lý tài nguyên của TKV để lén lút mở điểm khai thác trái phép ở một số địa bàn như: Hạ Long, Hoành Bồ, Uông Bí, Đông Triều…
Đối với việc xuất khẩu than nhiệt lượng thấp của TKV theo Quyết định số 1517 của Bộ Công Thương, tuy còn một số vướng mắc về thủ tục, trình tự thực hiện trong thực tế nhưng bước đầu đã đi vào nền nếp và chưa phát hiện vi phạm. Tuy nhiên, đây là lĩnh vực dễ nảy sinh vi phạm, tiêu cực lợi dụng quay vòng hoá đơn, đưa than ra khu vực biên giới để tìm cách xuất lậu đi Trung Quốc nên cần được kiểm tra, giám sát chặt chẽ. Hiện nay, theo thống kê của TKV, đến 24-6 lượng than nhiệt lượng thấp xuất khẩu qua Khu chuyển tải Vạn Gia mới đạt trên 264.000 tấn. Dự kiến trong năm 2009, lượng than xuất khẩu qua khu vực này chỉ đạt khoảng 1,5 đến 2 triệu tấn trong khi mục tiêu TKV đề ra là 3 triệu tấn.
Để tiếp tục lập lại trật tự trong khai thác, chế biến, vận chuyển và tiêu thụ than trên địa bàn, đại diện các sở, ngành của tỉnh, TKV và Đoàn công tác của Bộ Công Thương đã tập trung bàn, làm rõ những vướng mắc, khó khăn trong công tác quản lý về khai thác, chế biến, vận chuyển, kinh doanh và xuất khẩu than qua Khu chuyển tải Vạn Gia để tập trung tháo gỡ như: Tăng cường các biện pháp quản lý chặt chẽ và đề cao trách nhiệm của các đơn vị trong TKV và chính quyền các địa phương không để xảy ra tình trạng có những điểm khai thác trái phép có dấu hiệu khai thác lớn. Đối với một số vướng mắc về cơ chế chính sách, tỉnh sẽ có văn bản đề nghị Bộ Công Thương điều chỉnh…
Hôm nay và ngày mai 2-7, Đoàn công tác sẽ tiến hành khảo sát thực tế tại một số điểm có nguy cơ tái diễn nạn khai thác than trái phép tại một số địa phương và nắm bắt tình hình thực tế việc xuất khẩu than nhiệt lượng thấp qua Khu chuyển tại Vạn Gia (Móng Cái).
