Những ngày gần đây, nhiều tiểu thương đang kinh doanh ở chợ Hạ Long I xôn xao với thông tin: Chợ sẽ được bán cho Công ty TNHH Thương mạiRồng Tiên. Một số thì cho rằng đơn vị nào quản lý chợ cũng được, miễn là không ảnh hưởng đến công việc làm ăn, buôn bán. Nhưng cũng không ít người thì tỏ ý không đồng tình với chủ trương này...
Tiểu thương băn khoăn về tương lai Chợ Hạ Long I được đầu tư xây dựng từ năm 2002 với tổng vốn đầu tư gần 38 tỷ đồng từ các nguồn: thu lệ phí và thu tiền chỗ bán hàng trong chợ; vay tín dụng và ngân sách thành phố. Hiện nay, chợ có 1.200 hộ kinh doanh cố định và 300 hộ kinh doanh tạm thời, giải quyết việc làm cho gần 3.000 lao động. Đồng thời, Ban Quản lý chợ cũng có 128 cán bộ, công nhân viên thực hiện công tác quản lý Nhà nước về các hoạt động kinh doanh, khai thác chợ. Hàng năm, chợ Hạ Long I đóng góp cho nhà nước 4-4,5 tỷ đồng từ tiền thuế; trên 4 tỷ đồng tiền phí thuê điểm kinh doanh và các khoản phí khác theo quy định của nhà nước (sau khi trừ chi phí quản lý). Ngoài phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân trên địa bàn, chợ Hạ Long I còn thu hút hàng vạn lượt khách du lịch trong và ngoài nước đến tham quan, mua sắm. Cách đây khá lâu, UBND tỉnh đã có chủ trương giao chợ Hạ Long I và khu vực phụ cận cho Công ty CP Đầu tư Xuất nhập khẩu Quảng Ninh đầu tư thành một trung tâm thương mại đạt tiêu chuẩn quốc tế với các loại hình kinh doanh thương mại, dịch vụ ăn nghỉ và vui chơi giải trí phục vụ khách du lịch và nhu cầu tiêu dùng của nhân dân. Tuy nhiên, chủ trương này không được thực hiện và đến tháng 7-2009, vấn đề chuyển đổi sở hữu Chợ Hạ Long I lại được đặt ra với hình thức bán chợ cho Công ty TNHH Thương mại Rồng Tiên. Mặc dù vậy, vấn đề này mới chỉ bắt đầu “nóng” vào cuối tháng 7-2009, khi tỉnh chỉ đạo UBND TP Hạ Long tổ chức họp đại diện các ngành hàng và toàn thể cán bộ, công nhân viên đang tham gia công tác, quản lý tại chợ Hạ Long I để lấy ý kiến về việc chuyển đổi mô hình quản lý chợ theo hình thức bán cho doanh nghiệp. Tại cuộc họp này, đại diện các ngành hàng kinh doanh tại chợ đều không đồng tình với việc chuyển đổi và cho rằng bán quyền quản lý chợ cho doanh nghiệp không thể mang lại sự ổn định cho các hộ kinh doanh. Sau cuộc họp, vấn đề này được thông tin rộng rãi đến các tiểu thương trong chợ và vấp phải sự phản đối của hầu hết trong số họ. Bà Nguyễn Thị Duyên, đang kinh doanh ở quầy 509, ngành hàng quần áo, cho biết: “Chúng tôi chưa được họp bàn về việc bán quyền quản lý chợ mà chỉ có những người tổ trưởng đi họp về và nói lại. Thế nhưng nếu được họp thì tôi cũng không đồng tình. Nhiều chị em buôn bán ở đây cũng không đồng tình. Chúng tôi đang làm ăn yên ổn như thế này mà lại phải giao vào tay doanh nghiệp thì không biết tương lai thế nào. Đành rằng Nhà nước bán thì Nhà nước cũng có các biện pháp để bảo đảm công ăn việc làm cho chúng tôi nhưng biết thế nào được khi vào tay doanh nghiệp. Đến lúc đó tiền thuê điểm, lệ phí các loại... rồi cả vị trí các ngành hàng chắc chắn sẽ có thay đổi theo hướng có lợi cho doanh nghiệp vì họ đầu tư thì họ sẽ phải tính đến chuyện thu lãi. Trong khi đó, hiện nay các hộ kinh doanh đều đang rất khó khăn...”. Cũng cùng ý kiến như bà Duyên, bà Phạm Thị Mến, tiểu thương ngành hàng rau, quả, bày tỏ: “Buôn bán dạo này khó khăn, ế ẩm lắm. Những hôm nắng ráo còn có khách chứ mưa là chỉ có mỗi mấy chị em tiểu thương với nhau, khách đếm trên đầu ngón tay. Làm ăn đã khó khăn như thế mà doanh nghiệp còn vào quản lý chợ nữa thì chúng tôi không hiểu sẽ ra sao. Bây giờ, mỗi lốt bán hàng phải nộp hơn 600 ngàn đồng/tháng. Tôi có 2 lốt thì nộp gần 1,3 triệu đồng/tháng. Vất vả lắm mới đủ tiền nộp và có chút ít để chi phí sinh hoạt hàng ngày cho gia đình. Nếu doanh nghiệp vào và nâng tiền thuê chỗ lên thì chúng tôi chỉ có nước... nghỉ việc”. Cần có một giải pháp thoả đáng Không chỉ lo lắng về tiền thuê chỗ, về quyền lợi, về tương lai... khi doanh nghiệp được quyền tổ chức, quản lý chợ mà nhiều tiểu thương chợ Hạ Long I còn cho rằng: Chợ Hạ Long I không chỉ đơn thuần là nơi mua - bán của người dân Hạ Long và du khách thập phương mà cái tên chợ Hạ Long I đã trở thành một “thương hiệu”. Làm nên thương hiệu ấy là công sức bao năm nay của bà con tiểu thương. Đó là những giá trị không thể tính được bằng tiền. Vì thế, bán quyền tổ chức, quản lý chợ cho doanh nghiệp thì ngoài quyền lợi đang được hưởng, bà con tiểu thương sẽ được hưởng sự ưu đãi như thế nào cho công sức xây dựng nên “thương hiệu” ấy? Bên cạnh đó, chủ trương bán quyền quản lý chợ Hạ Long I cho doanh nghiệp cũng không nhận được sự đồng tình của UBND TP Hạ Long. Mới đây, trong công văn gửi UBND tỉnh về vấn đề này, UBND TP Hạ Long đề nghị: “Không phê duyệt phương án chuyển đổi mô hình tổ chức, quản lý chợ Hạ Long I theo hình thức bán cho doanh nghiệp. Nếu thực hiện chuyển đổi mô hình quản lý chợ, đề nghị UBND tỉnh phê duyệt phương án chuyển đổi theo hình thức cổ phần hoá”. Đồng thời, UBND TP Hạ Long cũng đề nghị tỉnh cho phép thành phố tiếp tục thực hiện đầu tư xây dựng các hạng mục công trình tại chợ Hạ Long I theo quy hoạch đã được duyệt.
Không chỉ phục vụ cho nhân dân TP Hạ Long, chợ Hạ Long I còn là điểm đến của du khách bốn phương.
Các hộ kinh doanh ở ngành hàng giày dép.
Chuyển đổi mô hình quản lý chợ là một xu thế tất yếu, là chủ trương đúng của Nhà nước và của tỉnh. Tuy nhiên, yêu cầu của việc chuyển đổi là phải đảm bảo mục tiêu ổn định xã hội và thu hút vốn đầu tư phát triển. Và chuyển đổi như thế nào cho phù hợp với xu hướng phát triển, hợp lòng dân là điều rất quan trọng. Vì thế có nên bán quyền tổ chức, quản lý chợ Hạ Long I hay không là điều các cơ quan quản lý Nhà nước cần phải xem xét, nghiên cứu kỹ. Nếu đó là việc nên làm thì cần phải có sự tuyên truyền, giải thích để tiểu thương hiểu được sự cần thiết phải chuyển đổi và có những cam kết đảm bảo quyền lợi thoả đáng của họ. Còn nếu đó là việc không nên thì cũng cần phải có phương án chuyển đổi phù hợp với thực tế, hợp với lòng dân để thực hiện có hiệu quả Nghị định số 02/2003/ NĐ-CP của Chính phủ về phát triển và quản lý chợ. Có chuyển đổi mô hình quản lý chợ thì mới có thể nâng cao hiệu quả hoạt động của các chợ, đáp ứng được các yêu cầu của hội nhập kinh tế quốc tế.