Các phóng viên của hãng tin Reuters đã có mặt tại Hà Nội suốt một tuần qua để ghi nhận những thay đổi do mũ bảo hiểm mang tới cho diện mạo giao thông Việt Nam. Dưới đây là nội dung bài viết đã được lược dịch.
Những người dân Việt Nam sử dụng xe máy đang dần quen với quy định mới do Chính phủ đề ra: Đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy trên mọi tuyến đường. Đây là một trong các biện pháp mà các cơ quan chức năng Việt Nam thực hiện nhằm giảm thiểu số người bị thương vong do tai nạn giao thông liên quan đến xe máy gây ra.
Hàng triệu chiếc xe máy nhỏ, ồn ào, ken nhau chạy trên các đường phố đông đúc của các đô thị Việt Nam. Những người đi xe máy lúc nào cũng tỏ ra vội vã, đi lại rất ẩu trên đường, bất chấp luật lệ giao thông, ít nghĩ tới cái giá phải trả cho tính mạng của mình vì sự vội vàng ấy.
Theo các con số do Chính phủ Việt Nam công bố, hàng năm có tới 13.000 người chết, hơn 11.000 người bị thương do tai nạn giao thông. Một nửa trong số những người bị thương phải chịu thương tật suốt đời.
“Nhiều người bị tai nạn giao thông, dù không chết, nhưng những thương tật khiến họ chẳng thể làm gì được”, Bác sĩ Cao Độc Lập của bệnh viện Việt - Đức nói khi đang ngồi ngay bên giường một bệnh nhân đến trong ca trực cấp cứu của anh. “Nếu điều này còn tiếp tục, nó sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến nhiều vấn đề xã hội”.
Tai nạn giao thông được coi là “sát thủ số 1” trong việc cướp đi sinh mạng của những người đang trong độ tuổi lao động của Việt Nam. Và đến lúc cần có một hành động mang tính xã hội cao.
Vì vậy, quy định bắt buộc người đi xe máy phải động mũ bảo hiểm khi ra đường chính thức có hiệu lực từ 15/12.
Trước đây, thói quen của nhiều người dân Việt Nam là không đội MBH khi đi ra đường. Nhưng khi Nghị định 32 có hiệu lực thì khác. Vào sáng thứ Bảy, trên các con phố đông đúc của Hà Nội hay TP.HCM, vẫn còn vài người không đội mũ. Nhưng, ngay lập tức, những người này bị cảnh sát dừng xe và viết phiếu phạt tiền.
Mức phạt mà cảnh sát áp dụng đối với những người không đội MBH là từ 100.000đ đến 200.000đ.
Vài ngày trước khi luật mới có hiệu lực, bác sĩ Lập nói có tới 50-70 nạn nhân của các vụ tai nạn giao thông nhập viện mỗi ngày. 30% trong số họ là những người có độ tuổi từ 18-25.
“Nó đã không đội mũ bảo hiểm”, Hoàng Kim Chi, 25 tuổi, đang kể về đứa em trai 17 tuổi của cô, người đã phải nhập viện 2 tuần trước đây sau một tai nạn xe máy. Anh ta ngã và đập đầu xuống đường. “Nó không mở được mắt và chẳng nhớ ai trong gia đình mình”, Chi nói bằng một thứ giọng trầm, nức nở.
Việt Nam, nơi mà mới 15 năm trước đây, vẫn là một thiên đường của xe đạp. Giờ đây, mọi sự đã khác. Năm 1990, cả nước có 500.000 chiếc xe máy. Nhưng con số này giờ đây đã tăng lên 22 triệu chiếc. Mức tăng trưởng là 20%/năm.
Xe máy thường là phương tiện chở cả một gia đình (thường là 4 người). Nó cũng là thứ vận chuyển những hàng hoá cồng kềnh nữa. Trong khi đó, đối với nhiều người, MBH vừa không thời trang, vừa nóng nực.
Trong một cửa hàng bán mũ bảo hiểm, vào cuối tuần trước, có một đôi nam nữ say sưa lựa chọn những chiếc mũ bảo hiểm màu đỏ sáng, xanh lá cây, xanh da trời và màu hồng phấn. Họ đang chọn mua hàng cho chính mình để đội vào ngày thứ Bảy. Cô gái đội mũ, soi mình vào trong gương và vuốt vuốt mái tóc dài của mình. “Tôi không nghĩ là MBH lại ảnh hưởng tới ngoại hình của mình”, Vũ Thị Châm nói, “Tôi vẫn đội mũ và tóc tôi vẫn đẹp”.
Những chiếc MBH đã qua kiểm định được bán với giá từ 149.000đ trở lên. Nhưng trên thị trường vẫn còn rất nhiều mũ chất lượng kém, rẻ hơn, vẫn được mua bán hàng ngày.