Các lãnh đạo của 27 nước thành viên Liên minh châu Âu (EU) sẽ nhóm họp hôm nay (21/6) để thảo luận về một hiệp ước mới của khối, hai năm sau khi các cử tri Pháp và Hà Lan bỏ phiếu bác bỏ dự thảo hiến pháp chung.
 |
| Phòng họp báo của Hội đồng châu Âu tại Brussel một ngày trước hội nghị thượng đỉnh của EU. |
Thủ tướng Ba Lan Jaroslaw Kaczynski từng đe dọa sẽ phủ quyết kế hoạch cải cách nếu đất nước ông không được tăng quyền biểu quyết nhằm đền bù cho những người đã thiệt mạng trong Chiến tranh thế giới lần thứ hai. Theo đề xuất về quyền biểu quyết trong liên minh, dân số đóng một vai trò quyết định. Ông Kaczynski cho rằng đất nước của ông sẽ đông dân hơn nếu không có chiến tranh. Warsaw cũng lặp lại yêu cầu hiệp ước mới cần phải bao gồm cả việc xem xét di sản Cơ đốc giáo ở châu Âu.
Trong khi đó, Anh hiện phản đối đề xuất trao cho EU quyền kiểm soát lớn hơn đối với chính sách đối ngoại và an ninh của các nước thành viên. Anh cũng không ủng hộ việc xây dựng một hiến chương nhân quyền mới, mang tính bắt buộc cho toàn khối - động thái mà chính quyền London lo ngại sẽ làm tổn hại đến việc quyết định các luật trong nước, ví dụ như luật lao động. Thủ tướng Anh Tony Blair, người sẽ tham dự hội nghị EU cuối cùng trước khi từ nhiệm vào tuần tới, tuyên bố ông sẽ bác bỏ bất kỳ hiệp ước mới nào không đáp ứng các yêu cầu cứng rắn của London.
Theo giới phân tích, sự chống đối của Warsaw và London có thể đánh bại nỗ lực của Thủ tướng Merkel nhằm thay thế hiến pháp EU đã không còn tồn tại sau nhiều năm tranh cãi về sự phân chia quyền lực giữa Brussels với các quốc gia thành viên và giữa các nước lớn với các nước nhỏ trong liên minh.
Thủ tướng Luxembourg Jean Claude Juncker nhận định EU sẽ không thể mở rộng nếu các lãnh đạo không đạt được một thỏa thuận giúp những cơ quan trực thuộc hoạt động hiệu quả hơn. Sự chia rẽ có thể khiến các nước giàu không sẵn lòng hỗ trợ các nước thành viên mới, nghèo hơn.
Bà Merkel đã tham gia các cuộc tiếp xúc trù bị cho hội nghị với các lãnh đạo bảo thủ khác. Thủ tướng Đức kêu gọi những người đồng nhiệm hợp tác để đi đến sự đồng thuận cuối cùng. Tuy nhiên, ông Blair nhận định triển vọng về một thỏa hiệp để tiến hành thương thuyết về hiệp ước cải cách là "rất mong manh". Ông Kaczynski lại dự đoán tỉ lệ đạt được sự nhất trí là 50-50.
