Trong những ngày qua, khoa Nhiễm - Thần kinh của Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP.HCM) không còn một chỗ trống. Khoa có 80 giường nhưng mỗi chiếc giường phải "gánh" đến 4 - 5 bệnh nhi. Khoa Nhiễm quá tải vì bệnh "tay, chân, miệng" đang tấn công trẻ dữ dội...
Sáng 11-9, khi chúng tôi đến Bệnh viện Nhi đồng 1, có 50 trẻ mắc bệnh "tay, chân, miệng" đang nằm viện, trong đó có đến 17 trẻ bị biến chứng thần kinh (chiếm 30%). Không còn giường, nhiều phụ huynh phải trải chiếu ra hành lang buồng bệnh cho trẻ nằm để thoáng bớt. Y, bác sĩ chạy tới chạy lui như chong chóng. Một số trẻ bị nhẹ nhưng cần phải theo dõi, người nhà đã chọn phương án ở gần bệnh viện, để nếu bệnh có diễn tiến nặng thì đưa trẻ trở lại bệnh viện kịp thời. Về nhà thì xa, mà ở trong bệnh viện thì đông quá, người nhà sợ bệnh trẻ nặng thêm!
Bác sĩ Trương Hữu Khanh - Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh nói: "Không hiểu sao mấy ngày gần đây bệnh "tay, chân, miệng" lại rộ lên nhiều vậy. Theo thông lệ hằng năm, thường vào tháng 10, tháng 11 loại bệnh này mới xảy ra nhiều. Trong số trẻ nằm viện, chiếm 60% là trẻ ngụ ở TP.HCM. Hiện, bình quân mỗi ngày có trên 10 trẻ mắc bệnh "tay, chân, miệng" nhập viện điều trị nội trú; còn số đến khám, điều trị ngoại trú thì nhiều hơn nữa".
| Bác sĩ Phan Văn Nghiệm - Trưởng phòng Nghiệp vụ y (Sở y tế, TP.HCM) cho biết: "Từ đầu năm đến nay, đã có gần 900 trẻ ngụ ở TP.HCM mắc bệnh "tay, chân, miệng". Hơi lo vì đang là thời điểm trẻ vừa nhập học, nhất là nhà trẻ, mẫu giáo là môi trường dễ lây nhiễm bệnh. Sở cũng đã có công văn phối hợp với phía Sở Giáo dục - Đào tạo, Thể dục thể thao... để cùng tham gia phòng bệnh. Các nhà trẻ, trường mầm non cần cho trẻ sử dụng ly uống nước riêng, khăn riêng. Những trẻ mắc bệnh không nên đến hồ bơi dễ làm lây lan bệnh. Phụ huynh có thể đưa trẻ đến khám ở cơ sở y tế gần nhất, không nhất thiết phải đến Bệnh viện Nhi đồng 1, gây quá tải trầm trọng". |
Cũng theo bác sĩ Trương Hữu Khanh, bệnh "tay, chân, miệng" thường xảy ra ở trẻ dưới 5 tuổi (dưới 3 tuổi là bị nhiều nhất). Nguyên nhân gây bệnh là do siêu vi trùng đường ruột. Mức độ lây lan bệnh rất cao ở môi trường tập trung đông đúc như nhà trẻ, trường mẫu giáo... Triệu chứng điển hình của bệnh chân, tay, miệng là: nổi những nốt hồng ban bóng nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân (nhiều nhất), trong miệng (gây vết loét miệng), đầu gối, mông, hay nổi rải rác ở những vị trí khác trên cơ thể (đặc biệt, những bóng nước này khi ấn vào không đau); ban đêm trẻ ngủ hay bị giật mình, hoảng hốt, có kèm theo triệu chứng sốt nhẹ, nôn ói và tiêu chảy... Người nhà và bác sĩ không chuyên rất dễ nhầm lẫn bệnh "tay, chân, miệng" với một vài bệnh khác như dị ứng da, nhiễm trùng da, viêm họng...
Đối với những trường hợp nhẹ, theo bác sĩ Trương Hữu Khanh thì không cần điều trị thuốc men gì nhiều, chỉ cần sử dụng thuốc giảm đau, an thần... Tuy nhiên trẻ cần được theo dõi sát, để xử trí kịp thời những biến chứng xảy ra. Bệnh sẽ tự khỏi sau vài ngày, những nốt hồng ban sẽ lặn đi, không để lại sẹo. Nhưng nếu nguyên nhân gây bệnh là do vi-rút Entero 71, thì có thể dẫn đến tử vong (do biến chứng lên não, màng não, gây co giật, gây viêm cơ tim, hôn mê...) nếu không xử trí kịp thời. Thường bệnh diễn tiến nặng sau một tuần khởi phát. Một khi đã bị nặng, thì việc chữa trị sớm là điều hết sức cần thiết. Tuy nhiên cũng có cái "may" là loại bệnh này không để lại di chứng (về thần kinh) như một số bệnh viêm não khác!
Bệnh "tay, chân, miệng" thường xảy ra hai đợt trong năm (đợt từ tháng 2 - tháng 4 và đợt từ tháng 10 - tháng 12). Do vậy, các bác sĩ khuyên thời điểm chuẩn bị vào "mùa" này, các bậc cha mẹ cần đảm bảo vệ sinh cho trẻ. Không đơn thuần chỉ là ăn uống sạch sẽ, mà cần phải đảm bảo vệ sinh cả môi trường sinh hoạt, chơi đùa, sàn nhà, đồ chơi cũng cần giữ vệ sinh. Đặc biệt, rất cần "đôi bàn tay sạch" ở người lớn - những người trực tiếp chế biến thức ăn và chăm sóc trẻ...
| Các trường mầm non phòng bệnh như thế nào? Ngay trong năm học 2005-2006, sau khi phát hiện một số trường hợp trẻ nhiễm bệnh "tay, chân, miệng" tại Q.Thủ Đức, liên Sở GD-ĐT, Y tế TP.HCM đã có văn bản hướng dẫn các quận, huyện, trường học cách phòng chống dịch bệnh. Theo đó, các trường mầm non phải tuân thủ những quy định về tẩy trùng, thanh trùng, tổng vệ sinh môi trường lớp học, cách ly và cấp cứu kịp thời nếu có trường hợp nhiễm bệnh. Ngay từ những ngày đầu của năm học 2006-2007, các trường đã lên kế hoạch phòng chống căn bệnh này. Cô Vũ Thị Xuân Liên, Hiệu trưởng Trường mầm non Họa Mi 3 (Q.5) cho biết: "Tất cả các giáo viên trong trường đều được tập huấn về căn bệnh này, chuẩn bị những kiến thức căn bản về biểu hiện sơ khởi của bệnh để tư vấn và phối hợp cùng phụ huynh tránh nguy cơ lây nhiễm cho trẻ. Trong mỗi lớp học đều có bản tin tuyên truyền, hướng dẫn trẻ rửa tay bằng xà bông; vật dụng và khăn sử dụng khi ăn đều được giặt và hấp tiệt trùng". Cô Trần Thị Thu Hai, Hiệu trưởng Trường mầm non Phường 1 (Q.10) tự tin: "Trường có 900 em bán trú, thế nhưng do có chế độ chăm sóc và phòng bệnh rất cao, tất cả giáo viên trong trường đều được trang bị những kiến thức cơ bản về y tế nên cho đến nay trường vẫn chưa có trẻ nào mắc bệnh "tay, chân, miệng". Cũng trên địa bàn Q.10, theo cô Huỳnh Kim Dung, Hiệu trưởng Trường mầm non Phường 9 thì: "Ngay sau khi chúng tôi nhận được thông báo của ngành về việc phòng bệnh "tay, chân, miệng" cho trẻ, Ban giám hiệu nhà trường đã tăng cường một y sĩ để tập huấn thêm cho đội ngũ giáo viên. Bên cạnh đó, chúng tôi cũng đã sơn, sửa toàn bộ các dụng cụ vui chơi giải trí, quét vôi mới tường vách cũng như phát quang bụi rậm... nhằm tạo môi trường tốt nhất để phòng bệnh cho các bé. Chúng tôi thường xuyên cập nhật các thông tin trên báo chí về căn bệnh này rồi dán lên bản tin tuyên truyền cho cô giáo và phụ huynh biết để phòng bệnh. Phụ huynh cũng cần phải phối hợp tốt với nhà trường để phòng bệnh bằng cách đảm bảo tốt môi trường ăn ở, sinh hoạt cho các cháu ở nhà”. Thạc sĩ Nguyễn Thị Kim Thanh, Trưởng phòng Giáo dục mầm non, Sở GD-ĐT, nhận định: "Bệnh này chủ yếu xuất hiện ở những trường gần chợ, hệ thống cấp thoát nước không tốt. Ban chỉ đạo y tế học đường đều có những yêu cầu, chỉ đạo, giám sát gắt gao công tác phòng bệnh ở các đơn vị". B.Thanh - Trí Quang |