Với 96% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, huyện Bình Liêu gặp không ít trở ngại trong xây dựng nông thôn mới (NTM), nhất là việc thực hiện tiêu chí nâng cao thu nhập cho nông dân. Tuy nhiên, những năm qua, Bình Liêu luôn nỗ lực vượt qua.
Chị Lê Thị Thu Hương, Phó phòng NN&PTNT huyện cho biết: Thu nhập của người dân khu vực nông thôn trên địa bàn huyện chủ yếu là từ sản xuất nông, lâm nghiệp. Trong khi đó, ngành kinh tế này của huyện nhỏ lẻ, manh mún, nông - lâm sản mới chỉ ở dạng thô sơ, chưa phát triển thành sản phẩm hàng hóa. Trước thực trạng này, huyện đã tập trung nguồn lực, xây dựng cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất, ưu tiên phát triển sản xuất quy mô lớn, vùng sản xuất hàng hóa tập trung, xây dựng các mô hình kinh tế hiệu quả...
Một trong những sản phẩm có thương hiệu của Bình Liêu chính là miến dong. Không ai biết chính xác nghề làm miến dong Bình Liêu có từ bao giờ nhưng nó là nghề truyền thống của người dân tộc Sán Chỉ ở xã Húc Động. Trước kia, các hộ dân làm miến chủ yếu bằng phương pháp thủ công, sản lượng ít. Để phát huy thế mạnh nghề truyền thống ở đây, góp phần nâng cao đời sống nhân dân, lãnh đạo huyện quyết định đưa sản xuất miến dong theo hướng sản xuất hàng hoá, xây dựng thành thương hiệu đặc sản của Bình Liêu. Huyện đã xây dựng và thực hiện Đề án “Phát triển nghề làm miến dong và diện tích trồng cây dong riềng”. Từ nguồn vốn xây dựng NTM, huyện đã hỗ trợ các gia đình sản xuất miến giống, vốn, máy xát bột, máy tráng miến... Để đảm bảo nguồn nguyên liệu, huyện khuyến khích các hộ dân chuyển đổi diện tích trồng lúa, hoa màu kém năng suất sang trồng dong riềng. Nhờ đó, nghề sản xuất miến dong ngày càng phát triển với sản lượng ngày một tăng, đời sống của nhân dân cũng được nâng lên đáng kể.
Theo giới thiệu của cán bộ Phòng NN&PTNT, chúng tôi tới HTX Phát triển Đình Trung (thôn Nà Ích, xã Húc Động) - một trong những cơ sở sản xuất miến tập trung của huyện. Anh La Nùng, Chủ nhiệm HTX chia sẻ: “Khi chưa thành lập HTX, gia đình tôi làm miến bằng phương pháp hết sức thủ công, nên thu nhập chẳng được bao nhiêu. Từ khi được huyện hỗ trợ máy móc sản xuất, cây giống, gia đình tôi đã mạnh dạn đầu tư, mở rộng sản xuất, thành lập HTX với phương thức sản xuất hàng hóa tập trung”. Nói rồi, anh chỉ cho chúng tôi xem khu xưởng sản xuất rộng chừng 400m2, các máy móc sản xuất miến hiện đại của HTX mới được đầu tư. Anh Nùng phấn khởi: Thu nhập của gia đình tôi ngày một tăng lên, khoảng 150-200 triệu đồng/năm. HTX đã tạo việc làm, thu nhập ổn định cho khoảng 16-20 lao động trong thôn. Để đảm bảo nguyên liệu phục vụ sản xuất miến, HTX đã vận động khoảng 100 hộ dân trong thôn trồng dong riềng và bao tiêu toàn bộ.
Không chỉ khôi phục được nghề làm miến dong với diện tích vùng nguyện liệu gần 200ha, các lâm sản đặc trưng của địa phương như: Hồi, quế, sở cũng đã vươn xa, giúp các hộ dân thoát nghèo, vươn lên làm giàu. Đến nay, diện tích cây hồi toàn huyện đạt 3.500ha và trên 100ha diện tích trồng cây sở. Huyện đang có hướng mở rộng diện tích trồng cây sở lên 1.700ha. Bên cạnh đó, Bình Liêu còn xây dựng thành công một số mô hình phát triển sản xuất quy mô lớn, đưa giống mới có năng suất, hiệu quả kinh tế cao vào sản xuất, góp phần tăng thu nhập cho người dân. Điển hình như: Thử nghiệm giống lúa Thiên nguyên ưu 09, mô hình ương cá giống, nuôi dê, nuôi nhím, nuôi bò... Đặc biệt, năm 2014, huyện đã tổ chức thực hiện thành công mô hình thí điểm trồng khoai tây vụ đông tại 3 xã Lục Hồn, Tình Húc và Vô Ngại...
Huyện đã lựa chọn các sản phẩm chủ lực có khả năng trở thành hàng hóa tập trung để xây dựng thương hiệu. Điển hình như: Nhóm đồ uống (rượu men lá Lục Hồn, rượu thảo dược, rượu khoai, rượu Cao Ba Lanh); nhóm thực phẩm (dầu sở, mật ong, củ cải phên, dưa chua, bánh gật gù, bánh lá ngải, bánh cóoc mò…), và nhóm thảo dược (các loại lá tắm, trà nhân trần, trà vối, trà kim ngân…). Việc xây dựng, nhân rộng các mô hình sản xuất, sản phẩm thế mạnh đã góp phần nâng cao đời sống nhân dân, làm đổi thay diện mạo nông thôn Bình Liêu.
Trúc Linh
