- Thưa ông, được biết ông từng là cầu thủ, rồi sau đó chuyển sang làm trọng tài, nay về hưu rồi vẫn đều đặn viết bài về thể thao Quảng Ninh nói chung, bóng đá Quảng Ninh nói riêng, đăng trên các báo. Điều đó cho thấy ông rất yêu môn “thể thao vua” này? - (Nguyễn Gia Phong - Nguyên trọng tài bóng đá cấp quốc gia, trò chuyện với PV Báo Quảng Ninh)
+ Không phải là yêu nữa mà phải nói nó là máu thịt của tôi. Tôi mê bóng đá từ nhỏ và từng là trung phong trong đội bóng Hồng Quảng những năm Vùng mỏ mới giải phóng. Và có lẽ chính vì quá yêu nó nên sau này, quãng từ năm 1969 đến 1994, mặc dù đã là công nhân của Nhà máy Cơ khí Hồng Gai, tôi vẫn chọn công việc trọng tài bóng đá làm “nghề tay trái” của mình...
- Và nhờ đó, ông có cơ hội để hiểu về bóng đá qua các thời kỳ một cách đầy đủ hơn. Vậy ông có thể nói gì về bóng đá đỉnh cao của Quảng Ninh xưa và nay?
+ Ý anh muốn nói đến TQN thời kỳ những năm đầu tập kỷ 80 của thế kỷ trước và TQN của bây giờ phải không? Nói thật, theo con mắt chủ quan của tôi, nó khác nhau rất nhiều. Tôi không nói về mặt trình độ chuyên môn mà nói về nét đặc trưng của đội bóng. Ngày xưa, những Hùng A, Hùng B, Uy, Tòng, Mầu, Thông v.v... họ đá bóng theo phong cách “Người Quảng Ninh đá bóng cho Quảng Ninh, với tinh thần thợ mỏ''. Còn hiện nay, vẫn là TQN đấy, nhưng tôi e cái chất riêng có ấy đã mai một đi nhiều. Tôi vẫn thường nói, chính bóng đá không chuyên nghiệp đã tạo nên nét đặc trưng cho TQN thời kỳ vàng son xưa. Và đến lượt nó, nét đặc trưng vùng mỏ ấy lại là sức mạnh giúp cho TQN giành được chiến thắng trên các sân cỏ...
- Nói thế chẳng hoá ra là phủ nhận tính tích cực của bóng đá chuyên nghiệp theo hướng xã hội hoá hiện nay sao?
+ ồ, không, tôi không có ý ấy! Điều tôi muốn nói là cho dù thế nào chuyên nghiệp hoá đến đâu, thì mỗi đội bóng cũng phải thể hiện một nét đặc trưng của mình. Với TQN, nó chính là chất thợ mỏ mà đặc trưng nổi bật nhất là “Kỷ luật và Đồng tâm”. Nếu anh được chứng kiến những trận đấu của TQN thời Hùng A, Hùng B... anh sẽ thấy tính kỷ luật và đồng tâm không chỉ có giữa các cầu thủ trên sân mà còn là chung của mọi người, từ đồng chí cán bộ lãnh đạo tỉnh đến những người dân bình thường.Tôi nhớ, có lần đồng chí Nguyễn Thọ Chân, Bí thư Tỉnh uỷ thời kỳ ấy, đến thăm anh em cầu thủ TQN, còn xuống sân đá thử một hiệp xem ''các cậu ấy mệt thế nào'' để có chế độ khẩu phần ăn thích hợp! Nói cách khác, TQN thời kỳ ấy là niềm tự hào của Vùng mỏ và ngược lại các cầu thủ khi ra sân cũng luôn mang trong mình niềm kiêu hãnh là người Vùng mỏ. Nó chính là sức mạnh tinh thần mà không phải cứ có tiền là mua được!
- Vậy theo ông, trong điều kiện cơ chế thị trường, khi mà bóng đá đang được chuyên nghiệp hoá như hiện nay, liệu có thể tạo được “sức mạnh tinh thần” như thế không?
+ Tôi nghĩ là hoàn toàn có thể! Tôi thường nói đùa, TQN muốn thực sự mạnh thì phải làm sao để ngay cả những cầu thủ ngoại cũng mang... ''chất Quảng Ninh'' khi ra sân. Mà muốn làm được điều đó, tỉnh và ngành chủ quản phải làm sao cho anh em huấn luyện viên, cầu thủ thấy được rằng họ cũng yêu, cũng gắn bó thực sự với đội bóng như chính các thành viên của đội bóng. Tất nhiên việc bỏ tiền ra đầu tư thuê huấn luyện viên, thuê cầu thủ giỏi v.v... cho mỗi mùa bóng là rất cần thiết; nhưng điều quan trọng hơn cả là phải có định hướng chiến lược đào tạo lâu dài. Bởi ai cũng biết người Quảng Ninh vốn có tố chất về mặt thể lực phù hợp với thể thao nói chung, bóng đá nói riêng. Và khi đã có điều kiện đào tạo tại chỗ một cách bài bản, chắc chắn các cầu thủ này sẽ phát huy sức mạnh, như các cầu thủ TQN trước đây từng làm. Lúc ấy, chẳng khó gì mà TQN không tự tạo cho mình được nét đặc trưng riêng! Nói thật với anh, hiện nay, mỗi khi TQN ra sân, nhìn thấy chỉ vài, ba cầu thủ là người thực sự trưởng thành tại Quảng Ninh, tôi lại thấy buồn! Tôi chỉ mơ một ngày nào đó, có ít nhất 7 hoặc 8 cầu thủ trong số 11 cầu thủ của TQN trên sân cỏ là được đào tạo, trưởng thành từ đất mỏ. Khi ấy TQN mới thực sự khởi sắc, thực sự là TQN...
- Xin cảm ơn ông vì cuộc trò chuyện này!
