Trong chuyến đi kiểm tra việc triển khai thực hiện xây dựng nông thôn mới (NTM) tại huyện Bình Liêu đầu tháng 11 vừa qua, bên cạnh ghi nhận những cố gắng, nỗ lực của địa phương trong xây dựng NTM, đồng chí Phạm Minh Chính, Bí thư Tỉnh uỷ yêu cầu huyện tiếp tục nghiên cứu hoàn chỉnh quy hoạch cho phù hợp, sử dụng hiệu quả, hợp lý tài nguyên đất, quy hoạch vùng nguyên liệu hợp lý... Đặc biệt phải xây dựng được hình mẫu về NTM tại địa phương, trong đó hết sức coi trọng việc đào tạo và chuyển dịch cơ cấu lao động.
Xác định hướng đi phù hợp
Khi bắt tay vào xây dựng NTM, Bình Liêu gặp rất nhiều khó khăn. Đó là tỷ lệ hộ nghèo cao; đa số các xã phải làm từ đầu cả 19 tiêu chí; sự vào cuộc của cấp uỷ, chính quyền các xã chưa thực sự tích cực, chưa chủ động, sáng tạo trong triển khai chương trình, vẫn còn tư tưởng trông chờ ỷ lại vào sự hỗ trợ hỗ trợ của Nhà nước. Huyện có địa hình đồi núi cao dốc, nên rất khó để đầu tư các công trình hạ tầng. Quy hoạch vùng sản xuất tập trung ở các xã khó triển khai, nhu cầu vốn lớn, việc huy động doanh nghiệp đầu tư vào khu vực nông thôn cũng khó vì rủi ro cao. Giải ngân vốn cho phát triển sản xuất, xây dựng hạ tầng triển khai chậm.
Xác định rõ những khó khăn đó, huyện đã bám sát chỉ đạo của cấp trên, tiếp thu các ý kiến chỉ đạo của các đồng chí lãnh đạo tỉnh tại các cuộc làm việc để triển khai chương trình phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương. BCĐ xây dựng NTM huyện họp định kỳ hàng tháng, quý; thường xuyên làm việc với từng xã về kết quả thực hiện chương trình, từ đó kịp thời tháo gỡ những vướng mắc, khó khăn.
Cùng với đó, huyện tập trung nguồn lực xây dựng cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển sản xuất, trong đó ưu tiên phát triển sản xuất quy mô lớn, vùng sản xuất tập trung và xây dựng thương hiệu sản phẩm; vận động các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông, lâm nghiệp; tìm cách giúp người dân khai thác tốt tiềm năng thế mạnh kinh tế rừng đồi, như trồng hàng nghìn ha rừng quế, hồi ở hầu hết các xã. Huyện vận động nhân dân xoá bỏ những phong tục tập quán lạc hậu trong sản xuất, cuộc sống; hướng dẫn, phân cấp các nguồn vốn cho các xã tổ chức thực hiện. Từ đó đã tạo nhiều công ăn việc làm, đem lại thu nhập ổn định cho người dân; nhiều hộ được xoá nghèo từ phát triển kinh tế rừng.
Huyện đẩy mạnh tuyên truyền cho nhân dân hiểu được mục tiêu, ý nghĩa, những lợi ích thiết thực mà chương trình xây dựng NTM mang lại. Trong thực hiện chương trình luôn đề cao quy chế dân chủ, công khai các nguồn vốn; vận động nhân dân tích cực tham gia hiến đất, đóng góp kinh phí, ngày công để xây dựng các công trình hạ tầng khu vực nông thôn. Nhờ những cách làm đó, chương trình xây dựng NTM trên địa bàn huyện đã đi đúng hướng, được nhân dân hưởng ứng tích cực, bước đầu đạt được những kết quả quan trọng.
Những thành quả bước đầu
Đến thời điểm này, huyện đã phê duyệt xong quy hoạch xây dựng NTM và quy hoạch phát triển sản xuất của 7/7 xã. Theo kết quả rà soát theo tiêu chí tạm thời của tỉnh, đến nay huyện đã đạt bình quân 8 tiêu chí/xã; 22,14 chỉ tiêu/xã.
Cùng với đó, các hình thức tổ chức sản xuất có nhiều thay đổi. Riêng trong năm nay, huyện đã thành lập được 5 hợp tác xã, vận động được 3 doanh nghiệp trên địa bàn đầu tư vào phát triển trang trại chăn nuôi và trồng cây ba kích. Điển hình là trang trại của Công ty TNHH Tùng Thắng, vốn đầu tư trên 30 tỷ đồng, quy mô trang trại trên 30ha. Huyện cũng đã triển khai trồng 20ha cây khoai tây theo hướng sản xuất “4 nhà”. Năm 2012 và 2013 đã hỗ trợ cho gần 900 hộ trong vùng quy hoạch trồng dong riềng tập trung. Huyện phối hợp với Sở KH&CN xây dựng xong thương hiệu miến dong Bình Liêu; thực hiện nuôi thành công mô hình nuôi cá tầm, cá hồi tại thôn Sú Cáu, xã Húc Động; khôi phục nghề nuôi ong lấy mật, phát triển đàn gà địa phương… bước đầu đem lại thu nhập, giúp người dân từng bước thoát nghèo, ổn định cuộc sống.
Huyện đã tiếp nhận 700 tấn xi măng do tỉnh phân bổ để triển khai giai đoạn I làm đường giao thông liên thôn, bản. Cùng với đó vận động nhân dân hiến đất, đóng góp ngày công, vật liệu, tiền (tổng trị giá trên 2,3 tỷ đồng) để làm đường giao thông. Đến nay, huyện đã hoàn thành 5,3km đường theo tiêu chuẩn đường giao thông nông thôn. Tiếp tục thực hiện giai đoạn II làm đường giao thông nông thôn, huyện đã vận động nhân dân hiến đất, san gạt được 14,9km mặt bằng để triển khai trong năm 2014.
Công tác quản lý nhà văn hoá thôn bản được tăng cường, 6/7 xã đã thành lập Ban Chủ nhiệm các nhà văn hoá. Đến nay, toàn huyện có 80,7% số hộ đăng ký danh hiệu gia đình văn hoá; 11/24 trường học các cấp trên địa bàn đạt chuẩn quốc gia, từ tháng 6-2013, huyện đã hoàn thành chương trình phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi; hệ thống chính trị các xã được kiện toàn đầy đủ. Huyện đang tích cực phối hợp với Sở VH-TT&DL xây dựng quy hoạch bảo tồn, phát huy các giá trị văn hoá đặc sắc trên địa bàn.
Tuy đã đạt được những kết quả bước đầu khả quan, song con đường hoàn thành các tiêu chí xây dựng NTM của Bình Liêu vẫn còn rất nhiều khó khăn, đòi hỏi tiếp tục có sự chung tay, góp sức của toàn thể cán bộ, nhân dân trong huyện.
Minh Thu
