Cùng với Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Sơn (Hải Hà) Tằng Vằn Voỏng, tôi đến thăm gia đình anh Trần Công Tiến, thôn 4, xã Quảng Sơn. Anh là người đã tự nguyện hiến trên 1.400m2 đất nông nghiệp cho xã để xây dựng nhà văn hoá thôn 4. Anh Tiến cho biết: “Người dân chúng tôi được cán bộ xã, thôn tuyên truyền, vận động hiến đất xây dựng nhà văn hoá cho thôn. Qua đó, tôi nhận thấy việc xây dựng nhà văn hoá rất là cần thiết, nên gia đình tôi đã tự nguyện hiến mảnh đất trên 1.400m2. Đến nay, thôn tôi đã có nhà văn hoá khang trang, sạch đẹp để họp hành, không phải họp nhờ ở hộ gia đình nào như trước kia nữa”.
Phó Chủ tịch UBND xã cho biết thêm, một số con đường thôn cũng được nhân dân tự nguyện hiến đất, san nền, chỉ chờ vốn đầu tư của Nhà nước để bê tông hoá. Hiện xã còn gần 30km đường liên thôn chưa được cứng hoá; đoạn cuối tuyến đường liên xã đến huyện Bình Liêu (dài 13km) chưa được cứng hoá; hệ thống đường giao thông liên xã từ Trạm Bảo vệ rừng xã Quảng Sơn đến bản Mảy Nháu hiện đã xuống cấp; đường giao thông nội đồng chủ yếu là bờ thửa ruộng theo bậc thang đắp đất có bề rộng 0,5-1m cần có sự cải tạo và sửa chữa. Sản xuất chính của xã là nông nghiệp, lâm nghiệp, thu nhập của người dân đạt thấp (370.000 đồng/người/tháng), nên đời sống của nhiều hộ còn khó khăn. Hiện xã có 523/748 hộ nghèo, chiếm 70,30%. Đây là nguyên nhân lớn nhất khiến cho chương trình xây dựng nông thôn mới ở Quảng Sơn triển khai chậm, đến nay mới hoàn thành 4/19 tiêu chí là điện, y tế, trường học, an ninh chính trị.
Một khó khăn nữa trong chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) của xã là nguồn vốn. Theo đề án xây dựng NTM của xã, tổng nhu cầu vốn giai đoạn 2011-2015 là trên 210 tỉ đồng; trong đó, vốn hỗ trợ từ ngân sách chiếm 81,05%, vốn đóng góp của cộng đồng dân cư (hiến đất, hỗ trợ xây dựng...) chiếm 12,03%, vốn huy động doanh nghiệp chiếm 1,76%, vốn tín dụng HTX và ngân hàng chiếm 4,7%. Có thể thấy nguồn vốn đầu tư của Nhà nước là rất lớn, tuy nhiên, nguồn vốn này chưa thể đưa về trong một sớm một chiều. Vì thế, huy động đóng góp vốn trong nhân dân, doanh nghiệp đang được xã tập trung tuyên truyền vận động. Nhưng sức huy động không cao do đời sống của người dân còn nhiều khó khăn; trên địa bàn không có doanh nghiệp lớn…
Xã hiện có trên 4.000 nhân khẩu, có 5 dân tộc cùng sinh sống, trong đó dân tộc Dao chiếm 89,5%, còn lại là dân tộc Kinh, Tày, Sán Chỉ và Hoa, trình độ của người dân còn hạn chế. Vì thế xã xác định để cán bộ đảng viên, người dân hưởng ứng chương trình xây dựng NTM, thì công tác tuyên truyền, vận động là quan trọng nhất. Tại các cuộc sinh hoạt của chi bộ, họp thôn, họp của các ban, ngành, đoàn thể, xã đều tổ chức tuyên truyền phổ biến, quán triệt sâu rộng về chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về xây dựng NTM; các mục tiêu để đạt được xã NTM; nguồn kinh phí hỗ trợ của Nhà nước, cùng với mức độ, hình thức đóng góp của người dân và cộng đồng trong xây dựng NTM...
Đến nay, chương trình xây dựng NTM xã đã triển khai xây dựng các mô hình phát triển sản xuất cho năng suất cao, như: Mía đường nguyên liệu; nước sạch; di dời chuồng trại; “5 không 3 sạch”... Nhất là xã đang triển khai mô hình hỗ trợ cơ giới hoá trong sản xuất (14 máy tuốt lúa cho 12 thôn; 5 máy phun thuốc trừ sâu động cơ xăng) mang lại hiệu quả rõ rệt. Ông Tằng Vằn Voỏng, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Sơn quả quyết: Để giảm tỉ lệ hộ nghèo, nâng cao đời sống cho người dân, thì trước tiên xã cần tập trung đào tạo nguồn nhân lực (chủ yếu là đối tượng tốt nghiệp THPT); nâng cao kỹ năng sản xuất, chuyển giao tiến bộ KHKT cho nông dân. Từ đó tập trung quy hoạch phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hoá tập trung, chọn những giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của thị trường. Xã cũng đẩy mạnh cơ giới hoá trong sản xuất nông nghiệp, bằng hình thức vận động nhân dân dồn điền, đổi thửa, hỗ trợ các hộ vay vốn để đầu tư mua máy sản xuất nông nghiệp; tạo điều kiện để hỗ trợ các đội xây dựng của các thôn, HTX tham gia nhận thầu các công trình xây dựng của Nhà nước và nhân dân trên địa bàn; khuyến khích áp dụng công nghệ bảo quản, chế biến, nâng cao giá trị sản phẩm nông nghiệp, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, phát triển ngành nghề…
Tường Vi
