Theo lộ trình xây dựng nông thôn mới của huyện Đông Triều, năm 2014 xã Nguyễn Huệ sẽ về đích. Để đạt mục tiêu ấy, chính quyền và nhân dân xã đã cùng chung tay góp sức người, sức của xây dựng các công trình đường làng, ngõ xóm, thay đổi nếp sống bảo đảm vệ sinh môi trường… Thế nhưng, thời gian gần đây, khi con đường liên thôn chạy qua 2 thôn 7 và thôn 8 của xã được mở rộng thì đã gây không ít những băn khoăn, bức xúc cho bà con, vì công tác quản lý cũng như cách huy động sự đóng góp của dân để làm đường của chính quyền xã chưa thực sự phù hợp.
Ông Nguyễn Đình Chiên, 56 tuổi ở thôn 8, xóm Đồng Phết, xã Nguyễn Huệ đại diện cho nhiều hộ dân ở 2 thôn 7 và 8 cho biết: “Con đường bây giờ rộng rãi hơn nhiều, bà con ai cũng rất mừng và ủng hộ chính sách. Thế nhưng những cột điện nằm chình ình giữa đường mà không được di dời đã gây ra tâm lý bất an cho người dân mỗi khi ra đường. Từ hơn 3 tháng nay, ở đây đã xảy ra rất nhiều vụ tai nạn do va quệt với cột điện. Nó như cái bẫy với người đi đường. Không chỉ có vậy, cũng theo phản ánh của nhiều hộ dân, chính quyền xã còn có chủ trương thu đồng mức 140.000 đồng/người từ trẻ mới lọt lòng cho tới người già 75 tuổi để làm tuyến đường liên thôn này. Số tiền này sẽ được chia ra thành 2 lần đóng góp và thu vào cuối mỗi vụ mùa. Chủ trương này của xã đã vấp phải sự phản đối của nhiều người dân trong xã. Theo bà con, việc thu tiền đối với cả trẻ em vừa mới lọt lòng và với người già không còn tuổi lao động là điều bất hợp lý vì họ làm gì ra tiền để đóng góp cho xã.
| Quyết định 695/QĐ-TTg quy định: Không quy định bắt buộc nhân dân đóng góp xây dựng nông thôn mới. Căn cứ tình hình thực tế chỉ vận động nhân dân bằng các hình thức thích hợp để nhân dân tự nguyện đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội địa phương. Nhân dân trong xã bàn bạc mức tự nguyện đóng góp cụ thể cho từng dự án, đề nghị hội đồng nhân dân xã thông qua. |
Chúng tôi đã trao đổi với ông Dương Trọng Bát, Bí thư Đảng uỷ, kiêm Chủ tịch UBND xã Nguyễn Huệ về những bức xúc nói trên của người dân. Theo ông Bát, những phản ánh của bà con là có thật. Ông Bát cũng cho biết: “Việc những cột điện ở giữa đường chưa được di dời sau khi mở rộng đường là do chưa có sự phối hợp của phía điện lực Đông Triều. Mặc dù xã cũng đã nhiều lần làm công văn gửi lên đơn vị quản lý điện nhưng được trả lời là chưa có kinh phí nên chưa thể di dời. Do vậy, xã cũng chỉ biết chờ mà thôi. Để đảm bảo cho việc đi lại của bà con xã cũng đã lắp bóng điện chiếu sáng trên các cột điện nhưng do điện ở đây quá yếu nên gần như không có tác dụng gì”. Giải thích về vấn đề xã đưa ra chủ trương huy động tiền đóng góp của dân để làm đường liên thôn, ông Bát cho biết thêm: “Dự án làm đường liên thôn của xã có chiều dài 3,5km, rộng 6m, lòng đường 3,5m, chạy qua 6 thôn với độ dài ngắn qua mỗi thôn khác nhau và được chia làm 3 gói thầu. Hiện nay kinh phí của chương trình xây dựng nông thôn mới đã cấp được 1,5 tỷ đồng nhưng tổng dự toán làm đường hết tới 2,27 tỷ đồng. Hiện đơn vị thi công đã ứng trước để thi công tuyến đường. Vì vậy, sẽ phải huy động nhân dân đóng góp gần 700 triệu đồng. Cũng theo ông Bát thì trước khi thu tiền làm đường, xã đã tổ chức tuyên truyền và phổ biến tại các thôn về chủ trương chính sách của nhà nước. Đến nay, mới thu được tại 2 thôn 7 và 8 gần 30 triệu đồng. Việc xác định đối tượng thu, mức thu như thế nào chúng tôi cho người dân tự bàn bạc và đưa ra quyết định. Theo quan điểm của người dân trong xã thì trẻ em là đối tượng sẽ sử dụng hệ thống đường này nhiều nhất do đó độ tuổi thu xác định là người dân xã từ khi mới sinh tới 75 tuổi. Việc này đều là do người dân thảo luận chính quyền xã chỉ ghi nhận lại và không hề áp đặt” (?!).
Từ cách giải thích của ông Bát, có thể thấy quy trình triển khai các dự án cũng như cách tổ chức huy động nhân dân đóng góp của chính quyền xã Nguyễn Huệ có rất nhiều bất cập. Đầu tiên là dự án mở rộng đường liên thôn đã không có sự bàn bạc, công khai và thống nhất với các hộ dân về mức kinh phí cần huy động. Chỉ khi “sự đã rồi”, chính quyền mới bổ đầu dân để đóng góp. Đó còn chưa kể, việc xác định đối tượng đóng góp cũng không thấu tình, đạt lý, trái với quy định của Nhà nước. Còn vấn đề hàng cột điện nằm chình ình giữa đường gần 3 tháng nay đã gây ra khá nhiều vụ tai nạn, va quyệt mà vẫn chưa được di chuyển cũng cho thấy sự ỷ lại, thiếu trách nhiệm của cả chính quyền và cơ quan quản lý điện địa phương.
Thực tế, từ khi triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới, người dân xã Nguyễn Huệ luôn tích cực ủng hộ bằng việc tham gia hiến đất mở rộng đường, giám sát thi công... Vì thế, để tiếp tục huy động được sức dân, giúp cho Nguyễn Huệ có thể sớm về đích theo đúng lộ trình, thiết nghĩ, chính quyền xã cần nâng cao trách nhiệm trước dân và cần có sự điều chỉnh trong cách huy động sự đóng góp của nhân dân sao cho thấu tình, đạt lý.
Hoàng Trình
