Thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM), theo lộ trình của huyện, đến năm 2015, xã Bình Dân, huyện Vân Đồn phải cơ bản hoàn thành các tiêu chí NTM nhưng để thực hiện được điều này là rất khó.
Dẫn chúng tôi đi thăm một vòng quanh xã, đồng chí Ngô Xuân Tô, Chủ tịch UBND xã, người đã gắn bó quá nửa đời người với Bình Dân tâm sự: Đánh giá theo Bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng NTM, xã mới chỉ đạt 9/19 tiêu chí, bao gồm các tiêu chí: Quy hoạch, thuỷ lợi, điện, trường học, bưu điện, lao động có việc làm thường xuyên, giáo dục, y tế, an ninh trật tự. Thời gian qua, từ nguồn ngân sách của huyện và sự đóng góp của nhân dân, xã đã đầu tư hoàn thiện tuyến đường liên thôn Đồng Dọng với chiều dài 5km và đường ngõ xóm thôn Vòng Tre với chiều dài 300m. Đến nay, tỷ lệ đường liên thôn, xóm được bê tông hoá trên địa bàn xã quá khiêm tốn, mới chỉ đạt 30%. Đường từ trung tâm xã đi vào các thôn gần vẫn còn những chỗ bùn ngập ống chân, huống chi là đường vào thôn Đồng Dọng còn phải đi mất cả ngày đường qua mấy cánh rừng. Thời gian qua, xã cũng tích cực triển khai các mô hình giúp bà con thoát nghèo, nhưng sản xuất ra rồi tiêu thụ ở đâu khi mà những con đường lầy lội cứ bao quanh xã mãi như thế này. Như vừa rồi, nhiều đồi keo đã đến tuổi khai thác nhưng giá gỗ keo của người dân phải bán rẻ hơn các nơi khác rất nhiều vì giao thông khó khăn.
Mặc dù, bây giờ người dân trong xã không còn hộ đói nhưng tỷ lệ nghèo vẫn chiếm 16,5% toàn xã với mức thu nhập bình quân chỉ đạt 7,2 triệu đồng/người/năm. Nguyên nhân là do tập quán sản xuất lạc hậu, mang tính tự cung, tự cấp, nhỏ lẻ và manh mún, phụ thuộc vào thiên nhiên, không áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Một bộ phận lớn người dân còn mang tâm lý ngại học hỏi, không mạnh dạn đầu tư phát triển các mô hình kinh tế mới nên việc vận động bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi còn gặp rất nhiều khó khăn. Đến nay, cả xã Bình Dân vẫn chưa có một trang trại, gia trại nào. Người dân trong xã chủ yếu trồng lúa, ngô, khoai, sắn và nuôi thêm con lợn, con gà để cải thiện bữa ăn cho gia đình. Được biết, từ năm 2011 đến nay, xã đã triển khai nhiều mô hình, dự án phát triển sản xuất cho người dân như: Nuôi trâu sinh sản, trồng ba kích, trồng khoai môn, nuôi lợn nái Móng Cái, trồng lúa BC 15… Thế nhưng, hầu hết các mô hình đều “chết yểu” hoặc không thể nhân rộng. Ví dụ như mô hình nuôi lợn thịt F1, từ chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế ngân sách tỉnh, huyện đã hỗ trợ 150 con lợn cho 75 hộ dân của xã nuôi nhưng do lợn giống được đưa vào đúng thời kỳ phát triển dịch bệnh cộng với đầu ra không ổn định, các hộ chăn nuôi thường bị thương lái ép giá, hiệu quả kinh tế không cao nên các hộ dân đã không hào hứng tham gia. Hay như mô hình trồng lúa BC 15, mô hình được triển khai trên địa bàn xã từ năm 2012 với diện tích 9,5ha và 58 hộ dân tham gia. Trong quá trình sinh trưởng, cây phát triển tương đối tốt tuy nhiên do các hộ dân không chủ động phun thuốc phòng chống nên cây không chống chịu được sâu bệnh, hiệu quả thấp.
Do vậy, để xã Bình Dân có thể khắc phục những khó khăn hiện nay, về đích NTM thành công thì rất cần sự chung tay của cả cộng đồng nhất là việc hỗ trợ nguồn lực đầu tư, cải tạo hạ tầng giao thông của xã.
Cao Quỳnh