Cẩm Phả là một vùng đất đông dân, có nguồn lao động dồi dào, nhiều doanh nghiệp của các ngành kinh tế Trung ương đóng trên địa bàn, có tiềm năng phát triển nhiều ngành nghề tại địa phương. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu phát triển theo Nghị quyết của Đại hội Đảng bộ thị xã cần phải có các giải pháp khắc phục những hạn chế như một số ngành nghề còn ở mức quy mô nhỏ, lẻ, cơ sở hạ tầng dù đã được đầu tư, nhưng chưa đồng bộ; chưa đáp ứng nhu cầu phát triển. Đặc biệt là hệ thống đường giao thông và các công trình phúc lợi công cộng, đời sống dân cư ở các xã thuộc vùng núi còn gặp nhiều khó khăn, chưa kể trong quá trình sản xuất kinh doanh than gây ảnh hưởng đến môi trường.
Bám sát các chủ trương, định hướng của tỉnh và tích cực triển khai thực hiện Nghị quyết của Đại hội Đảng bộ thị xã lần thứ XX (nhiệm kỳ 2005-2010), lãnh đạo thị xã Cẩm Phả đã phối hợp với ngành Than, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp khai thác kinh doanh than trên địa bàn phát triển, tạo ra mối quan hệ hữu cơ giữa ngành kinh tế Trung ương và địa phương để cùng chung trách nhiệm giải quyết những vấn đề xã hội liên quan. Mặt khác, thị xã có cơ chế khuyến khích phát triển mạnh kinh tế ngoài quốc doanh (NQD), để khai thác tiềm năng hiện có với mục đích tạo thế phát triển toàn diện, tăng trưởng kinh tế ở mức cao. Nhờ đó, các doanh nghiệp NQD phát triển nhanh cả về số lượng và quy mô sản xuất kinh doanh. Năm 2005 toàn thị xã có 231 doanh nghiệp, đến nay đã có 425 doanh nghiệp địa phương, đóng góp trên 40% tổng thu ngân sách của thị xã. Hàng năm thu hút trên 5.000 lao động có việc làm, thu nhập ổn định. Giá trị sản xuất công nghiệp địa phương năm 2005 đạt 538 tỷ đồng; năm 2007 lên 718 tỷ đồng; 6 tháng đầu năm 2008 đạt 398,184 tỷ đồng. Bình quân hàng năm giá trị sản xuất công nghiệp tăng từ 25-30%. Những ngành nghề có thế mạnh của địa phương như sản xuất vật liệu xây dựng, cơ khí ô tô, tàu thuyền, cơ khí dân dụng, sản xuất đồ gỗ, vận tải, sản xuất bia rượu và nước giải khát, kính xây dựng, khai thác đá phát triển mạnh. Ngoài ra còn có một số doanh nghiệp phát triển đa ngành với quy mô lớn thu hút được nhiều lao động.
Về các lĩnh vực kinh tế khác, tuy nông - lâm - ngư nghiệp chưa tạo ra được mức tăng trưởng lớn, quy mô còn nhỏ lẻ nhưng trong lĩnh vực hoạt động thương mại, dịch vụ lại có bước phát triển cao. Cụ thể: Tổng mức lưu chuyển hàng hoá năm 2005 đạt trên 1.580 tỷ đồng, đến năm 2007 nâng lên 2.820 tỷ đồng, ước thực hiện năm 2008 đạt trên 3.200 tỷ đồng, đạt gần 200% so với năm 2005. Để tăng thu ngân sách, thị xã xây dựng mục tiêu thu, chi hàng năm sát với yêu cầu thực tế, thực hiện phân khai ngân sách ngay từ đầu năm cho các phường, xã và các đơn vị, phát huy tính chủ động, nhất là các ngành: Thuế, Tài chính, Kho bạc với chủ trương tạo điều kiện cho các thành phần kinh tế phát triển sản xuất kinh doanh. Nhờ vậy, năm 2005, thu ngân sách của thị xã đạt 150 tỷ đồng, năm 2007 đạt 254 tỷ đồng, năm 2008 ước đạt trên 282 tỷ đồng, tăng 20-40% so với chỉ tiêu hàng năm Đảng bộ thị xã đề ra.
Để nâng tầm phát triển của Cẩm Phả theo Nghị quyết Đại hội, thị xã đã thực hiện xong quy hoạch sử dụng đất đai, quy hoạch xây dựng cho 13/16 phường, xã và thực hiện điều chỉnh quy hoạch bổ sung mở rộng vùng lấn biển phía Nam thị xã. Từ năm 2006 đến nay, thị xã đã xây dựng 54 công trình với tổng vốn đầu tư 162 tỷ đồng (trong đó vốn của tỉnh 30 tỷ đồng, vốn khai thác khoáng sản 84 tỷ đồng, ngân sách thị xã và các phường đầu tư gần 48 tỷ đồng) bằng 120% so với tổng giá trị đầu tư trong 5 năm (2000-2005). Ngoài ra, thị xã còn huy động đóng góp của các nguồn lực trong xã hội hàng tỷ đồng để xây dựng các công trình phúc lợi xã hội, như: Bê tông hoá cơ bản đường khu dân cư với 699 tuyến đường, tạo được cảnh quan môi trường đô thị dài 150km; nâng cấp hệ thống thoát nước và các trục đường nội thị, lát vỉa hè đường phố, điện chiếu sáng khu dân cư... Công tác bảo vệ môi trường đã có những chuyển biến tích cực. Thị xã đã đầu tư trồng cây xanh, tưới nước chống bụi và thực hiện thu gom rác thải, không để rác tồn đọng trong ngày tại các nơi công cộng. Các đơn vị khai thác than đã chú trọng đến việc tái tạo môi trường như trồng cây xanh tại các bãi thải, làm các đường chuyên dùng để vận chuyển than, nhờ đó đã từng bước khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường do việc khai thác và vận chuyển than gây ra.
Ngoài việc thực hiện tốt công tác xây dựng chính quyền, an ninh quốc phòng, thị xã còn chú trọng quan tâm lĩnh vực văn hoá xã hội. Sự nghiệp giáo dục của thị xã phát triển mạnh cả về số lượng và chất lượng. Đến nay, toàn thị xã đã có 58 trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông và mầm non. Trong đó, 43/58 trường được cao tầng hoá, đạt 74,14%; có 14 trường đạt chuẩn quốc gia. Phong trào xây dựng “Doanh nghiệp giỏi - Cơ quan văn hoá”; làng, khu phố văn hoá được đẩy mạnh. Đến nay có 16/16 phường, xã tổ chức khai trương xây dựng phường, xã văn hoá; có 121/130 thôn, khu phố đạt danh hiệu khu, thôn văn hoá cấp thị, đạt 96% (chỉ tiêu Đại hội đề ra từ 80-90%). Tỷ lệ hộ nghèo của thị xã giảm từ 2,5% xuống 1,09%, không còn hộ đói.
Về công tác xây dựng Đảng, trên cơ sở quán triệt các chỉ thị, nghị quyết của T.Ư, của Tỉnh uỷ và các chính sách, pháp luật của Nhà nước, BCH Đảng bộ thị xã đã vận dụng vào tình hình thực tiễn ở địa phương để triển khai đạt hiệu quả. Trong nửa nhiệm kỳ Đại hội vừa qua, Thị uỷ Cẩm Phả đã ban hành 8 nghị quyết, 24 chỉ thị, 24 kế hoạch và 18 chương trình hành động để triển khai chỉ đạo nhiệm vụ trên các lĩnh vực: Phát triển kinh tế - xã hội, ANQP, xây dựng hệ thống chính trị... Trong công tác tư tưởng, giáo dục lý luận đã gắn với công tác giáo dục truyền thống bằng nhiều hình thức phong phú, sáng tạo mang tính thiết thực hơn như: Tìm hiểu Nghị quyết Đại hội X của Đảng; tổ chức thi kể chuyện về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; mở 70 lớp học về bồi dưỡng lý luận chính trị, nghiệp vụ công tác Đảng... Đảng bộ thị xã còn làm tốt công tác quy hoạch cán bộ, xây dựng quy chế chuẩn hoá và luân chuyển cán bộ. Hiện nay, Đảng bộ thị xã có 56 đơn vị trực thuộc, gồm 31 Đảng bộ cơ sở và 25 chi bộ trực thuộc với 5.747 đảng viên, tăng so với đầu nhiệm kỳ là 4 đơn vị trực thuộc và 818 đảng viên; đã kết nạp 522 đảng viên mới. Hàng năm, thị xã có 46-47 cơ sở Đảng đạt tiêu chuẩn vững mạnh, bằng 83,6-88,7% kế hoạch, không có cơ sở yếu kém.
Có thể nói, qua hơn nửa nhiệm kỳ Đại hội Đảng bộ thị xã lần thứ XX, Cẩm Phả đã thực hiện khá toàn diện về phát triển kinh tế - xã hội, trong đó có nhiều mục tiêu trọng tâm đã vượt cao so với Nghị quyết Đại hội đề ra. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế cần quan tâm khắc phục. Đó là: Kinh tế tăng trưởng và phát triển nhanh nhưng chưa bền vững; các ngành công nghiệp địa phương chưa tạo được quy mô lớn và vừa, chưa có những sản phẩm hàng hoá có sức cạnh tranh đủ mạnh trên thị trường; cơ cấu kinh tế trong nông nghiệp chậm chuyển dịch; chưa tận dụng hết tiềm năng lợi thế về tài nguyên đất đai, mặt nước để khai thác có hiệu quả; công tác quy hoạch còn chưa tập trung ở những khu vực trọng tâm được coi là động lực phát triển của thị xã.
Đi tiếp chặng đường còn lại của nhiệm kỳ Đại hội từ nay đến 2010, trước hết Cẩm Phả tích cực triển khai có hiệu quả chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 06 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ về xây dựng và phát triển TX Cẩm Phả đến năm 2015. Thực hiện đồng bộ các giải pháp để hoàn thành tốt các mặt công tác, phấn đấu đạt mức tăng trưởng kinh tế bình quân năm trên 15% (những năm vừa qua trên 14%). Tiếp tục đầu tư chỉnh trang đô thị, xây dựng thị xã trở thành một đô thị công nghiệp hiện đại, văn minh.
