Mục tiêu năm 2008, xuất khẩu trên địa bàn tỉnh đạt 1.500 triệu USD. Tuy nhiên, 7 tháng đầu năm kim ngạch xuất khẩu mới đạt 845 triệu USD, bằng 56,3% kế hoạch năm. 5 tháng cuối năm để đạt kim ngạch xuất khẩu 655 triệu USD trong điều kiện cơ sở hạ tầng còn nhiều bất cập và không ổn định của thị trường xuất khẩu rất cần sự nỗ lực của các cấp, ngành và các doanh nghiệp.
Xuất khẩu hàng hoá tại cửa khẩu Bắc Phong Sinh.
Từ những khó khăn
Hoạt động xuất khẩu của các doanh nghiệp trong những năm gần đây gặp phải một số khó khăn do cơ sở hạ tầng như giao thông đường bộ, đường sông biên giới, bến bãi, điểm thông quan xuống cấp, chật hẹp không đáp ứng được yêu cầu về lưu lượng hàng hóa ngày càng tăng. Cụ thể, tại khu vực Móng Cái, cơ sở hạ tầng Cửa khẩu Bắc Luân đã xuống cấp, bãi kiểm tra hàng hóa thường xuyên bị quá tải, tại khu vực bến sông Ka Long tàu thuyền qua lại thường xuyên bị mắc cạn nhất là vào mùa khô, Tại các khu vực cửa khẩu Hoành Mô-Đồng Văn, Bắc Phong Sinh thông tin liên lạc còn hạn chế, đường giao thông nhỏ hẹp, dốc cao và gấp khúc liên tục gây nhiều khó khăn cho việc vận chuyển hàng hóa. Chính vì vậy, tuy kết quả xuất khẩu của các doanh nghiệp trên địa bàn vẫn duy trì được mức tăng trưởng nhưng so với mức tăng trưởng bình quân của cả nước còn chậm. Một số ngành có sự sụt giảm lớn về số lượng xuất khẩu như hải sản, quặng, đá tấn mài, than...
Năm 2008, các doanh nghiệp làm công tác xuất khẩu phải đối mặt với những diễn biến không thuận lợi của nền kinh tế thế giới cũng như khu vực, lạm phát tăng cao, ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu và hàng loạt các chi phí phát sinh. Bên cạnh đó, một số chuyên gia kinh tế cũng nhận định rằng: nền kinh tế Trung Quốc phát triển nóng trong những năm qua đã làm nhu cầu nguyên, nhiên liệu tăng mạnh, tạo cơ hội cho Việt Nam xuất khẩu mặt hàng này nhưng cũng tạo ra thách thức đối với nguy cơ chảy máu tài nguyên và xu hướng lệch lạc trong cơ cấu xuất khẩu của nước ta nói chung và của Quảng Ninh nói riêng. Việc lập lại trật tự trong khai thác, vận chuyển, chế biến và tiêu thụ than trên địa bàn tỉnh trong thời gian vừa qua và việc thực hiện chỉ đạo dừng xuất khẩu than sang Trung Quốc qua Khu chuyển tải Vạn Gia của Chính phủ càng làm rõ hơn bất cập trong cơ cấu xuất khẩu của tỉnh. Theo thống kê của Sở Công thương, 7 tháng đầu năm kim ngạch xuất khẩu trên địa bàn tỉnh mới đạt 845 triệu USD, bằng 56,3% kế hoạch năm. Để đạt được con số xuất khẩu 1.500 triệu usD của năm 2008 như kế hoạch đã đặt ra đòi hỏi 5 tháng cuối năm các ngành, địa phương và các doanh nghiệp phải nỗ lực phấn đấu để ổn định tăng trưởng xuất khẩu.
Gỡ khó cho xuất khẩu
Để tháo gỡ khó khăn cho hoạt động xuất khẩu, tỉnh đã chỉ đạo các ngành tìm hiểu, phân tích nguyên nhân để sớm tìm ra giải pháp đẩy mạnh xuất khẩu, khai thác tối đa lợi thế của địa phương. Bên cạnh đó, các ngành chức năng cũng đẩy mạnh công tác cải cách thủ tục hành chính ở tất cả các khâu. Hải quan tỉnh đã bổ sung trang thiết bị hiện đại như máy soi hàng hoá, cân điện tử, màn hình điện tử, kiốt điện tử... tạo điều kiện thuận lợi cho khách hàng tiếp nhận, tra cứu thông tin và triển khai đồng bộ các biện pháp cải cách hành chính, tiện lợi hoá, công khai minh bạch trong lĩnh vực hải quan. Ngành Công thương đã định hướng cho doanh nghiệp thông qua việc mở rộng quan hệ đối ngoại với các thị trường có tiềm năng, tránh tình trạng phụ thuộc quá nhiều vào thị trường truyền thống như hiện nay. Các cơ quan chức năng tiếp tục phối hợp chặt chẽ hơn, thực hiện tốt việc tham mưu cho UBND tỉnh về cơ chế, chính sách thúc đẩy hoạt động xuất khẩu, tránh tình trạng phụ thuộc quá nhiều vào doanh thu ngoại tệ từ xuất khẩu than.
Bên cạnh đó, các doanh nghiệp đã chấp hành tốt các quy định, chính sách pháp luật của Nhà nước, đồng thời chủ động tìm kiếm nguồn hàng nội địa song song với việc quảng bá, xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường xuất khẩu. Cơ sở hạ tầng (đường sá, cảng biển, kho bãi...) đang từng bước được tỉnh, các địa phương tăng cường đầu tư. Theo các doanh nghiệp làm hàng xuất khẩu, một trong những yếu tố giữ kim ngạch xuất khẩu ổn định là sự đồng tâm hiệp lực trao đổi giữa các doanh nghiệp để tránh tình trạng thua thiệt bị ép giá. Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, đồng chí Nguyễn Thị Liễu, Phó giám đốc Sở Công thương cho biết: Để xuất khẩu tăng trưởng ổn định thì phụ thuộc vào nhiều yếu tố nhưng trước mắt cần nâng cao hiệu quả hoạt động của các Khu kinh tế cửa khẩu, đẩy mạnh các chương trình xúc tiến thương mại ngay trên thị trường nội tỉnh thông qua các hội chợ, triển lãm nhằm quảng bá cho các doanh nghiệp, các sản phẩm địa phương có chất lượng tốt, giá cả hợp lý. Qua đó khuyến khích các doanh nghiệp chú trọng đến chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu cho doanh nghiệp và cho từng sản phẩm xuất khẩu từng bước đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của hàng hóa xuất khẩu vào các thị trường khó tính. Tiếp tục khai thác những lợi thế của tỉnh để đẩy mạnh các hoạt động dịch vụ thu ngoại tệ.
