Ở tỉnh ta số lượng người sử dụng xe ô tô số tự động ngày càng nhiều, tuy nhiên trong chương trình đào tạo, sát hạch lái xe hiện nay mới chỉ thực hành đối với xe ô tô số sàn.
Trên thực tế đã xảy ra một số vụ tai nạn giao thông do người điều khiển ô tô số tự động gây ra đã khiến dư luận băn khoăn: Liệu khi đi học lái xe ô tô các học viên chỉ được dạy sử dụng xe số sàn nhưng sau đó lại điều khiển xe số tự động có phù hợp không. Và đây có phải là một trong những nguyên nhân dẫn đến một số vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng xảy ra thời gian qua?
Thực hành lái xe trong hình tại Trung tâm sát hạch lái xe Quảng Ninh.
Ảnh: Thái Cảnh
Chị Lê Minh Tâm ở phường Hồng Gai (TP Hạ Long) kể: Tôi đã theo học một khoá đào tạo lái xe ô tô hạng B2 tại Trường Đào tạo nghề mỏ Hồng Cẩm, nhưng trong chương trình học đó không có phần dạy điều khiển xe ô tô số tự động. Khi một số học viên có yêu cầu được học thêm phần xe số tự động thì khi dạy thực hành giáo viên hướng dẫn thêm về cách thức sử dụng, nhưng cũng chỉ là dạy “chay” thôi vì nhà trường chưa có xe số tự động, còn phần lý thuyết vẫn chưa có hướng dẫn. Chính vì thế khi điều khiển xe số tự động tôi rất bỡ ngỡ, nhất là khi gặp tình huống bất ngờ dễ bị nhầm chân ga và chân phanh. Không riêng một mình chị Tâm mà nhiều người (chủ yếu là phụ nữ) đều có chung cảm nhận đó. Thực tế cũng đã có một số vụ tai nạn giao thông do người điều khiển xe số tự động gây ra, mà phần lớn là do chưa quen với sử dụng xe loại này.
Trao đổi với chúng tôi, ông Bùi Sơn Lâm, Phó hiệu trưởng Trường Đào tạo nghề mỏ Hồng Cẩm cho biết: Thực tế chương trình đào tạo lái xe hiện nay vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của thực tiễn. Nguyên nhân là do chương trình đào tạo lái xe của Bộ GTVT quy định vẫn chưa thay đổi, mặc dù số người sử dụng xe số tự động ngày càng nhiều, nhưng tại các trường đào tạo lái xe trong toàn quốc vẫn chỉ có nội dung đào tạo xe ô tô số sàn. Tại Trường Đào tạo nghề mỏ Hồng Cẩm lâu nay có dạy cho học viên một số tiết lý thuyết về xe số tự động qua phần dạy về cấu tạo xe và điều khiển xe, còn về thực hành trên phương tiện thì chưa có. Hiện nay những người học lái xe ô tô xong muốn lái xe số tự động thì phải tự làm quen và học lại từ những người có kinh nghiệm chứ chưa được làm quen hay được học thực hành tại cơ sở đào tạo. Một số giáo viên dạy lái xe cũng thừa nhận: Chúng tôi nhận thấy đang có sự bất cập trong việc đào tạo, cấp giấy phép lái xe ô tô. Vì vậy nhiều học viên sau khi tốt nghiệp, có bằng lái xe nhưng vẫn không thể điều khiển xe số tự động vì chưa cập nhật được với phương tiện hiện hành. Nguyên lý của việc đào tạo là phải cập nhật thông tin cho phù hợp với thực tế, nhưng trong các văn bản của các cấp quản lý cũng chưa có yêu cầu bắt buộc các cơ sở phải có xe số tự động để dạy học viên. Chính vì vậy theo họ, Bộ GTVT nên bổ sung thêm vào chương trình đào tạo nội dung này.
Còn ông Lê Quí Huy, Phó Giám đốc Trường Trung cấp công nghệ Hạ Long băn khoăn: Hiện nay trong chương trình đào tạo lái xe của nhà trường có hai phần gồm lý thuyết và thực hành. Giáo trình do Cục Đường bộ Việt Nam quy định và chỉ đào tạo học lái xe số sàn, chưa có nội dung đào tạo số tự động. Tuy nhiên, trong quá trình đào tạo khi học viên yêu cầu giáo viên của Trường cũng có giới thiệu qua về lý thuyết xe số tự động, nhưng trong phần thực hành lái xe thì nội dung này chưa được đề cập đến. Theo ông Huy thì chương trình đào tạo lái xe của Bộ GTVT ban hành chưa có nội dung điều khiển xe ô tô số tự động như hiện nay đã bộc lộ sự bất cập, chưa thích ứng với nhu cầu phát triển của xã hội hiện tại. Việc trang bị phương tiện đời mới để đáp ứng nhu cầu của người học là yêu cầu thiết thực, góp phần đảm bảo an toàn giao thông.
Anh Trịnh Hồng Thuỷ, một lái xe kỳ cựu trong nghề lại cho rằng, nếu người điều khiển xe số sàn tốt thì sẽ điều khiển xe số tự động dễ dàng vì xe số tự động đơn giản và hệ số an toàn cao hơn. Theo anh, thực tế cho thấy, những vụ TNGT nghiêm trọng vừa xảy ra không chỉ có những lái xe vừa cầm lái gây ra mà có cả những người cầm lái lâu năm cũng gây tai nạn. Rõ ràng ở đây có nguyên nhân do sự chủ quan của người điều khiển. Anh Thuỷ cũng khuyến cáo: Tất cả những người lái xe mỗi khi ngồi sau tay lái đều phải luôn tuân thủ các quy định, đặc biệt có một nguyên tắc đầu tiên luôn phải tuân thủ đó là làm quen xe, kiểm tra các thiết bị kỹ thuật, an toàn trước khi cầm lái.
Theo thông tin chúng tôi vừa nhận được từ Trung tâm sát hạch (Sở GTVT), hiện nay Cục Đường bộ Việt Nam đã có phần lý thuyết đào tạo lái xe số tự động, vì vậy các trường đào tạo lái xe trong tỉnh cần tìm hiểu để bổ sung thêm vào chương trình giảng dạy của mình nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu của học viên. Các cơ sở đào tạo cũng cần phải đầu tư phương tiện, thiết bị dạy học phù hợp với sự phát triển của xã hội. Bên cạnh đó những người điều khiển phương tiện cần phải được dạy và học một cách nghiêm túc, cẩn thận, nếu đã ngồi sau vô lăng, nhất thiết phải nghiêm chỉnh chấp hành Luật Giao thông, có như thế mới đảm bảo được an toàn giao thông cho mình và mọi người.