Từ nhiều năm nay, gia đình ông bà Nguyễn Hữu Sỹ - Nguyễn Thị Hương có hộ khẩu thường trú tại tổ 4, khu 10, phường Bãi Cháy (TP Hạ Long) phải sống trong cảnh “đi không được ở cũng không xong” trên chính mảnh đất và ngôi nhà được mua lại của người em họ năm 1988.
Theo lời kể của bà Hương, đã nhiều lần gia đình làm đơn gửi UBND phường Bãi Cháy xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) nhưng đều không được, mặc dù ông bà vẫn đóng thuế sử dụng đất đầy đủ và không có tranh chấp với ai. Lý do gia đình không được cấp sổ đỏ là do đất này nằm trong vùng dự án Khu công nghiệp Cái Lân nên không thể cấp sổ đỏ được. Suốt hơn 20 năm qua gia đình ông Sỹ sống trong cảnh không điện, không nước, muốn dùng điện, nước phải nhờ hàng xóm, nhà hỏng không được sửa sang vì thành phố đã có công văn yêu cầu các hộ dân không được xây dựng với lý do khu đất này nằm trong khu vực dự án đầu tư khu cây xanh kẹp giữa tuyến đường sắt và quốc lộ 18A tại khu 10, phường Bãi Cháy.
Những người dân ở khu 10, phường Bãi Cháy đều nhận xét: Gia đình ông Sỹ thuộc diện gia đình khó khăn, cả hai vợ chồng không có việc làm ổn định, nhà có 5 miệng ăn trông chờ chủ yếu vào thu nhập từ đóng than tổ ong. Khi chúng tôi đến nhà ông Sỹ, mặc dù hôm đó trời không mưa nhưng nước từ trong nhà, ngoài sân vẫn chảy lênh láng. Ngôi nhà - nơi tá túc của 5 con người trong gia đình ông chỉ rộng chừng 10m2, tường xây bằng gạch xỉ đã tróc nứt và loang lổ vết vữa trát lại, trần nhà đã thủng nhiều chỗ, mái nhà võng sệ xuống tưởng chừng như sắp ụp xuống. Đồ đạc trong nhà chẳng có gì đáng giá, bốc lên mùi ẩm mốc. Bà Hương cho biết, mỗi khi trời mưa cả nhà lại chạy vòng quanh tìm chỗ khô ráo để ngủ và bà cũng biết việc cố ở liều trong ngôi nhà này là vô cùng nguy hiểm nhưng không biết chuyển nhà đi đâu. Bởi với thu nhập từ đóng than tổ ong thì việc kiếm đủ tiền lo trang trải 2 bữa ăn hàng ngày cũng đã vất vả lắm rồi lấy đâu ra tiền để mua đất xây nhà ở nơi khác.
Qua tìm hiểu chúng tôi được biết: Năm 2009, Công ty CP miền Trung thực hiện dự án san gạt mặt bằng ga Yên Viên - Cái Lân, trong quá trình thi công đã nổ mìn phá đá làm hư hại nặng thêm ngôi nhà của vợ chồng bà Hương. Để đảm bảo an toàn cho gia đình, trong thời gian đơn vị thi công UBND phường Bãi Cháy đã yêu cầu gia đình chuyển đến ở tạm nơi khác và được hỗ trợ 6 tháng tiền thuê nhà. Nhưng hết thời hạn 6 tháng gia đình bà Hương lại phải quay về vì không có tiền thuê nhà nữa. Chờ mãi không thấy chính quyền có giải pháp gì cho gia đình trong khi ngôi nhà ngày một xuống cấp nghiêm trọng, bà Hương đành vay mượn họ hàng cộng với 50 triệu đồng của Công ty CP miền Trung bồi thường thiệt hại do nổ mìn định xây một ngôi nhà tạm bên cạnh ngôi nhà cũ. Tuy nhiên, ngày 4-9-2011, các cơ quan chức năng của TP Hạ Long, UBND phường Bãi Cháy đã cưỡng chế phá bỏ buộc gia đình phải dừng thi công và phạt 18,5 triệu đồng. Đã nhiều lần bà Hương đề nghị với chính quyền nếu không cho gia đình xây sửa lại nhà thì bố trí cho đi nơi khác ở nhưng chưa bao giờ nhận được câu trả lời. Bà Hương cho biết, điều mà gia đình bà bức xúc nhất chính là sự lạ lùng trong cách đối xử của địa phương. Đằng đẵng hơn 20 năm trời vợ chồng bà xin cấp sổ đỏ không được chấp thuận, trong khi những người xung quanh vẫn được cấp. Và điều lạ lùng hơn là cùng nằm trong khu vực dự án, (cách nhà bà Hương khoảng 200m) một ngôi nhà 3 tầng vừa được chủ nhân của nó khánh thành cách đây vài tháng. Hiện ngôi nhà này vẫn nghễu nghện bên cạnh túp lều của bà mà không một cơ quan chức năng nào đến “hỏi thăm” trong khi gia đình chỉ xây một ngôi nhà cấp 4 để ở tạm thì bị buộc phá bỏ, xử phạt.
Chúng tôi cũng đã trao đổi với lãnh đạo phường Bãi Cháy về trường hợp của gia đình ông bà Sỹ - Hương. Một đại diện lãnh đạo phường cho biết: Trường hợp gia đình ông Sỹ không được cấp sổ đỏ vì thuộc khu vực đã quy hoạch dự án. Chúng tôi cũng biết hoàn cảnh của gia đình ông Sỹ rất khó khăn. Hiện tại ngôi nhà đã hư hỏng nặng nhưng thành phố đã yêu cầu UBND phường phải quản lý chặt địa bàn, không để xảy ra hiện tượng lấn chiếm đất đai, xây dựng trái phép tại khu vực này nên chúng tôi phải thực hiện nhiệm vụ của mình. Việc di chuyển gia đình ông Sỹ hay bố trí đất tái định cư cho gia đình ông vượt quá thẩm quyền của UBND phường. Chúng tôi cũng như gia đình ông bà Sỹ phải chờ ý kiến của thành phố.
Được biết ngày 4-7-2011, UBND TP Hạ Long đã có công văn giao Ban Quản lý Dự án công trình thành phố lập thủ tục triển khai đầu tư dự án khu cây xanh kẹp giữa tuyến đường sắt và quốc lộ 18A tại khu 10, phường Bãi Cháy theo quy hoạch Khu công nghiệp Cái Lân đã được duyệt; lập phương án bồi thường GPMB, tái định cư. Nhưng biết bao giờ dự án mới được triển khai và gia đình ông bà Sỹ - Hương còn phải chờ đợi đến bao giờ nữa?
Điều chúng tôi băn khoăn là trong suốt quá trình giải quyết vụ việc của gia đình ông Sỹ, chỉ thấy chính quyền phường Bãi Cháy và TP Hạ Long ban hành các văn bản xử phạt mà không hề có một văn bản nào có nội dung bàn về giải quyết nơi ở ổn định cho gia đình họ. Rõ ràng không thể cấp sổ đỏ, giấy phép xây dựng cho gia đình ông Sỹ được vì đất đai ở khu vực này đã được quy hoạch triển khai dự án Khu công nghiệp Cái Lân, nhưng chẳng lẽ không tìm ra cách giải quyết nào khác. Nhiều người dân khu 10, phường Bãi Cháy thắc mắc: Vì sao cùng là đất nằm trong quy hoạch triển khai dự án mà có hộ dân vẫn bán đất và được cấp sổ đỏ xây nhà kiên cố, trong khi có hộ dân lại quá vất vả với việc sửa chữa ngôi nhà mục nát của mình? Câu hỏi này xin nhường lời giải cho các cấp, các ngành của phường Bãi Cháy và TP Hạ Long.
Bảo An