Năm 2001, Doanh nghiệp tư nhân Minh Tâm (Doanh nghiệp Minh Tâm) có trụ sở chính tại thôn Bí Thượng, xã Phương Đông, TX Uông Bí được cấp phép hoạt động với ngành nghề kinh doanh là sản xuất vật liệu xây dựng. Thời điểm mới đi vào hoạt động doanh nghiệp gặp rất nhiều khó khăn về sản xuất kinh doanh nên UBND phường Thanh Sơn (TX Uông Bí) tạo điều kiện cho thuê bãi đất trống của phường thuộc tổ 1, khu 7 để đúc cống bê tông.
Từ năm 2001 đến năm 2005, phường Thanh Sơn đã ký 3 hợp đồng kinh tế với Doanh nghiệp Minh Tâm về việc cho thuê mặt bằng phát triển sản xuất, mỗi hợp đồng có thời hạn trong 1 năm. Tuy nhiên, trong các hợp đồng không ghi diện tích mặt bằng mà chỉ thu lệ phí bến bãi. Số tiền này thay đổi theo từng năm, nhiều nhất là 4 triệu đồng/năm (năm 2004). Tháng 10 năm 2005, UBND tỉnh có quyết định phê duyệt dự án đầu tư xây dựng hạ tầng khu văn phòng và khu dân cư đô thị phường Thanh Sơn, do Công ty cổ phần Cơ giới Thăng Long làm chủ đầu tư. Qua kiểm tra thực tế của Sở Tài nguyên và Môi trường cho thấy, cơ sở sản xuất của Doanh nghiệp Minh Tâm nằm gọn trong ranh giới đất được giao cho Công ty cổ phần Cơ giới Thăng Long. Để giải phóng mặt bằng giao đất cho chủ đầu tư, TX Uông Bí và UBND phường Thanh Sơn đã có giấy triệu tập rất nhiều lần nhưng chủ doanh nghiệp Minh Tâm không đến làm việc. Mặc dù chủ Doanh nghiệp Minh Tâm không có bất kỳ loại giấy tờ nào chứng minh việc sở hữu đất sản xuất ở phường Thanh Sơn là hợp pháp nhưng ông Lê Trọng Minh, Giám đốc Doanh nghiệp vẫn kiên quyết không chịu giao trả đất cho phường. Cũng vì vậy mà đến thời điểm hiện tại Công ty cổ phần Cơ giới Thăng Long vẫn chưa thể thi công được dự án.
Phần đất mà doanh nghiệp Minh Tâm sử dụng để kinh doanh vật liệu xây dựng thuộc ranh giới của 1 công ty khác.
Chúng tôi đã đến cơ sở sản xuất của Doanh nghiệp Minh Tâm tại phường Thanh Sơn. Quả thật đây là một vị trí khá đẹp, có quốc lộ 18A chạy qua, rất thuận lợi cho việc sản xuất, kinh doanh. Rất may mắn chúng tôi đã gặp được ông Minh vì theo một cán bộ địa chính đi cùng thì chẳng mấy khi địa phương có thể gặp được Giám đốc của Doanh nghiệp Minh Tâm tại đây. Ngay khi chúng tôi đề cập đến việc Doanh nghiệp sử dụng đất trái phép, ông Lê Trọng Minh đã khẳng định: “Tôi có quyết định của Chủ tịch UBND tỉnh đồng ý cho thuê khu đất này trong thời hạn 50 năm”. Nhưng khi đề nghị được cho xem quyết định đó thì ông chỉ đưa ra một bản phô tô nhòe nhoẹt có nội dung: “Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng cơ sở kinh doanh và giới thiệu sản phẩm” có bút phê của đồng chí Chủ tịch UBND tỉnh chuyển các ngành chức năng xem xét và ông Minh mặc nhiên coi đó là cơ sở pháp lý công nhận mảnh đất này ông được phép sử dụng(?).
Sự việc trên của Doanh nghiệp Minh Tâm không chỉ cho thấy sự thiếu hiểu biết về pháp luật của doanh nghiệp dẫn đến những sai phạm nghiêm trọng, ảnh hưởng đến nhiều dự án của doanh nghiệp khác mà còn cho thấy những “lỗ hổng” trong công tác quản lý nhà nước của chính quyền cấp cơ sở hiện nay. Đó là tình trạng xử lý thiếu kiên quyết của UBND phường đã tạo điều kiện cho doanh nghiệp có cơ hội tiếp tục những hành vi vi phạm của mình. Được biết, trước khi ký hợp đồng thuê bãi đúc cống bê tông, ông Lê Trọng Minh đã tự ý xây dựng trái phép 1 căn nhà với diện tích 15,05 m2. Trước tình hình đó, Đội Thanh tra Xây dựng và Quản lý Đô thị TX Uông Bí đã 2 lần cử cán bộ xuống hiện trường yêu cầu đình chỉ thi công và tháo dỡ công trình nhưng ông Minh không chấp hành. Đến nay, đã 7 năm trôi qua, ngôi nhà xây dựng trái phép đó vẫn ngang nhiên tồn tại. Phải chăng vì thế mà ông Minh đã lầm tưởng tất cả hành vi của mình đều đúng pháp luật và hùng hồn tuyên bố: “Phường, thị xã không giải quyết được vấn đề của tôi.”(?) Điều này chứng minh rằng chủ doanh nghiệp đã không hiểu về luật nhưng lại tỏ thái độ bất hợp tác.
Văn phòng đại diện của doanh nghiệp Minh Tâm, xây dựng trái phép từ năm 2000 đến nay vẫn chưa được tháo dỡ.
Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, đồng chí Nguyễn Ngọc Thu, Phó Chủ tịch UBND TX Uông Bí cho biết: Từ trước đến nay chúng tôi chưa gặp trường hợp nào bất hợp tác với chính quyền địa phương như Doanh nghiệp Minh Tâm. Chúng tôi đã nhiều lần mời chủ doanh nghiệp đến làm việc để giải thích, tuyên truyền vận động thực hiện đúng những quy định của pháp luật và các quyết định của UBND tỉnh nhưng doanh nghiệp đều vắng mặt không lý do. Xử lý trường hợp sai phạm như ở Doanh nghiệp Minh Tâm không khó nhưng cái khó là không để sai phạm của doanh nghiệp này ảnh hưởng đến uy tín của địa phương trong mắt các doanh nghiệp khác. Trên thực tế, thị xã đã tạo điều kiện để doanh nghiệp có địa điểm sản xuất khác tại Khu Công nghiệp Chạp Khê nhưng doanh nghiệp vẫn cố tình chây ì không bàn giao đất cho thị xã.
Mong rằng, phường Thanh Sơn và UBND TX Uông Bí cũng như các ngành chức năng nên có biện pháp kiên quyết, xử lý dứt điểm vụ việc này. Và đây cũng là bài học cho chính quyền cấp cơ sở trong việc nâng cao năng lực quản lý để không tạo ra kẽ hở như trường hợp trên.
