Cầu Bãi Cháy – cầu dây văng dự ứng lực một mặt phẳng dây có khẩu độ lớn nhất thế giới được tổ chức khánh thành, thông xe ngày hôm nay 2 –12. Chiều qua chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với ông Haruo Yanagawa, Giám đốc dự án xây dựng cầu Bãi Cháy, một con người đã gắn bó với cây cầu ngay từ khi bắt đầu nghiên cứu tính khả thi cho việc xây dựng.
+ Ông nghĩ gì về giá trị thẩm mỹ và nhân văn của câycầu Bãi Cháy?
- Tôi hoàn toàn nhất trí với đánh giá cầu Bãi Cháy về thiết kế mỹ thuật và cảnh quan môi trường là công trình đẹp tô điểm cho Vịnh Hạ Long của rất nhiều người dân mà tôi đã tiếp xúc với họ. Cách đây 10 năm có ai có thể hình dung được một cây cầu đẹp và hoành tráng như thế này nối liền 2 bờ Cửa Lục. Năm 1997 khi chúng tôi, những người của Viện cầu và kết cấu Nhật Bản, lần đầu tiên đến đây để nghiên cứu tính khả thi cho việc xây dựng chiếc cầu, chúng tôi nhận thấy rằng nhân dân Quảng Ninh cũng như Chính phủ Việt Nam có một mong muốn tha thiếtxây dựng một cây cầu tại nơi này. Công việc thiết kế chi tiết được triển khai vào tháng 11 –1998 và hoàn thành tháng 12 – 1999. Một yếu tố quan trọng thiết kế cây cầu này là phải tôn thêm vẻ đẹp vịnh Hạ Long, một di sản thiên nhiên thế giới, đồng thời đáp ứng được tính tiết kiệm. Sau nhiều cuộc thảo luận, hầu hết các nhà chuyên môn đều nhất trí rằng, cây cầu sẽ như một cánh tay phóng khoáng vươn qua mặt vịnh, bởi không thể để những cọc bê tông ken dày đột ngột mọc lên “xé nát” cảnh quan. Cùng với đó việc đảm bảo chiều rộng và chiều cao tĩnh không đường thuỷ phải đảm bảo cho tàu 5 vạn tấn ra vào dễ ràng làm hàng tại cảng Cái Lân cũng là một sức ép đáng kể. Cây cầu cáp dây văng một mặt phẳng dây có nhịp giữa lập kỷ lục thế giới là 435m đã được chọn lựa bởi tính ưu việt của thiết kế này là người trên cầu ít bị hạn chế tầm nhìn sang 2 bên do các bó cáp chịu lực được bố trí thành một dải chạy giữa mặt cầu nên có thể thoải mái tận hưởng cảm giác chơi vơi giữa trời và nước của Vịnh Hạ Long – Di sản thiên nhiên thế giới 2 lần được UNESCO công nhận. + Cây cầu lớn, lại thi công trong thời hạn kỷ lục như vậy chất lượng công trình ra sao? - Về chất lượng công trình, chúng tôi xin đảm bảo rằng cầu Bãi Cháy là một trong những cây cầu có chất lượng tốt nhất trên thế giới. + Ông đánh giá ra sao về trình độ tay nghề của đội ngũ kỹ sư, công nhân Việt Nam tham gia thi công dự án này? - Các nhà thầu phụ Việt Nam trên công trường này đã cố gắng rất nhiều trong việc tiếp thu những công nghệ tiên tiến. Kỹ sư, công nhân Việt Nam đã nắm bắt và từng bước làm chủ được các công nghệ hiện đại như thi công giếng chìm hơi ép, công nghệ thi công cầu dây văng một mặt phẳng dây, công nghệ tính toán và kiểm soát độ vồng trong quá trình thi công cấu kiện dầm khẩu độ lớn... Giả sử trong tương lai Việt Nam có một cây cầu Bãi Cháy thứ 2 được xây dựng, những kỹ sư, công nhân tham gia dự án này tập hợp lại với nhau, thì tôi tin rằng họ đã có thể đứng độc lập một mình. + Ông sắp rời khỏi cây cầu mà ông gắn bó với nó trong suốt hơn 3 năm qua, vậy ông thấy nơi nào ở Việt Nam sẽ xây dựng được những cây cầu tương tự như thế này? - Tôi bắt đầu gắn bó với nghề cầu đường từ năm 1968 Sau 6 năm làm việc trong nước, tôi bắt đầu thi công những công trình ngoài nước Nhật, đến nay đã có trên 30 năm. Làm nhiều công trình ở các nước khác nhau như Mỹ, Kennya, I Rắc, Cam pu chia, Xinh ga po, Phi líp pin và đến nay là Việt Nam và thi công cầu Bãi Cháy cây cầu lớn và hoành tráng nhất trong sự nghiệp của mình, cảm thấy tự hào về những công sức đóng góp của mình cho cây cầu. Tôi rất yêu đất nước Việt Nam của các bạn và muốn tiếp tục cống hiến cho đất nước này. Tôi đã đi nhiều nơi, thấy Việt Nam rất tốt, nhất là về an ninh. Còn ở Việt Nam rất nhiều nơi có thể xây dựng được cầu dây văng một mặt phẳng dây. Ngay như mảnh đất của các bạn đang sinh sống có thể xây tiếp một cây dây văng nữa đó là cầu Vân Tiên. Và cũng được biết Việt Nam của các bạn sắp sửa tiến hành xây dựng cầu Nhật Tân với 5 tháp dây văng bắc qua sông Hồng. Hiện cơ quan tôi là Viện cầu và kết cấu Nhật Bản (JBSI) cũng đang tích cực tham gia đấu thầu. + Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này.
+ Thưa ông, loại cầu dây văng 1 mặt phẳng dây trên thế giới có nhiều không?
- Cầu Bãi Cháy – một trong năm cầu dây văng dự ứng lực một mặt phẳng dây lớn nhất thế giới. Nếu so với cầu dây văng cùng loại là cầu Sunshinne Skyway (Mỹ) thì cầu Bãi Cháy có độ dài kém hơn (903m so với 1.219m), song khẩu độ vượt sông thì hơn hẳn bởi nó dài tới 435m. Và so với những cây cầu còn lại như cầu Elorn (Pháp), cầu Puenete Coatzacoaltos (Mêxico), cầu Brôtnne (Pháp) đều có quy mô và tính kỹ thuật vượt trội.
+ Trong công tác thi công loại cầu này, nhất là chiều dài nhịp chính lớn nhất thế giới gặp những khó khăn gì thưa ông?
- Sau khi trao thầu cho Liên danh Shimizu – Sumitomo Mitsui, công việc thi công cầu Bãi Cháy đã được triển khai vào ngày 1 –8 – 2003. Đợt đổ bê tông đầu tiên đã được thực hiện vào ngày 10 –10 – 2003. Công tác móng được hoàn thành vào ngày 18 – 11 – 2004. Công tác đúc dầm hẫng được triển khai ngày 23 – 4 –2005, tính trung bình, một đốt dầm được thi công trong vòng 10 ngày. Đợt đổ bê tông cuối cùng cho công tác hợp long diễn ra vào ngày 30 – 4 – 2006. Đó chính là những mốc quan trọng trong việc thi công cầu Bãi Cháy, trong đó thi công móng trụ bằng công nghệ giếng chìm hơi ép công đoạn được coi là phức tạp nhất trong quá trình thi công cầu Bãi Cháy. Việc thi công được thực hiện bằng 2 chiếc máy xúc hoạt động ngày đêm trong một khoang bê tông kín như bưng, rộng 400m, cao 2,5m như một chiếc phễu úp ngược để khối bê tông nặng trên 2000 tấn từ từ chìm vào lòng đất. Cùng với đó, việc đúc dầm hẫng cho chiều dài quá khổ của nhịp chính đòi hỏi công tác chuẩn bị, thi công phải đảm bảo một yêu cầu kỹ thuật là tại điểm hợp long hai khối dầm dài nửa cây số được kết nối mà độ sai số chỉ được tính bằng milimét... Những vấn đề khó khăn này đều được giải quyết bằng công nghệ thông tin, tất cả thông số vật liệu, độ chịu lực, từ biến, kiểm soát độ vồng được đưa vào máy tính tính toán cho kết quả rất tốt.
+ Tiến độ thi công cầu nhanh hay chậm?
- Đây là cây cầu lớn về quy mô và phức tạp về kỹ thuật, song chỉ thực hiện trong vòng 40 tháng, một thời hạn thi công kỷ lục. Nhưng thực ra cầu chính về trước tiến độ khoảng 3 tháng.
