Sau thời gian tạm lắng, dịch lở mồm long móng trên đàn gia súc bắt đầu tái phát trở lại và có chiều hướng diễn biến phức tạp trên địa bàn tỉnh. Theo thống kê của Chi cục Thú y từ ngày 7-9 đến nay, bệnh lở mồm long móng trên đàn gia súc đã phát ra tại 115 hộ chăn nuôi trên địa bàn 28 xóm của 16 xã, phường.
Các địa phương có gia súc phát bệnh là Hải Hà, Đầm Hà, Tiên Yên, Cẩm Phả và Móng Cái. Tổng số trâu, bò và lợn nhiễm và phát bệnh là 313 con; trong đó 291 con trâu, bò và 22 con lợn trên tổng đàn gia súc 248.109 con của cả 5 địa phương.
Qua lấy 3 đợt mẫu bệnh phẩm giám định type vi rút gây bệnh cho thấy gia súc đã bị nhiễm vi rút lở mồm long móng type O. Nguyên nhân phát sinh và lây lan dịch bệnh chủ yếu xuất hiện tại các ổ dịch cũ của các huyện Hải Hà, Đầm Hà, Tiên Yên do vẫn còn tồn lưu vi rút lở mồm long móng ngoài tự nhiên. Dịch bệnh phát ra chủ yếu ở vào giai đoạn sắp hết miễn dịch của tiêm phòng đợt I năm 2009. Khi dịch bệnh phát sinh nhiều hộ dân chủ quan, chậm hoặc không khai báo với cơ quan thú y và chính quyền địa phương mà tự chữa trị, không quản lý gia súc bệnh, vẫn chăn thả rông nên làm dịch bệnh lây lan mạnh trên đàn trâu bò giữa các thôn trong xã và các xã trong huyện. Cộng với đó là việc vận chuyển gia súc dễ cảm nhiễm với bệnh trong vùng dịch và đi qua vùng dịch cũng là nguyên ngân góp phần làm phát sinh và lây lan cho các địa phương trong tỉnh. Kể cả việc vận chuyển trâu, bò, lợn từ các địa phương khác trong cả nước đi qua vùng dịch ra biên giới tiêu thụ nhưng chưa kiểm soát được. Theo thống kê của Cục Thú y hiện nay trên cả nước có 9 tỉnh, thành phố có dịch lở mồm long móng chưa qua 21 ngày gồm: Quảng Nam, Đắc Lắc, Yên Bái, Sơn La, Hà Giang, Quảng Ninh, Giai Lai, Hoà Bình và Lai Châu. Trong khi khâu kiểm soát chưa chặt chẽ thì sự phối hợp giữa các địa phương có dịch trong phòng và kiểm soát dịch bệnh hiệu quả chưa cao, vì vậy nguy cơ dịch bệnh lây lan trên diện rộng lại càng cao. Đến nay, có 3 huyện, thị xã là Bình Liêu, Đông Triều và Uông Bí đã có quyết định thành lập chốt kiểm soát việc vận chuyển gia súc, gia cầm ra vào địa bàn nhằm khống chế sự lây lan của dịch bệnh.
Như vậy, những nguyên nhân phát sinh và lây lan dịch bệnh lở mồm long móng ở 5 địa phương đã được xác định rất rõ và thực chất đây đều là những nguyên nhân cũ. Type vi rút gây bệnh cũng đã được tìm ra, đây là cơ sở cho việc chỉ đạo tiêm phòng bao vây dập dịch. Tính đến ngày 15-10 toàn tỉnh đã tổ chức tiêm phòng bệnh lở mồm long móng gia súc được 171.355 liều, đạt 85,7% kế hoạch. Cơ quan chuyên môn đã cung cấp đủ vật tư, vắc xin và hoá chất cho các địa phương chống dịch. Tuy vậy, theo nhận định thì diễn biến của dịch bệnh lở mồm long móng vẫn còn rất phức tạp và đang có chiều hướng lây lan rộng trên địa bàn tỉnh. Qua kiểm tra của cơ quan Thú y vùng II tại các địa phương đang có dịch trên địa bàn tỉnh từ ngày 27 đến 29-10 đã đưa ra khuyến cáo: Các địa phương cần khẩn trương kiện toàn lại Ban Chỉ đạo phòng chống dịch bệnh gia súc, gia cầm. Tăng cường giám sát, báo cáo dịch bệnh kịp thời khi dịch bệnh xảy ra; khẩn trương tiêm phòng vắc xin lở mồm long móng để bao vây và ngăn chặn sự lây lan dịch bệnh trên địa bàn. Tổ chức phun khử trùng tiêu độc tại các ổ dịch cũ và vùng có nguy cơ cao như chợ, nơi giết mổ gia súc, bãi chăn thả, chuồng trại và môi trường chăn nuôi. Tại các chốt kiểm soát dịch bệnh phải tổ chức thực hiện trực 24/24 giờ theo quy định và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo pháp luật. Điều quan trọng nhất là cần sự chủ động và ý thức phòng chống dịch bệnh của người chăn nuôi, khi gia súc bị mắc bệnh phải báo ngay cho cán bộ thú y và chính quyền địa phương, không bán tháo gia súc bị ốm ra khỏi địa bàn. Có thực hiện tốt, đầy đủ các biện pháp trên mới mong ngăn chặn được dịch bệnh lở mồm long móng phát sinh trên diện rộng khi mùa đông đang đến gần.
