Một trong những "cái then" chốt chặt cánh cửa phát triển Chính phủ điện tử là việc hạ tầng cơ bản cho vấn đề này còn quá yếu.
Đây là vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm tại Hội thảo Quốc gia về Chính phủ điện tử VN lần thứ 6 năm 2008 tại HN trong ngày 16-17.12.
Manh nha, manh mún
Một trong những mục tiêu quan trọng tại hội thảo lần này là đột phá vào "căn cứ địa" tư duy trì trệ, yếu kém trong chiến lược tổ chức và xây dựng Chính phủ điện tử gắn liền với cải cách hành chính.
Các chuyên gia đã chỉ ra rằng điểm yếu của Chính phủ điện tử hiện nay là hạ tầng kỹ thuật, công nghệ và đầu tư tài chính. Hầu hết các ý kiến đều cho rằng: Xây dựng và phát triển Chính phủ điện tử ở VN hiện vẫn rất manh nha và mới chỉ là giai đoạn đầu.
Đáng lưu ý là do việc xây dựng Chính phủ điện tử của VN không biết nên bắt đầu từ đâu, bắt đầu như thế nào nên đã xảy ra tình trạng mạnh ai người ấy làm. Hệ quả: Hạ tầng kỹ thuật hiện vẫn chưa đồng bộ, thiếu vững chắc và manh mún.
Thế nhưng, năng lực hấp thụ đầu tư lại quá yếu kém. "Dự án Phát triển công nghệ thông tin - truyền thông ở VN có số vốn hơn 100 triệu USD nhưng sau gần 3 năm thực hiện mới giải ngân được khoảng 4 triệu USD" - ông Cao Mạnh Cường, Vụ phó Vụ Kinh tế đối ngoại (Bộ KH&ĐT) cho biết.
Ông Cường cho rằng nếu không thay đổi tư duy, đẩy mạnh năng lực thực hiện dự án thì sẽ rất khó về vốn cho giai đoạn sau 2010.
Không thể chờ đợi
Theo Thứ trưởng Bộ Thông tin Truyền thông Nguyễn Minh Hồng thì: Để ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng Chính phủ điện tử hiệu quả thì phải tối ưu hóa được cải cách hành chính. Vì thế việc ứng dụng công nghệ thông tin và cải cách hành chính cần phải được tiến hành song song, không thể đợi cải cách hành chính xong rồi mới tin học hóa.
Đồng thuận quan điểm này, các chuyên gia cho rằng bản thân từng bộ, ngành, địa phương phải có ý thức cải cách hành chính và phải lấy công nghệ thông tin là công cụ để cải cách hành chính. Muốn vậy thì hạ tầng phải được quan tâm xây dựng, đủ năng lực để đáp ứng yêu cầu cải cách hành chính.
Ngược lại, cải cách hành chính phải bám công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả và đạt chuẩn mực chứ không phải cải cách hành chính theo lối "cắt bớt công đoạn, thủ tục".
Liên quan tới mô hình tổ chức Chính phủ điện tử, TS Nguyễn Thế Dũng, Điều phối viên của Dự án ICT World Bank tại VN cho rằng: cải cách hành chính và ứng dụng công nghệ thông tin cần phải đặt người dân và lợi ích của người dân vào trung tâm. Vì thế mọi hoạt động của Chính phủ điện tử phải đem lại những lợi ích gì cho nhân dân qua việc người dân sẽ được tiếp cận dễ dàng hơn với những chính sách, thủ tục hành chính, hưởng dịch vụ công trực tuyến đồng bộ, dễ dàng...
Một vấn đề then chốt khác "không thể chờ đợi" là đã đến lúc VN cần một cở sở dữ liệu quốc gia chung cho toàn bộ hệ thống hành chính và phải đạt độ tương thích, đồng bộ. Nếu không có được cơ sở dữ liệu này thì tình trạng "mạnh ai người ấy làm" và "thích gì làm nấy" sẽ tiếp tục. Và nguy cơ giai đoạn sau lại phải đi "sửa sai" cho giai đoạn trước còn tái diễn.
