Đến hẹn lại lên, vào dịp rằm tháng bảy, ngày xá tội vong nhân, những cửa hàng vàng mã lớn, nhỏ trên địa bàn TP Hạ Long lại trở lên tấp nập kẻ bán, người mua. Sôi động nhất phải kể đến khu vực bán hàng mã tại chợ Hạ Long 1 địa điểm bán buôn, bán lẻ hàng mã quen thuộc của người dân TP Hạ Long trong những ngày này.
Nhộn nhịp thị trường hàng cõi âm
Mấy ngày hôm nay, thời tiết thay đổi thất thường, sáng mưa, chiều nắng, bởi thế mà thị trường vàng mã trong một ngày cũng thay đổi theo. Đối lập với cảnh “đìu hưu” vào những buổi chợ sáng bên trong khu vực bán hàng mã tại chợ Hạ Long 1, do trời mưa, ít khách, buổi chiều, tranh thủ thời tiết tạnh ráo, mọi người bắt đầu đổ về chợ Hạ Long 1 để mua đồ về cúng rằm. Trên tay khách mua là cơ số những túi ni-lông cái to, cái nhỏ tuỳ theo từng chủng loại hàng mã mà khách hàng “sắm” cho người cõi âm. Cũng trong những ngày này, trên nhiều tuyến đường, chúng ta dễ dàng bắt gặp những chiếc xe chở đủ mọi loại hàng mã để phục vụ các gia đình có nhu cầu "gửi" cho người thân đã khuất.
Đa dạng chủng loại hàng mã được bày bán trong những ngày này
Những người kinh doanh mặt hàng này coi đây là mùa làm ăn lớn trong năm. Chả thế mà những cửa hàng vốn kinh doanh vàng mã trong những ngày này tha hồ trưng bày đủ các loại mặt, còn một số cửa hàng không chuyên khác cũng có vài sạp hàng bày ngay bên ngoài để tranh thủ "thời vụ". Những ngày này, nhiều người còn quẩy những gánh hàng vàng mã bán rong len lỏi vào khắp các ngõ xóm để đáp ứng nhu cầu của người dân.
Với quan niệm "Trần sao âm vậy", thị trường hàng vàng mã cũng hết sức đa dạng, phong phú. Từ nhà cửa, ô tô, xe máy, đồ gia dụng đến máy tính xách tay, điện thoại di động... đều bày bán tại đây.
Trên tay khách mua là cơ số những túi li nông cái to, cái nhỏ tuỳ theo từng chủng loại hàng mã mà khách hàng “sắm” cho người cõi âm.
Chị Lan chủ ky ốt số 196 chuyên bán các loại hàng mã ở Hạ Long 1 cho biết: "Những mặt hàng cao cấp kiểu nhà tầng xe ô tô đa phần là do khách hàng đặt trước. Với quan niệm trần sao âm vậy nên khách hàng dường như chẳng tiếc tiền để chọn mua hàng tốt miễn là làm đẹp lòng người âm".
Những chuyến xe chất đầy hàng mã vẫn tiếp tục kéo đến và dòng người đổ về khu chợ càng về chiều càng đông hơn. Tiếng mặc cả, tiếng mời chào đã tạo cho khu chợ một bầu không khí náo nhiệt. Chị Thịnh, một khách mua cho biết: “Hôm nay thứ bảy, tranh thủ ngày nghỉ tôi ra chợ mua ít hàng mã về cúng rằm tháng bảy, nhiều đồ quá chẳng biết chọn mua đồ gì, mua mấy bộ quần áo cho các cụ vậy...”
Đốt gì ngày rằm tháng bảy?
Theo nhiều người bán hàng: Bán chạy nhất trong dịp rằm tháng bảy là tiền vàng và quần áo. Vàng mã cùng với tiền giấy được làm bằng giấy xấu, giấy tạp giá từ 20.000- 30.000 đồng/tập, loại làm bằng giấy chất lượng tốt hơn giá giao động từ 40.000 - 50.000 đồng/tập. Đặc biệt mặt hàng mã là quần áo dành cho người cõi âm cũng đông khách không kém. Bộ quần áo có đầy đủ ô, nón, giấy dép, khăn xếp, đồng hồ, hộp đựng trang sức... giá chỉ 10.000-15.000 đồng/bộ, quần áo quan thần linh đủ cả mũ mão cân đai giày dép giá có cao hơn chút ít... Bên cạnh những mặt hàng được làm sẵn, nếu người mua có nhu cầu đặt riêng một bộ quần áo thì cửa hàng cũng sẵn sàng đáp ứng.
Trên nhiều tuyến đường, chúng ta dễ dàng bắt gặp những chiếc xe chở đủ mọi loại hàng mã
Mặc dù mới đây, Chính phủ đã ban hành nghị định 75/2010/NĐ-CP về “Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động văn hóa”, trong đó có quy định mức phạt hành chính đối với việc đốt vàng mã ở những nơi công cộng sẽ bị phạt tiền từ 500.000 -1 triệu đồng. Quy định này nhằm hạn chế những vụ hỏa hoạn xảy ra mà nguyên nhân bắt nguồn từ việc đốt vàng mã, đồng thời cũng làm giảm thiểu sự lãng phí trong xã hội.
Song trong ngày rằm tháng bảy này, vẫn không ít người đã bỏ ra hàng triệu đồng tiền thật để mua những món hàng mã gửi cho người âm với mong muốn rằng ở dưới suối vàng họ cũng được hưởng “tiện nghi” vật chất như trên trần. Những ngôi nhà 3, 4 tầng thậm chí là những căn biệt thự nhà vườn hay những chiếc xe máy, ô tô hiện đại cũng được làm giống xe thật cả về hình dáng, màu sắc lần lượt được xuất xưởng. Với suy nghĩ, càng mua nhiều đồ hàng mã càng thể hiện sự hiếu nghĩa, đồ càng đắt tiền càng có nhiều lộc và càng được bình an, người ta không ngần ngại lấy tiền thật đổi lấy những đám giấy xanh, giấy đỏ và đốt... Những bài học hoả hoạn từ việc đốt vàng mã đã khá nhiều nhưng dường như ít được người dân quan tâm.
Việc đốt vàng mã vào những ngày lễ tết là một cử chỉ văn hóa mang tính phong tục lâu đời của người Việt Nam. Trong mùa Vu lan báo hiếu, việc đốt vàng mã thể hiện sự quan tâm, biết ơn đối với những người đã khuất. Thế nhưng những năm gần đây việc đốt mã ngày càng bị lạm dụng, biến tướng, trở nên rườm rà tốn kém, mê tín dị đoan và… số tiền chi cho vàng mã ước tính lên đến hàng tỷ đồng vào dịp rằm tháng bảy này.
