Chống buôn lậu và gian lận thương mại: Vẫn cam go, phức tạp

Thời gian qua các lực lượng chức năng trên địa bàn tỉnh đã có sự phối hợp chặt chẽ trong quá trình phá những ổ nhóm buôn lậu lớn, hạn chế phát sinh tụ điểm về buôn lậu. Tuy nhiên, tình trạng buôn lậu và gian lận thương mại vẫn diễn ra phức tạp với nhiều thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn.

Những thủ đoạn tinh vi

Thời gian qua các lực lượng chức năng trên địa bàn tỉnh đã có sự phối hợp chặt chẽ trong quá trình phá những ổ nhóm buôn lậu lớn, hạn chế phát sinh tụ điểm về buôn lậu. Tuy nhiên, tình trạng buôn lậu và gian lận thương mại vẫn diễn ra phức tạp với nhiều thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn. Ngoài các chiêu vẫn áp dụng trước đây: Chủ hàng khoán gọn cho cửu vạn; gắn trách nhiệm vật chất đối với các cửu vạn, chia nhỏ hàng hoá để vận chuyển hàng theo từng cung đoạn ngắn; thay đổi phương tiện vận chuyển và đổi biển kiểm soát. Thì nay các thủ đoạn được bọn buôn lậu thay đổi cho “phù hợp” với tình hình hòng qua mắt các lực lượng chức năng. Trên tuyến biên giới Móng Cái, Hải Hà, Bình Liêu các đối tượng buôn lậu thường lợi dụng thời điểm giao ban, giao ca của các lực lượng chức năng rồi dùng xe máy, xe tải nhỏ vận chuyển hàng lậu qua các đường mòn, tập kết vào các bìa rừng cạnh quốc lộ chờ thời cơ thuận lợi rồi chuyển sâu vào nội địa. Thời gian gần đây, một số đối tượng buôn lậu đã sử dụng xe 4 chỗ, taxi, ô tô tải loại nhỏ từ 1-1,5 tấn đeo biển số giả vận chuyển hàng lậu. Không những thế khi bị phát hiện, bắt giữ các đối tượng chống trả quyết liệt, điều khiển phương tiện với tốc độ cao, thậm chí đâm thẳng vào xe lực lượng kiểm tra. Hiện nay bọn buôn lậu còn dùng thủ đoạn chia một loại hàng hoá hoàn chỉnh thành nhiều chi tiết, đi bằng nhiều cửa khẩu, nhiều phương tiện khác nhau để hưởng thuế nhập khẩu thấp. Chúng lợi dụng chính sách không kiểm hoá toàn bộ hàng hoá tại cửa khẩu, đồng thời giấu những hàng gọn nhẹ mà Nhà nước cấm vào cùng với hàng cồng kềnh, thuế suất thấp để buôn lậu. Đáng chú ý tình trạng nhập lậu tôm đông lạnh Trung Quốc qua biên giới vào địa bàn Móng Cái diễn ra khá phức tạp. Để vận chuyển được dễ dàng các đối tượng buôn lậu đã thông qua một số chủ đầm nuôi tôm sát biên giới, hợp thức hoá thủ tục, lấy giấy xác nhận của chính quyền địa phương là tôm nuôi đầm. Việc xác nhận trên đã gây nhiều khó khăn cho các ngành chức năng khi kiểm tra, xử lý.

Trên tuyến biển, giới buôn lậu sử dụng tàu có công suất lớn vận chuyển than trái phép cũng diễn ra hết sức phức tạp và có chiều hướng gia tăng. Thủ đoạn của các đối tượng là lợi dụng uy tín của những doanh nghiệp được phân vào luồng xanh (miễn kiểm tra), dùng hồ sơ quay vòng hợp thức hoá nguồn gốc về hàng hoá, khai báo sai số lượng, chủng loại để gian lận xuất khẩu không đúng với số lượng xuất khẩu thực tế trên hoá đơn. Ngoài ra, còn một số đối tượng buôn lậu than chuyên nghiệp sử dụng tàu có công suất lớn, trang bị hiện đại, thông thạo luồng lạch chạy trên vùng biển giáp ranh để tránh sự kiểm tra của các lực lượng chức năng khi vận chuyển than lậu sang Trung Quốc. Chính vì thế, công tác đấu tranh chống buôn lậu của các lực lượng chức năng luôn luôn là nhiệm vụ tối quan trọng, bởi lẽ chỉ cần lơi lỏng tình hình buôn lậu ngày càng phức tạp và rất khó lường trước những hậu quả xảy ra.

Cách nào để đấu tranh hiệu quả?

Ngay từ đầu năm lực lượng chức năng đã xây dựng các phương án đấu tranh chống buôn bán hàng cấm, tiền giả, đồng thời phát triển hàng trăm mạng lưới bí mật phục vụ cho công tác đấu tranh chống buôn lậu. Do đó, năm qua các lực lượng chức năng của tỉnh đã kiểm tra xử lý trên 5.000 vụ buôn lậu và khởi tố 99 vụ; xử lý 14 vụ lưu thông tiền giả, thu giữ 75 triệu đồng tiền Việt Nam, 11.150 đồng nhân dân tệ giả. Tuy nhiên, một trong những cái khó hiện nay của các lực lượng chức năng chống buôn lậu chính là đội ngũ còn quá mỏng. Hơn nữa việc hình thành nhiều đường dây buôn lậu có qui mô, tầm hoạt động rộng với những thủ đoạn tinh vi đã gây nhiều khó khăn cho các lực lượng chức năng. Cũng chính vì vậy nên mục tiêu đấu tranh chống buôn lậu trong thời gian tới vẫn là tăng cường phối hợp đồng bộ, chặt chẽ giữa các ngành chức năng: Quản lý thị trường, Hải quan, Biên phòng, Cảnh sát kinh tế. Đây là mấu chốt quan trọng trong công tác chống buôn lậu bởi sự hỗ trợ giữa các lực lượng sẽ góp phần nâng cao hiệu quả của công tác này. Thêm nữa, những phương tiện, thiết bị chuyên dụng phục vụ cho công tác đấu tranh chống buôn lậu hiện đang là vấn đề quan tâm của các ngành bởi giới buôn lậu đã trang bị những phương tiện hiện đại trong khi phương tiện của các lực lượng chức năng còn thiếu và yếu. Cơ chế chính sách chưa đồng bộ, thiếu nhất quán; chế tài xử lý chưa đầy đủ, cũng là khó khăn lớn trong công tác chống buôn lậu hiện nay. Bên cạnh đó, cần ngăn chặn kịp thời sự tiếp tay của một số cá nhân có thẩm quyền cho bọn buôn lậu. Vì vậy, việc giáo dục cán bộ, chiến sĩ trong các lực lượng này cần được tăng cường thường xuyên tránh sự móc nối của bọn buôn lậu vào lực lượng.