Tiên Yên là một huyện miền núi ven biển. Địa hình bị chia cắt bởi những ngọn núi cao và những con sông ngắn nên có độ dốc lớn. Vào mùa mưa lũ, nguy cơ sạt lở đất, đá luôn đe doạ nhiều xã, thôn nằm ở dọc khe suối nơi có nền đất kiến tạo thấp, trơn, trượt.
Mà trong số 12 xã, thị trấn của Tiên Yên thì ngoại trừ Đồng Rui là xã ven biển, người dân ở các xã còn lại đều sống ven đồi, núi hoặc sông. Trong khi đó, nhiều nhà dân lại có thói quen xây dựng nhà dưới chân núi, chân đồi và ven sông nên càng nguy hiểm. Thực tế những năm qua Tiên Yên đã từng xảy ra nhiều vụ sạt lở, lũ lụt làm ảnh hưởng đến tính mạng và tài sản của nhân dân. Ngay trong năm 2008, trên địa bàn huyện đã xảy ra lốc xoáy, lũ lụt và triều cường gây thiệt hại trên 262 tỷ đồng. Trong đó, trận lũ ngày 26-9 đã làm thiệt hại 256,8 tỷ đồng. Mặc dù không gây thiệt hại về người nhưng trận lũ lịch sử này đã khiến cho nhiều khu vực ở Tiên Yên bị sạt lở. Nghiêm trọng hơn là nó để lại tâm lý hoang mang, lo lắng kéo dài, đồng thời, để lại nhiều hậu quả về môi trường sống, làm hàng trăm hộ dân phải lo toan xây dựng lại nhà, khôi phục lại sản xuất. Đặc biệt, theo phản ánh của người dân và chính quyền các xã, trận lũ lụt ngày 26-9-2008 đã phá vỡ kết cấu địa chất của một số khu vực, khiến nguy cơ sạt lở tăng cao hơn trong mùa mưa lũ năm 2009... Nhận thức được điều đó, các cấp uỷ Đảng, chính quyền huyện Tiên Yên đã đặc biệt chú trọng, coi việc di dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở đất, lũ quét là nhiệm vụ cấp bách.
Ngôi nhà mới của anh Trần Văn Mạ (xã Phong Dụ, Tiên Yên) đang được hoàn thiện để di dời ra khỏi vùng sạt lở.
Ngay từ trước mùa mưa, huyện đã lập kế hoạch và tiến hành di dời 26 hộ dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở đất cao. Cùng với đó, các cơ quan chức năng của huyện đã kiểm tra, rà soát và đã phát hiện thêm 44 hộ dân nữa cũng nằm trong vùng nguy hiểm. Hiện nay 70 hộ dân này đang được đưa vào phương án di dời. Tuy nhiên, mọi chuyện không đơn giản, vì việc chuyển đổi đến một nơi ở khác rất phức tạp, nhiều hộ dân không muốn di dời. Vì vậy, theo Trưởng phòng NN&PTNT huyện cho biết, các cơ quan chức năng đã phải vận động, thuyết phục, phân tích để người dân thấy rõ những nguy hiểm mà họ đang phải đối mặt. Và cũng phải mất khá nhiều thời gian mới làm họ thay đổi được suy nghĩ. Đến giờ, 70 hộ này đều đã chấp thuận việc di chuyển; trong đó 11 hộ đã làm xong nhà mới. Một số hộ đang san nền, chuẩn bị mặt bằng, nguyên vật liệu để làm nhà. Còn một số hộ thì đang tìm địa điểm phù hợp...
Một điều đáng ghi nhận là để thực hiện chủ trương này, các cấp uỷ, chính quyền địa phương đã rất chủ động, tích cực. Không chỉ chờ người dân báo cáo mà cán bộ các xã, cán bộ các cơ quan chức năng huyện đã đến tận những vùng có nguy cơ sạt lở để kiểm tra, phát hiện những hộ đang nằm trong vùng nguy hiểm. Ngoài chính sách hỗ trợ của Nhà nước cho mỗi hộ 25 triệu đồng, huyện Tiên Yên còn trích ngân sách hỗ trợ cho 5 hộ phải di dời khẩn trương ở thôn Nà Hùm, xã Phong Dụ với mức 10 triệu đồng/hộ. Đồng thời, huyện cũng tuyên truyền đến các hộ dân tự phát huy nội lực kêu gọi các tổ chức xã hội, cộng đồng dân cư cùng giúp đỡ hỗ trợ đưa dân ra khỏi vùng nguy cấp. Trong phương án di dân, chủ trương của huyện là “ly hương nhưng không ly nông” để nhân dân vừa đảm bảo chỗ ở mới, vừa tiếp tục sản xuất trên diện tích đất đai cũ. Đồng thời, đảm bảo chỗ ở mới phải thuận tiện, đầy đủ các cơ sở hạ tầng: điện - đường - trường - trạm phục vụ đời sống của nhân dân.
Theo dự báo của các cơ quan khí tượng, thuỷ văn, mùa mưa năm 2009 sẽ là một trong những năm có thời tiết biến đổi khó lường. Dự báo mưa lớn hơn, lũ nhiều hơn và nguy hại hơn các năm trước. Bởi vậy, việc chủ động di dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở đất cao như ở Tiên Yên là một việc làm cần thiết để giúp người dân sớm ổn định đời sống và giảm tới mức tối đa những thiệt hại về người và tài sản khi sạt lở đất xảy ra.
