Sau 3 năm triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM), thật không khó để thấy được những đổi thay ở Vân Đồn hôm nay.
Bắt đầu từ tuyên truyền, vận động
So với các địa phương khác, từ khi bắt tay vào thực hiện chương trình xây dựng NTM, Vân Đồn có xuất phát điểm tương đối thấp. Ngay từ những ngày đầu triển khai chương trình, huyện đã xác định chương trình xây dựng NTM có thành công được hay không chính là phụ thuộc vào người dân. Họ chính là những người không chỉ làm thay đổi diện mạo của các xã nông thôn, mà quan trọng hơn hết là tạo nên “chất” của NTM. Do đó, ngay sau khi có Nghị quyết về xây dựng NTM của Tỉnh uỷ, Huyện uỷ, Ban Chỉ đạo xây dựng NTM của huyện đã tập trung xây dựng kế hoạch, hướng dẫn các ban, ngành, đoàn thể và cơ sở tích cực triển khai tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia. Công tác tuyên truyền về chương trình được phát động mạnh mẽ từ cấp huyện đến cấp xã, bằng nhiều hình thức: Tờ rơi, tờ gấp, truyền thanh, lồng ghép với các cuộc họp thôn, xóm; nhân rộng các mô hình, các đơn vị điển hình; phát động phong trào “Bảo vệ môi trường xanh - sạch - đẹp”; tổ chức cuộc thi “Dân vận khéo” đến các thôn, bản.
Sau 3 năm triển khai, toàn huyện đã tổ chức được trên 40 hội nghị lồng ghép tuyên truyền các nội dung xây dựng NTM; 15 lớp tập huấn tuyên truyền các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng NTM với 832 lượt người tham gia; phát gần 11.000 tờ gấp giới thiệu về cho trên 10.000 hộ gia đình. Bằng các hành động cụ thể, những con số thể hiện tinh thần chung sức trong xây dựng NTM của Vân Đồn từ đó đang ngày càng được nhân lên. Huyện đã tổ chức gặp mặt các doanh nghiệp, các ngân hàng trên địa bàn huyện kêu gọi hỗ trợ xây dựng nhà ở cho người nghèo, qua đó đã nhận được sự ủng hộ trên 800 triệu đồng; phát động phong trào thi đua Vân Đồn chung sức xây dựng NTM, huy động và đóng góp của các doanh nghiệp, cộng đồng dân cư trên 1,2 tỷ đồng. Vân Đồn cũng được đánh giá là một trong những địa phương đi đầu trong việc thực hiện phối hợp chương trình quân đội chung sức xây dựng NTM. Huyện đã thực hiện ký kết Chương trình phối hợp hỗ trợ nguồn nhân lực của Bộ Tư lệnh Quân khu 3 cho Chương trình xây dựng NTM với trên 116.550 ngày công cho cả giai đoạn 2012-2015 với việc hỗ trợ làm nhà ở cho các hộ nghèo, làm đường giao thông nông thôn, cải tạo, di dời chuồng trại chăn nuôi và nhà tiêu hợp vệ sinh... Đến nay toàn huyện đã vận động nhân dân hiến trên 45.000m2 đất, đóng góp trên 10.000 ngày công và trên 4 tỷ đồng tiền mặt, điển hình là các xã Đông Xá, Hạ Long, Quan Lạn, Minh Châu, Đài Xuyên.
Đến những kết quả
Cùng với sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị, để hoàn thành các tiêu chí về xây dựng NTM, huyện Vân Đồn đã tích cực đầu tư các công trình xây dựng từ nguồn vốn ngân sách địa phương, lồng ghép với nguồn vốn chương trình mục tiêu.
Sau 3 năm triển khai, huyện đã đầu tư xây dựng 18 công trình giao thông; 8 công trình hồ chức nước là Khe Rùa, Vạ Chàm, Ký Vầy, Đỉ Ba, Cái Xuôi, Đông Thái, Khe Gia, Ngọc Thuỷ; 9 hệ thống kênh mương nội đồng; 7 công trình sửa chữa đê, kè chắn sóng; 5 dự án cấp nước sinh hoạt cho các xã Ngọc Vừng, Vạn Yên, Bản Sen; xây mới 4 trụ sở làm việc UBND xã Vạn Yên, Ngọc Vừng, Thắng Lợi, Bản Sen; 35/72 nhà văn hoá thôn, bản đã được đầu tư xây dựng đạt chuẩn; 11/11 xã có trạm y tế xã được xây dựng đạt chuẩn quốc gia...
Không chỉ dừng lại ở đó, điều đáng mừng trong quá trình xây dựng NTM mà huyện Vân Đồn đã “gặt hái” được, đó chính là việc người dân trên địa bàn huyện đang dần thay đổi được tập quán sản xuất manh mún nhỏ lẻ sang hình thức sản xuất mới tập trung hơn, tư tưởng trông chờ ỷ lại hỗ trợ từ Nhà nước của người dân các xã nghèo đến nay đã được cải thiện. Nhiều hộ gia đình đã mạnh dạn vay vốn đầu tư mở rộng sản xuất, từng bước thoát nghèo, nâng cao đời sống.
Để làm được việc này, chính quyền các xã đã tích cực vận động nhân dân thực hiện chuyển đổi cơ cấu nông nghiệp; áp dụng khoa học, kỹ thuật vào sản xuất để tăng thu nhập; khuyến khích các hộ dân chủ động ứng dụng các mô hình khuyến nông... Một số mô hình sản xuất mới đã được người dân thực hiện hiệu quả như: Nuôi cá lồng bè, trồng ba kích tím, trồng nấm linh chi, nuôi nhuyễn thể... Đến nay, huyện đã phê duyệt thực hiện 29 đề án hỗ trợ phát triển sản xuất và 11 mô hình khuyến nông - lâm - ngư có nguồn vốn đối ứng của nhân dân. Tổng mức đầu tư 2 năm (2011-2012) là 21,5 tỷ đồng, trong đó, nguồn vốn ngân sách hỗ trợ 9,87 tỷ đồng; vốn đối ứng của dân là 11,7 tỷ đồng. Riêng trong năm 2013, tổng nguồn vốn chương trình NTM trên địa bàn huyện là 36,896 tỷ đồng. Các mô hình, đề án phát triển sản xuất triển khai thực hiện đã hỗ trợ người dân tiếp cận được với tiến bộ khoa học kỹ thuật, với nhiều đối tượng cây trồng, vật nuôi mới có năng suất, chất lượng, giá trị kinh tế cao. Bước đầu đã tạo việc làm thường xuyên và nâng cao thu nhập cho người nông dân; đồng thời từng bước thực hiện chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi để đẩy mạnh phát triển sản xuất một cách hiệu quả. Sau 3 năm tập trung có trọng điểm cho hoạt động sản xuất, đời sống vật chất, tinh thần của người dân các xã được cải thiện và nâng cao, thu nhập bình quân đầu người năm sau luôn cao hơn năm trước. Hiện nay, thu nhập bình quân đầu người đạt 22,3 triệu đồng/người/năm, trong đó khu vực nông thôn bình quân đạt 19 triệu đồng/người/năm.
Chắc chắn rằng, những kết quả đã đạt được sẽ là nền tảng vững chắc để Vân Đồn sớm hoàn thành chương trình xây dựng NTM.
Cao Quỳnh