Trước những thông tin mà báo chí nêu ra những ngày gần đây về chất lượng xăng dầu nhập khẩu không đảm bảo, gây ảnh hưởng lớn đến môi trường, chiều 15/6 tại Hà Nội, người đứng đầu ngành thương mại, Bộ trưởng Trương Đình Tuyển đã có cuộc họp báo để chính thức thông tin rộng rãi về vấn đề này.
Tại một trạm xăng dầu (Ảnh minh họa)
Tuy nhiên, cuộc họp báo đã trở thành cuộc đối thoại giữa người đứng đầu ngành thương mại với đại diện Báo Thanh Niên. Bộ trưởng Trương Đình Tuyển đã bác bỏ những thông tin mà báo này cho rằng, Bộ Thương mại đã trì hoãn việc thực thi một số quy định của Chính phủ về chất lượng xăng dầu nhập khẩu, để cho xăng dầu "bẩn" vẫn tràn ngập thị trường, gây ô nhiễm nặng cho môi trường.
Bộ trưởng cho biết: "Bộ Thương mại không thông đồng với doanh nghiệp để hạ thấp tiêu chuẩn xăng dầu nhập khẩu nhập khẩu vào Việt Nam, cũng không có chuyện chúng ta nhập xăng dầu bẩn. Từ ngày 1/1/2007 đến nay, tất cả xăng dầu của chúng ta, thông qua các giám định chất lượng, đều đảm bảo chất lượng mà Chính phủ quy định".
Tuy nhiên, có một thực tế rõ ràng, Báo Thanh Niên đã trích dẫn văn bản của Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA) gửi các bộ ngành chức năng than phiền về tình trạng dầu Diesel nhập khẩu bán tại các trạm xăng trên cả nước hiện có hàm lượng lưu huỳnh rất cao, gấp tới 5 lần quy định cho phép. Điều này không chỉ gây ô nhiễm môi trường, mà còn làm hư hại đối với động cơ ô tô. Đại diện cơ quan kiểm tra chất lượng xăng dầu nhập khẩu cho rằng, nguyên nhân có thể là do khâu sau của quá trình nhập khẩu.
Theo ông Ngô Quý Việt, Tổng cục trưởng Tổng cục Tiêu chuẩn - Đo lường chất lượng: "Không thể loại trừ bất kỳ khả năng nào. Khi chúng ta kiểm tra đầu vào cho thông quan thì đảm bảo, nhưng kể từ lúc thông quan đến đại lý xăng dầu, đến người bán lẻ thì không ai có thể khẳng định 100% là không xảy ra gian lận, nên khi đến tay người tiêu dùng, có thể chất lượng đã bị thay đổi đi".
Cuối cùng, những tranh luận đã trở nên rõ ràng khi Bộ Thương mại thừa nhận, hiện Việt Nam chấp thuận cho lưu hành trên thị trường hai loại dầu Diesel, một có hàm lượng lưu huỳnh thấp dưới 500mg/kg để dùng cho các phương tiện giao thông đường bộ; một có hàm lượng lưu huỳnh cao trên 2.500 mg/kg, mà báo chí hay gọi là dầu "bẩn", để dùng cho các lò đốt công nghiệp tại các nhà máy và động cơ tầu thủy. Hai loại dầu này có giá chênh lệch khoảng 200 đồng/kg. Lợi dụng việc các cơ quan chức năng lơi lỏng, thiếu kiểm tra, kiểm soát khâu bán hàng nên không ít các trạm xăng, vì mục tiêu lợi nhuận, đã trộn lẫn hai loại dầu, hoặc thậm chí bán trực tiếp loại dầu bẩn cho các phương tiện giao thông đường bộ.
Thực tế này khiến Bộ Thương mại phải tính đến phương án trình Chính phủ ra quyết định cấm bán lẻ loại dầu có hàm lượng lưu huỳnh cao tại các trạm xăng, để ngăn ngừa nguy cơ gian lận thương mại, gây ô nhiễm môi trường và hư hại động cơ ô tô.