Vừa rồi về dự lễ đón nhận danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang thời kỳ kháng chiến chống Pháp ở xã Đoàn Kết, huyện Cẩm Phả cũ (nay là huyện Vân Đồn), một số cán bộ lãnh đạo cũ của Huyện uỷ Cẩm Phả, Ban Cán sự Đảng thị xã Cửa Ông (cũ) gặp nhau ôn lại nhiều kỷ niệm sâu sắc trong thời gian kháng chiến chống Pháp ở vùng biển đảo này.
Đồng chí Lê Bùi, nguyên Trưởng Ban Cán sự thị xã Cửa Ông (cũ) nêu vấn đề: Vừa qua được biết xã Văn Châu nay có tên mới là Cẩm Hải, thuộc thị xã Cẩm Phả. Đây là một xã có nhiều thành tích trong kháng chiến chống Pháp, mất tên xã tức là mất lịch sử, phát huy truyền thống thế nào?... Đồng chí Phạm Học, nguyên Bí thư chi bộ xã Văn Châu thời kháng chiến chống Pháp sau là Chủ tịch UBND, Bí thư Huyện uỷ huyện Cẩm Phả, huyện Vân Đồn cho biết: Tất cả những đảng viên thuộc chi bộ Văn Châu trước đây hiện vẫn còn sinh hoạt Đảng và hầu hết nhân dân xã Văn Châu đều có nguyện vọng được khôi phục tên xã cũ Văn Châu để con cháu có cơ sở phát huy truyền thống cách mạng... Đồng chí Nguyễn Huy Trợ, nguyên Trưởng Ban Cán sự Đảng kiêm Chủ tịch UBKC HC huyện Cẩm Phả, sau là Bí thư Huyện uỷ Cẩm Phả cho biết: Xã Văn Châu trước thuộc huyện Cẩm Phả, nhân dân có nhiều thành tích chống Pháp và lũ tay sai ngay những năm đầu kháng chiến, nhiều tên Việt gian ác ôn hoạt động ở Cửa Ông và ở Vạn Chài Văn Châu đã bị tiêu diệt. Điển hình là vụ anh em ông Chu Quân dùng be chèo thuyền đánh chết tên lính Tây chỉ huy 4 tên lính ngụy xuống thuyền khám xét. Một súng tiểu liên và một súng ngắn thu được, hiện còn ở Bảo tàng tỉnh. Hai anh em ông Quân hy sinh anh dũng, vẻ vang đã được Trung ương khen thưởng từ thời kỳ đó. Sau năm 1950 trên mới cắt Văn Châu về thị xã Cửa Ông. Đồng chí Lương Ngọc Mai là cán bộ của Ban cán sự Cửa Ông (sau là Chủ tịch UBND huyện Hoành Bồ, Chủ tịch UBND, Bí thư Huyện uỷ Vân Đồn) người trực tiếp phụ trách xã Văn Châu trong thời chống Pháp, kể lại nhiều thành tích của cán bộ, đảng viên ta bám dân, chống phá thắng lợi chính sách gom dân quanh các đồn bốt của giặc.
Trên cơ sở những thành tích trên, nếu xã Văn Châu được lấy lại tên mình trong kháng chiến chống Pháp chắc chắn truyền thống cách mạng ở nơi đây sẽ được vun đắp phát huy. Và một điều quan trọng nữa là chính cái tên Văn Châu là tên của một người dân địa phương đã anh dũng chiến đấu hy sinh trong những ngày đầu kháng chiến chống Pháp được nhân dân kính phục đặt tên cho xã.
Mong rằng các cơ quan có thẩm quyền của xã Cẩm Hải, của thị xã Cẩm Phả và tỉnh quan tâm xem xét ý nguyện trên.
