“Đi thì dở, mà ở cũng không xong” - đó là nỗi niềm của 49 hộ dân sống tại khu 9, phường Bãi Cháy (TP Hạ Long) nằm trong quy hoạch xây dựng dự án Trung tâm Thương mại Bãi Cháy suốt 5 năm nay. Mặc dù nằm cách trung tâm thành phố không xa, song nhiều người dân đang rơi vào khốn đốn vì nhà cửa xuống cấp không được sửa chữa, bị ảnh hưởng của mưa bão ngập lụt hàng năm, ô nhiễm môi trường trầm trọng...
Dự án Trung tâm Thương mại Bãi Cháy do Công ty cổ phần Việt Mỹ - Hạ Long làm chủ đầu tư có quy mô 5 tầng bao gồm 2 tầng chợ, 2 tầng làm văn phòng cho thuê, 1 tầng dịch vụ giải trí và 1 tầng lửng làm văn phòng điều hành. Bên cạnh đó, còn có khu phố ẩm thực; khu phố bán hàng lưu niệm và hoa. Đây là công trình xây dựng với chức năng đảm nhiệm thay thế cho chợ Cái Dăm cũ nhưng có quy mô lớn và đầu tư cao cấp hơn. Đồng thời là trụ sở giao dịch và quản lý điều hành của Công ty TNHH Phương Hưng và Công ty Liên doanh Việt Mỹ - Hạ Long. Với những viễn cảnh được đưa ra, tháng 10-2003, UBND tỉnh đã có Quyết định số 3821/QĐ-UB thu hồi 13.294,5m2 đất ở, đất chuyên dùng của một số hộ dân, Ban quản lý chợ Cái Dăm và UBND phường Bãi Cháy giao cho Công ty cổ phần Phương Hưng để đền bù GPMB và thực hiện dự án Trung tâm Thương mại Bãi Cháy. Thế nhưng sau 5 năm được giao đất để thực hiện dự án, chủ đầu tư vẫn “thờ ơ” để cho dự án rơi vào tình trạng dây dưa kéo dài còn người dân thì khốn đốn. 10 hộ dân trong tổng số hơn 30 hộ tái định cư đang khẩn trương xây dựng nhà cửa tại khu đất tái định cư để tránh mùa mưa bão năm nay.
Ông Vũ Văn Mãng, tổ 2, khu 9, phường Bãi Cháy bức xúc nói: “Dự án đến nay đã kéo dài 5 năm và 49 hộ dân chúng tôi trong diện di dời đang phải ngóng chờ chế độ bồi thường và đất tái định cư để ổn định cuộc sống. Trong thời gian này, chúng tôi đã quá khổ sở vì nhà cửa bị hư hỏng không được sửa chữa. Hàng năm phải chịu cảnh mưa bão, ngập lụt mỗi năm 4-5 lần, môi trường bị ô nhiễm, người già, cháu nhỏ bị ốm đau, cuộc sống không ổn định nên không thể an tâm làm ăn”. Ông Nguyễn Hữu Phương, tổ 4, khu 9 cũng cho hay: “Chúng tôi đã 5 lần lên UBND thành phố để kêu cứu và nhiều lần có ý kiến tại các cuộc tiếp xúc cử tri của HĐND tỉnh và thành phố nhưng tỉnh nói giao cho thành phố, thành phố nói dự án vẫn đang được tiến hành và rồi ngày tháng trôi qua dự án vẫn nằm trong im lặng. Đến ngày 16-3-2009, 10 trong số hơn 30 hộ dân được tái định cư mới nhận được đất ở. Các hộ còn lại vẫn phải chờ và sẽ không biết chờ cho tới khi nào?”.
Qua tìm hiểu được biết, Dự án xây dựng Trung tâm Thương mại Bãi Cháy đã được UBND TP Hạ Long chỉ đạo thực hiện bồi thường, GPMB từ năm 2004. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện gặp nhiều trở ngại do các hộ dân nằm trong diện giải toả không đồng tình với quy hoạch tái định cư được UBND tỉnh phê duyệt ngày 7-12-2004 và ngày 15-5-2006; không chấp nhận bồi thường theo Nghị định 22/1998/NĐ-CP của Chính phủ mà kiến nghị được bồi thường theo Luật Đất đai năm 2003, theo Nghị định 197/2004/NĐ-CP của Chính phủ và theo đơn giá khu tự xây đồi UBND phường Bãi Cháy. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến tiến độ của dự án bị kéo dài.
Một nguyên nhân khác là do có sự điều chỉnh về quy hoạch của dự án và năng lực tài chính của chủ đầu tư. Bởi lẽ theo Thông báo số 324/TB-UBND ngày 23-9-2008 của UBND TP Hạ Long, mặc dù thành phố đã có công văn yêu cầu Công ty cổ phần Việt Mỹ - Hạ Long chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ các hộ gia đình để thực hiện GPMB nhưng Công ty vẫn chưa thực hiện. Tháng 1-2009, UBND TP Hạ Long tiếp tục yêu cầu Công ty nộp tiền đất của các hộ để UBND thành phố giao đất tái định cư cho các hộ làm nhà ở trước mùa mưa. Theo đó, Công ty đã nộp cho thành phố 6,8 tỷ đồng tương đương với 20 ô đất tái định cư và thành phố đã giao 10 ô đất cho 10 hộ trong tổng số 31 hộ thuộc diện tái định cư. Ngoài ra các khoản tiền đền bù khác Công ty vẫn chưa thực hiện trong khi các chính sách bồi thường đã được thống nhất và phương án bồi thường đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Như vậy, một dự án được đặt trên “khu đất vàng” nhưng đã hơn 5 năm vẫn chưa “trở mình”. Nguyên nhân thì có nhiều thế nhưng yếu tố chậm chạp trong việc chi trả tiền bồi thường cho các hộ dân trong diện GPMB thuộc dự án Trung tâm Thương mại Bãi Cháy của chủ đầu tư đang khiến dư luận đặt nhiều câu hỏi: Ngoài năng lực tài chính, chủ đầu tư còn có lý do gì khác đối với dự án của mình đang ở giữa khu đất vàng như hiện nay?
