Nhắc đến Khe Chàm, mọi người đều nhớ đến vụ nổ khí mê-tan kinh hoàng vào tháng 12-2008 làm 19 người bị thương và 10 người thiệt mạng. Vụ tai nạn lao động này đã trở thành bài học đau xót trong công tác an toàn, bảo hộ lao động, phòng chống cháy nổ không chỉ riêng đối với Công ty Than Khe Chàm, TKV mà còn là bài học chung cho tất cả người lao động và các cấp quản lý. Chúng tôi đến Công ty Than Khe Chàm sau thời điểm xảy ra tai nạn gần 3 tháng và cũng là dịp cả nước đang chuẩn bị các hoạt động thiết thực hưởng ứng Tuần lễ Quốc gia về An toàn - Vệ sinh lao động - Phòng chống cháy nổ (AT-VSLĐ-PCCN) lần thứ XI.
Trong sản xuất, Khe Chàm phải khắc phục rất nhiều khó khăn vì điều kiện khai thác ngày càng xuống sâu, đào lò từ mức -100 đến -225. Việc khai thác xuống sâu đã ảnh hưởng rất lớn đến công nghệ khai thác, đào lò, thông gió, kiểm soát khí mỏ, vận tải, thoát nước... nên nguy cơ tiềm ẩn dẫn đến sự cố, tai nạn lao động cao. Mặc dù công tác an toàn - vệ sinh lao động trong nhiều năm qua đã được Công ty quan tâm và xác định là nhiệm vụ hàng đầu trong sản xuất nhưng tai nạn lao động và sự cố thiết bị vẫn xảy ra. Có thể nói hiệu quả thực hiện công tác an toàn, bảo hộ lao động năm 2008 của Công ty là rất thấp. Toàn đơn vị đã để xảy ra 27 vụ sự cố thiết bị và TNLĐ, trong đó 1 vụ nổ khí mê-tan và 26 vụ sự cố thiết bị, bao gồm cháy động cơ máng cào, quạt gió, bơm nước, búa khoan điện. Giá trị thiệt hại của các vụ sự cố trên 2 tỷ đồng; làm 10 người thiệt mạng và 31 người bị thương. Trong năm, Công ty cũng đã xử lý 68 trường hợp CB, CNLĐ vi phạm kỹ thuật an toàn, nội quy kỷ luật lao động thuộc nhiều ngành nghề lao động. Trong đó có 1 quản đốc, 4 phó quản đốc, 1 cơ điện trưởng, 7 lò trưởng và 55 công nhân.
Bước vào thực hiện kế hoạch sản xuất năm 2009, lãnh đạo Công ty, các công trường, phân xưởng đã xác định rõ mục tiêu, quan tâm và coi trọng việc bảo đảm an toàn lao động là nhiệm vụ then chốt để hạn chế đến mức thấp nhất sự cố, tai nạn lao động xảy ra. Công tác an toàn, bảo hộ lao động đã được Công ty tổ chức đồng bộ với các biện pháp như tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, kiến thức về AT-VSLĐ; đầu tư đổi mới công nghệ; tăng cường công tác kiểm tra, tự kiểm tra tập trung chủ yếu vào các vị trí sản xuất khu vực hầm lò... Nhằm siết chặt kỷ cương và nâng cao nhận thức của người lao động về AT-VSLĐ, ngay từ cuối năm 2008 Công ty đã tổ chức huấn luyện lại công tác AT-VSLĐ cho hơn 1.500 lao động trực tiếp ở tất cả các công trường, phân xưởng. Tiến hành đào tạo, huấn luyện tập trung cho 216 người về quản lý thông gió, kiểm soát khí mỏ. Đồng thời duy trì việc phát tin, bài trên hệ thống loa truyền thanh để thông tin kịp thời đến CB, CNLĐ biết những vụ sự cố, tai nạn lao động; những hành vi vi phạm về lĩnh vực AT-VSLĐ của các đơn vị, cá nhân trong Công ty hoặc trong Tập đoàn để mọi người cùng rút kinh nghiệm. Bên cạnh công tác tuyên truyền giáo dục, nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người lao động, cán bộ quản lý, Công ty còn triển khai xây dựng mới và cải tạo nâng cấp các công trình, hệ thống thiết bị để cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động và củng cố công tác bảo hộ lao động. Trong khu vực các lò khai thác, Công ty đã lắp đặt 3 hệ thống chiếu sáng trên các tuyến băng tải giếng chính, lò xuyên vỉa, lò dọc vỉa vận tải -225. Đặc biệt, Công ty đã lắp đặt và đưa vào hoạt động hệ thống cảnh báo khí mê-tan tập trung với 27 đầu đo khí tại các vị trí để giám sát nồng độ khí mê-tan 24/24 giờ trị giá 9,3 tỷ đồng. Khi một vị trí nào đó trong hệ thống có nồng độ khí mê-tan vượt quá giới hạn cho phép lập tức máy chủ sẽ phát tín hiệu và cập nhật thông số liên tục 15 giây/lần. Thông qua hệ thống cảnh báo, các cán bộ quản lý sẽ có phương án xử lý kịp thời. Hệ thống cung cấp điện cũng được củng cố, các quạt gió có trạm điện riêng và tại tất cả các gương lò đều có quạt dự phòng để thay thế trong vòng 10 phút sau khi quạt chính có sự cố. Để giảm tiếng ồn cải thiện môi trường lao động, Công ty đã đầu tư 40 thiết bị giảm thanh để lắp vào các quạt thông gió... Tại các khu vực ngoài lò, Công ty xây dựng nhà chờ rộng 60m2 tại mặt bằng +32 để cán bộ, công nhân chờ ra vào lò sản xuất; xây dựng tuyến hành lang đi lại trên khai trường có chiều dài 420m từ khu nhà giao ca đến khu nhà chờ vào lò.
Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Bùi Xuân May, Phó Giám đốc Công ty cho biết: Để nâng cao hiệu quả công tác AT-VSLĐ-PCCN, công tác tuyên truyền đã được cả bộ máy điều hành của Công ty vào cuộc. Công ty còn tăng cường kiểm tra việc thực hiện công tác AT-VSLĐ-PCCN bằng hình thức kiểm tra đột xuất theo ca, ngày; kiểm tra định kỳ quý I-2009 và tập trung vào 15 công trường, phân xưởng sản xuất khu vực lò. Các lĩnh vực tập trung kiểm tra là kỹ thuật cơ bản chống giữ lò chợ, lò đào, kỹ thuật toàn diện, chế độ thông gió, kiểm soát khí mỏ, sử dụng vật liệu nổ công nghiệp và vệ sinh công nghiệp... Hy vọng, với tất cả nỗ lực trên năm 2009 công tác AT-VSLĐ-PCCN của Công ty sẽ đạt được hiệu quả cao như mong muốn.
