Với việc phê duyệt các dự án xây cầu yếu thay vì đầu tư nâng cấp, sửa chữa bằng nguồn vốn sự nghiệp kinh tế, Cục Đường bộ Việt Nam đã bỏ qua quy định lập dự án đầu tư sai mục đích gần 100 tỷ đồng.
Chuyện lạ từ hai cây cầu có tiến độ “vắt chân lên cổ”
Tháng 4/2006, người dân sống dọc theo quốc lộ 39 đi qua thị xã Hưng Yên vui mừng và có phần ngạc nhiên vì hai cây cầu yếu Trương Xá (Km 19+240, thuộc xã Toàn Thắng, Kim Động, Hưng Yên) và cầu Ngàng (Km 24+932, thuộc thị trấn Lương Bằng, Kim Động, Hưng Yên)... bỗng được phá bỏ xây mới.
Trên công trường xây dựng cầu Trương Xá và cầu Ngàng điện sáng rực cả đêm, công nhân không tính đến thời gian nghỉ ngơi, họ ngày đêm làm việc. Có vẻ như cả chủ đầu tư, nhà thầu thi công đều ra sức muốn hoàn thành sớm công trình để chào mừng Xuân 2007.
Tiến độ đang rầm rộ, những hạng mục cuối cùng đã bắt đầu được thực hiện, nhưng rồi một hôm những người dân bỗng thấy mặt đường trên cầu còn lỗ chỗ thủng, vỉa cầu ngổn ngang đất đá... không còn bóng công nhân hối hả làm.
Họ bỏ lại không ít phương tiện dùng thi công cầu chỏng chơ, đi đâu không ai hay biết. Cây cầu có khai trương nhưng không có buổi lễ khánh thành như những công trình khác vẫn thường làm.
Từ tháng 12/2006 đến nay, hai cây cầu Ngàng và Trương Xá với nhiều hạng mục lát đường, vỉa cầu... chưa thực hiện xong vẫn trơ gan cùng tuế nguyệt. Nhiều người dân bất bình không hiểu vì sao xây cầu thì công khai còn việc ngừng xây cầu thì “im lặng vô cớ”.
Theo lãnh đạo Sở GT-VT Hưng Yên, Chủ tịch UBND tỉnh này cũng đã nhiều lần hỏi lý do vì sao cây cầu xây dựng bị dở dang... Dù thế, đến nay, người dân vẫn chỉ biết ngậm ngùi sử dụng cây cầu chưa hoàn thiện.
Theo quyết định của Cục trưởng Cục Đường bộ Việt Nam, xây mới cầu Trương Xá và Ngàng, nguồn vốn xây hai cầu này sẽ được lấy từ vốn sửa chữa đường bộ và vốn địa phương. Ngày 21/12/2006, Sở GT-VT Hưng Yên đã có công văn gửi Bộ Tài chính, Kho bạc Nhà nước và Cục Đường bộ Việt Nam đề nghị cho tiếp tục giải ngân số vốn đã cấp trong kế hoạch 2006 mà các cơ quan quản lý vốn nhà nước đã yêu cầu ngừng thanh toán cho nhà thầu.
Dở dang vì bị cắt kinh phí
Theo ông Đào Thế Hoằng- Trưởng BQL dự án xây dựng công trình giao thông tỉnh Hưng Yên, hai cây cầu yếu (Ngàng và Trương Xá) không thể tiếp tục hoàn thiện những hạng mục cuối cùng và cắt băng khánh thành vì giữa tháng 12/2006, nhà thầu xây dựng là Cty Cổ phần Hà Đô (Bộ Quốc phòng) sang Kho bạc Nhà nước tỉnh Hưng Yên thanh toán vốn cho những hạng mục tiếp theo của dự án xây hai cầu Ngàng và Trương Xá thì được thông báo là “cơ quan cấp trên đã yêu cầu ngừng ngay việc cấp vốn”.
Kho bạc Nhà nước tỉnh Hưng Yên cho biết, tổng mức đầu tư hai cây cầu thay thế cầu yếu này được Cục Đường bộ phê duyệt là hơn 19 tỷ đồng. Trong đó, tổng mức đầu tư xây mới cầu Ngàng là 12,3 tỷ đồng, cầu Trương Xá gần 7 tỷ đồng.
Tuy nhiên, nguồn vốn T.Ư duyệt cấp chuyển về Kho bạc Nhà nước tỉnh Hưng Yên để chi là 13,3 tỷ đồng. Số vốn mà kho bạc đã chi cho các nhà thầu xây hai cầu là 8,2 tỷ đồng. 5 tỷ đồng còn lại đã bị yêu cầu ngừng chi vẫn nằm trong Kho bạc ở Hưng Yên.
Theo phản ánh của đơn vị thầu và Ban quản lý dự án xây dựng các công trình giao thông Hưng Yên, việc kho bạc “stop” cấp vốn xây hai cầu này đang gây thiệt hại đáng kể cho nhà thầu cũng như gây ra nhiều nguy cơ bất ổn cho người, phương tiện giao thông qua lại trên hai cây cầu này...
Với các chuyên gia kinh tế thì phá bỏ cầu yếu để thay thế bằng cầu dở dang là hoạt động đầu tư thiếu tính toán, gây lãng phí cho xã hội.
Vấn đề đặt ra là: Có cần phải phá hai cây cầu yếu để xây mới và liệu hai cầu này đã hư hỏng nghiêm trọng đến mức buộc phải phá đi xây mới? Tiêu chí nào để phá cây cầu yếu còn sử dụng được?
Trao đổi với PV Tiền phong, ông Phạm Anh Quân-GĐ Sở GT-VT Hưng Yên nói, hai cầu trên đã cũ, yếu vì chúng đã được xây dựng quá lâu. Khi dự án nâng cấp quốc lộ 39A được thực hiện thì chiều rộng hai cầu này vô tình bị thu hẹp hơn nhiều so với lòng đường, nhiều xe đi qua nếu không cẩn thận sẽ dễ xảy ra tai nạn.
Tuy nhiên, ông Quân cũng thừa nhận rằng, hằng năm Nhà nước đã dành một lượng vốn cho việc duy tu bảo dưỡng các cầu yếu và với cầu Ngàng, Trương Xá thì nếu đầu tư sửa chữa vẫn sử dụng được và thay vì mất gần 20 tỷ đồng, vốn sửa chữa cầu chỉ còn khoảng 500-600 triệu đồng/cầu.
Ông Quân quả quyết nếu tính hiệu quả kinh tế, xã hội thì phá cầu yếu xây cầu mới vẫn là phương án tối ưu.