Cuộc chiến còn nhiều gian nan

Tại hội nghị sơ kết giai đoạn I (2004-2006)  thực hiện Chương trình 130 của Chính phủ về hành động phòng, chống tội phạm buôn bán phụ nữ trẻ em đầu năm 2007, Quảng Ninh là một trong những tỉnh được đánh giá đạt hiệu quả cao.

Một đối tượng BBPNTE khai báo hành vi phạm tội với cán bộ Bộ đội Biên phòng.

Một đối tượng BBPNTE khai báo hành vi phạm tội với cán bộ Bộ đội Biên phòng.

Tuy vậy BCĐ 138 của tỉnh xác định giai đoạn II (2007-2010) vẫn còn nhiều việc phải làm, bởi cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm buôn bán phụ nữ trẻ em (BBPNTE)trên địa bàn tỉnh vẫn còn nhiều khó khăn. Đại tá Vũ Trọng Tiệp, Chỉ huy trưởng BĐBP tỉnh cho biết: Chưa bao giờ tội phạm BBPNTE lại phức tạp như hiện nay. Đối tượng tội phạm có cả người Việt Nam và người nước ngoài, trong đó nhiều đối tượng đã có tiền án, tiền sự về tội chủ chứa mại dâm, mua bán phụ nữ, xuất nhập cảnh trái phép, thậm chí từng là nạn nhân, nay quay về Việt Nam dụ dỗ, lừa gạt PNTE sang Trung Quốc v.v.. Phương thức, thủ đoạn hoạt động của bọn tội phạm BBPNTE rất tinh vi, thường tạo thành các đường dây, cấu kết chặt chẽ với nhau trong, ngoài biên giới. Thời gian gần đây, số vụ BBPNTE qua biên giới có chiều hướng tăng đột biến. Nạn nhân chủ yếu là học sinh, sinh viên và trẻ em trai. Điển hình như vụ: Ngày 10-1-2008, tại khu vực biên giới Vàng Lầy, phường Trần Phú (Móng Cái), Đồn BP cửa khẩu Móng Cái phát hiện, bắt giữ Nguyễn Văn Thiện (SN 1988) và Lưu Đình Đại (SN 1989) đều trú tại Yên Mỹ (Hưng Yên) đang lừa 4 học sinh nữ,đều ở tỉnh Bắc Giangtuổi từ 12-14, sang Trung Quốc bán; ngày 2-3-2008, tại khu vực biên giới Km1, phường Ka Long (Móng Cái) Đồn BP cửa khẩu Móng Cái phát hiện,bắt giữ Nguyễn Thị Thoả (SN 1977) phụ nữ Việt Nam lấy chồng Trung Quốc hiện đang ở Hải Nam (Trung Quốc) đã lừa bán 1 cháu gái SN 1993, quê ở Văn Trấn (Yên Bái) sang Trung Quốc; ngày 11-3, Đồn BP số 3 BĐBP tỉnh phát hiện, bắt giữ Đỗ Thị Thu Hiền (SN 1972), phụ nữ Việt Nam lấy chồng Trung Quốc, hiện đang ở Quảng Đông (Trung Quốc) đã mua 1 bé trai chưa đầy 1 tháng tuổi ở tỉnh Thái Nguyên, đang tìm cách thuê xuồng từ phường Trà Cổ (Móng Cái) sang Trung Quốc bán v.v..

Là tỉnh có 130km đường biên giới đất liền giáp với tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc); dọc biên giới có nhiều đường mòn, điểm thông quan, cửa khẩu, nên Quảng Ninh là địa bàn “ưa thích” của tội phạm BBPNTE qua biên giới. Theo báo cáo của các địa phương, số nạn nhân bị buôn bán ra nước ngoài được trao trả qua cửa khẩu về Việt Nam có tới 98% là người tỉnh ngoài (An Giang, Kiên Giang, Nghệ An, Hà Tĩnh, Thái Bình, Hải Phòng, Yên Bái…); số tội phạm tham gia BBPNTE bị các lực lượng chức năng bắt giữ cũng hầu hết là người tỉnh ngoài, chủ yếu là những phụ nữ từng là nạn nhân của tội phạm BBPNTE. PNTE bị buôn bán chủ yếu ở các vùng nông thôn, trình độ thấp, hoàn cảnh gia đình khó khăn. Người bị hại thường không biết mình đã bị lừa bán từ lúc nào và ai bán mình. Vì thế công tác đấu tranh, phòng chống loại tội phạm này gặp rất nhiều khó khăn. Như trường hợp Vũ Thị Huệ (SN 1987) và Hoàng Thị Huyền Trang (SN 1987) đều là sinh viên Trường CĐ Kỹ thuật khách sạn và Du lịch Cẩm Giàng (Hải Dương), ngày 19-6-2007, khi Huệ và Trang được CBCS Đồn BP số 3 (Móng Cái) giải cứu mới biết mình bịbạn trai và 1phụ nữ, đều trú tại Đông Triều lừa đưa sang Phòng Thành, Quảng Tây (Trung Quốc) để bán vào nhà hàng mại dâm. Sa Thị Thiên (SN 1993) ở Yên Bái, bị chính anh rể cấu kết với một phụ nữ Việt Nam lấy chồng Trung Quốc lừa sang Trung Quốc học làm đầu để bán... Nhiều trường hợp nạn nhân được giải cứu trở về, hay trốn được về, họ cũng không có căn cứ để tố giác hành vi gây án của đối tượng; hoặc không khai báo trung thực, không tích cực cung cấp thông tin về đối tượng phạm tội đưa dẫn mình. Thậm chí có một số vụ, nạn nhân biết rõ tên, tuổi, địa chỉ của đối tượng, nhưng vìsợ bị trả thù, sợ ảnh hưởng đến tương lai sau này mà không dám tố giác, nhất là số nạn nhân bị bán làm mại dâm. Sự buông lỏng quản lý của gia đình khiến một số HSSV lười học, thích ăn chơi đua đòi, dễ bị kẻ xấu lôi kéo lừa gạt, nhiều trường hợp gia đình không tích cực cộng tác với cơ quan pháp luật. Hành vi mại dâm của các nạn nhân xảy ra ở nước ngoài, vì thế mà công tác điều tra, xác minh, củng cố chứng cứ, chứng minh hành vi phạm tội của bọn buôn người để xử lý là rất khó khăn. Phần lớn nạn nhân bị lừa bán sang Trung Quốc bị bắt buộc hành nghề mại dâm. Khi được tiếp nhận trở về địa phương, nhiều người không được hỗ trợ tạo việc làm ổn định cuộc sống lại bị dụ dỗ tham gia các đường dây BBPNTE. Trong khi đó công tác phối hợp giữa các lực lượng chức năng vàchính quyền địa phương trong tỉnh, trong nước chưa được thực hiện thường xuyên, quyết liệt, dẫn đến việc điều tra, xác minh, đấu tranh mở rộng các chuyên án, vụ án, đường dây, tổ chức BBPNTE còn ở mức độ nhất định. Việc tiếp nhận nạn nhân theo Quyết định số 17/2007/QĐ-TTg đến nay triển khai còn chậm, hạn chế đến việc phân loại xác định nạn nhân để khai thác thông tin phục vụ đấu tranh phá án kịp thời. Công tác quản lý nhà nước về ANTT cũng còn nhiều bất cập. Hệ thống pháp luật liên quan đến công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm BBPNTE chưa được hoàn thiện và thiếu đồng bộ. Nhiều đường dây tội phạm hoạt động ngầm, quy mô lớn, các lực lượng chức năng chưa có điều kiện đi sâu khám phá, bóc gỡ. Việc hợp tác quốc tế trong phòng chống BBPNTE cũng còn nhiều khó khăn...

Để đấu tranh phòng, chống tội phạm BBPNTE hiệu quả cần có sự vào cuộc đồng bộ của cấp uỷ, chính quyền, đoàn thể các cấp, các lực lượng chức năng, sự tham gia phối hợp tích cực của người dân.

Đại tá Vũ Trọng Tiệp, Chỉ huy trưởng BĐBP tỉnh cho biết: Để đấu tranh phòng, chống tội phạm BBPNTE qua biên giớihiệu quả, mang tính bền vững, giải pháp tối ưu nhất là tuyên truyền. Tuyên truyền để các ngành, các cấp nhận thức rõ không chỉ dừng ởxử lý trước pháp luật, mà là vấn đề xã hội; tuyên truyền để tăng cường công tác quản lý nhà nước, các cấp, các ngành có biện pháp ngăn chặn, phòng ngừa và kiểm soát kịp thời, nhằm hạn chế tối đa hoạt động tội phạm BBPNTE; tuyên truyền để các ngành chức năng phối hợp thực hiện và giải quyết đồng bộ các chính sách theo quy định, tạo thuận lợi cho những PNTE là nạn nhân bị buôn bán trở về có cơ hội hoà nhập cộng đồng, số PNTE có nguy cơ bị lừa bán ổn định cuộc sống. Các cơ quan chức năng cần lựa chọn, đưa một số vụ án BBPNTE nghiêm trọng ra xét xử tại địa phương, xét xử lưu động ở các khu vực biên giới, vùng nông thôn, đồng bào dân tộc… qua đó đểtuyên truyền, răn đe và phòng ngừa.