Cuối năm 1998, Đoàn 42 KT-QP được thành lập với nhiệm vụ thực hiện dự án kinh tế - quốc phòng Bắc - Hải Sơn trên địa bàn xã Bắc Hải Sơn (nay là xã Bắc Sơn và Hải Sơn, TX Móng Cái). Đây là khu vực vùng cao, biên giới đặc biệt khó khăn của Móng Cái, có tổng diện tích 10.336,82ha, điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, đường sá đi lại khó khăn, cơ sở hạ tầng thấp kém; đời sống của nhân dân còn gặp rất nhiều khó khăn, tỷ lệ thất học, mù chữ và tái mù chữ rất cao...
Phân hiệu Trường Tiểu học Pò Hèn do CBCS Đoàn 42 KT-QP xây dựng trong vùng dự án Bắc - Hải Sơn.ảnh: PVTừ nguồn vốn phân bổ từ trên, Đoàn đã tổ chức khảo sát, xây dựng hàng loạt các công trình phục vụ đời sống và sản xuất. Cụ thể là đã khoan 55 giếng nước sạch; sửa chữa, nâng cấp và xây mới 7 tuyến mương dài trên 5km lấy nước phục vụ nước tưới 2 vụ cho trên 80% diện tích đất nông nghiệp trên địa bàn; làm gần 20km đường giao thông nông thôn, tham mưu cho địa phương đầu tư hệ thống điện lưới vào các khu dân cư. Đoàn đã ra các nghị quyết chuyên đề chỉ đạo các đội công tác đẩy mạnh công tác khuyến nông, khuyến lâm, giúp bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi, mùa vụ, nâng cao thu nhập trên đơn vị diện tích canh tác, thông qua các mô hình trình diễn, nhằm làm chuyển biến tư duy, nhận thức của đồng bào trong sản xuất hàng hoá. Để bà con thực sự tin tưởng, yên tâm, đơn vị phân công, gắn mỗi cơ quan trực thuộc với một thôn bản, tư vấn cho bà con phát triển sản xuất, thực hiện các dự án kinh tế một cách hiệu quả, lấy đó làm tiêu chí để bình xét thi đua hàng năm trong đơn vị. Với cách làm đó, đến nay, đơn vị đã tham mưu cho địa phương tổ chức bình xét, lựa chọn 55 hộ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, cấp cho mỗi hộ 1 con bò, cho 24 hộ khác mượn 50 con bò cái sinh sản để lai tạo giống ban đầu, cung cấp sức cày kéo phục vụ sản xuất nông nghiệp, đưa tổng số gần 100 con trâu, bò giống ban đầu lên gần 200 con hiện nay. Qua khảo sát, Đoàn thấy rằng, khu vực dự án có diện tích đất nông nghiệp, lâm nghiệp khá rộng, nhưng từ lâu, do bà con chỉ nặng về khai thác tự nhiên, nên nhiều nơi để hoang hoá. Đơn vị đã vận động bà con chuyển đổi sang phát triển mô hình kinh tế trang trại tổng hợp. Đơn vị cấp cây giống, cử cán bộ trực tiếp hướng dẫn cách trồng, chăm sóc và khai thác giống tre Bát Độ, hồng không hạt và phát triển rừng. Đến nay, các mô hình này đang phát triển tốt, đã có 19 hộ xây dựng được mô hình kinh tế trang trại, bước đầu có thu nhập từ 15 đến 30 triệu đồng/năm. Từ năm 2001, Đoàn đã thí điểm cho 7 hộ tổ chức trồng thí điểm giống lúa cao sản, năng suất đạt 120 tạ/sào/năm. Hiện trên cánh đồng của Bắc Sơn và Hải Sơn đã thay thế 100% giống lúa mới cho năng suất cao, nhờ đó trên địa bàn đã không còn hộ dân thiếu lương thực vào lúc giáp hạt.
Đoàn cũng đặc biệt quan tâm đến thế mạnh lâm nghiệp. Đơn vị đã tổ chức gieo ươm gần 200 ngàn cây thông nhựa, cây keo để tổ chức trồng mới 1.175 ha thông keo, 55ha quế và khoanh nuôi, bảo vệ 1.050ha rừng tự nhiên khác, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho hàng trăm hộ gia đình. Đây là tiền đề quan trọng để thực hiện nhiệm vụ di dãn dân, phát triển kinh tế mới. Sau gần chục năm thực hiện vùng dự án, Đoàn đã tham mưu cho địa phương tổ chức quy hoạch thành các cụm, điểm dân cư gắn với thế trận phòng thủ, củng cố, quốc phòng - an ninh, đã tổ chức đưa 352 hộ đến xây dựng kinh tế mới, xoá điểm trắng về dân cư. Công tác y tế, giáo dục nâng cao đời sống văn hoá cũng được Đoàn đặc biệt chú trọng. Từ nguồn vốn cấp trên, đơn vị đã xây dựng kiên cố 2 trường tiểu học ở Pò Hèn và Lục Phủ, làm 2 lớp học tạm ở Cao Lanh và Phình Hồ, bồi dưỡng kiến thức y tế thôn bản cho 100% cán bộ y tá ở địa phương. Đoàn thường xuyên tổ chức khám chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí cho đồng bào. Đơn vị đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân xây dựng đời sống văn hoá mới ở khu dân cư, tích cực tham gia công tác xây dựng chính quyền.
Bằng công sức, trí tuệ của CBCS Đoàn 42 Kinh tế - Quốc phòng, cùng với việc vào cuộc tích cực của chính quyền và nhân dân địa phương đã mang đến một cuộc sống mới trên vùng cao biên giới xã Bắc Sơn, Hải Sơn.
