Đến thời điểm đầu tháng 9 này, theo đúng lịch trình thì cuộc thi ca khúc - nhiếp ảnh - báo chí về Vịnh Hạ Long do UBND tỉnh phát động hồi tháng 11-2007 sẽ kết thúc. Vậy nhưng, số lượng tác phẩm gửi về tham gia dự thi lại quá... lèo tèo! Theo thông tin từ Sở Văn hoá - Thể thao và Du lịch, loại hình ca khúc chiếm nhiều nhất cũng chỉ có khoảng chục tác phẩm, sau nữa đến nhiếp ảnh có 3-4 tác giả tham gia, báo viết có duy nhất một tác giả, báo hình cũng chỉ có 2 chương trình dự thi mà thôi.
Kết quả này thật đáng buồn bởi ai cũng biết đây là cuộc thi do tỉnh phát động và đối tượng tham gia trong phạm vi cả nước. Hơn nữa, cuộc thi nhằm đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền, quảng bá những giá trị ngoại hạng của Vịnh Hạ Long để vận động bầu chọn Vịnh Hạ Long là kỳ quan thiên nhiên thế giới - một sự kiện có tính thời sự nóng hiện nay, thì lại càng là một điều lạ(?).
Các nghệ sĩ sáng tác trong chuyến đi thực tế Vịnh Hạ Long tổ chức sau lễ phát động cuộc thi.
Nhưng nó cũng không đáng ngạc nhiên bởi nguyên do chính dẫn đến kết quả trên là sự bất cập về thể lệ cuộc thi vốn đã bộc lộ ngay từ đầu. Tại lễ phát động, các nhà báo, văn nghệ sỹ trung ương đã có nhiều ý kiến đóng góp về những bất cập đó. Như đại biểu của Đài Tiếng nói Việt Nam khẳng định, Đài chỉ có thể phát sóng các ca khúc đã qua vòng sơ khảo thôi. Đây rõ ràng là một ''cánh cửa hẹp'' mà các ca khúc khó vào được! Nghệ sỹ nhiếp ảnh (NSNA) Vũ Huyến cảnh báo: thể lệ cần quy định rõ về tính trung thực của ảnh không sử dụng ảnh đã qua xử lý Photoshop, một hiện tượng khá nan giải trong những cuộc thi ảnh gần đây. Ông cũng cho rằng, không nên chỉ khuôn ở các tác giả Việt Nam mà cần mở rộng cho các tác giả nước ngoài tham gia. Nếu cứ quy định tác phẩm dự thi phải được đăng tải ở các phương tiện thông tin đại chúng thì chẳng khác nào ''tự trói mình''... Xét về mục đích cuộc thi là nhằm quảng bá cho Vịnh Hạ Long thì ý kiến này của NSNA Vũ Huyến là xác đáng. Nhạc sỹ Tân Huyền lại đề nghị: với đặc thù khác nhau nên mỗi thể loại cần có thể lệ riêng. Việc quy định phải đăng tải ca khúc trên sóng sẽ gây khó dễ cho người dự thi vì vừa mất thời gian chờ được duyệt tác phẩm, vừa phải lo kinh phí thu thanh - điều không dễ dàng với nhiều người làm nhạc...
Có thể nói, những ý kiến trên của các nghệ sỹ không chỉ với tư cách các tác giả sáng tạo nghệ thuật mà còn đứng ở góc độ các cơ quan thông tin đại chúng - nơi sẽ truyền bá các tác phẩm tham gia dự thi. Không hiểu các ý kiến này được xem xét tới đâu; nhưng sau đó, thể lệ vẫn được giữ nguyên. Sự bảo thủ của các nhà tổ chức cho đến nay, khi cuộc thi đã đi hết chặng đường thứ nhất, quả là đáng trách. Liệu khi chặng thứ hai đã bắt đầu (gia hạn cuộc thi thêm 1 năm) thì không biết những quy định chưa hợp lý trong thể lệ có được chỉnh sửa?
Khởi đầu thì như vậy còn khâu thông tin tuyên truyền cũng mới chỉ dừng ở việc đăng tải, phát sóng thể lệ cuộc thi (1 lần) trên các phương tiện thông tin đại chúng nội tỉnh. Với các tỉnh, thành bạn, Ban tổ chức cũng chỉ làm một việc là gửi thể lệ cuộc thi đến các Sở VHTT, Hội VHNT và Đài Phát thanh, truyền thanh - truyền hình của các địa phương trong nước. Sau lễ phát động, Quảng Ninh có khởi động cho cuộc thi bằng việc tổ chức một chuyến đi Vịnh Hạ Long cho một số nghệ sỹ, nhà báo. Vậy nhưng, rất nhiều các nghệ sỹ danh tiếng đã rời Quảng Ninh ngay sau lễ phát động, không tham gia chuyến đi này. Không thể tạo ra sức hút giữ chân họ, lỗi này liệu có phần nào thuộc về phía chủ nhà? Và xét cho cùng, con số tác giả, tác phẩm tham gia dự thi quá ít ỏi cũng là tất yếu!
Đó là chưa nói đến việc khi đưa ra thời gian dự thi, Ban tổ chức đã không tính toán kỹ lưỡng. Bởi lẽ, so với thời gian diễn ra cuộc vận động bầu chọn Vịnh Hạ Long là kỳ quan thiên nhiên thế giới thì thời gian tham gia cuộc thi (8 tháng) là quá ngắn. Việc gia hạn cho cuộc thi lui lại 1 năm (đến 9-2009) dẫu là một giải pháp tình thế để chữa cháy nhưng cũng là hợp lý, không thể khác. Hy vọng rằng các nhà tổ chức sẽ có những giải pháp tích cực huy động được nhiều tác giả sáng tạo nghệ thuật và báo chí nhiệt tình tham gia hơn nữa, để kết thúc chặng hai không ''ảm đạm'' như chặng một vừa qua!
| Người trong cuộc nói gì? “Bản thân tôi cũng chưa gửi tác phẩm vì thấy thể lệ không rõ ràng, nhiều điểm chưa hợp lý. Ví như, thể lệ quy định ca khúc phải được phát sóng trên truyền hình cũng là một hạn chế. Giá như tổ chức được hẳn một hội diễn về đề tài Hạ Long chẳng hạn thì sẽ gây được sự quan tâm, thúc đẩy các nhạc sỹ sáng tác, dự thi hay các báo, đài có hẳn một chuyên mục, chương trình riêng về cuộc thi này thì sẽ tạo điều kiện cho các tác giả. Chứ nếu để tác giả tự đưa tác phẩm của mình vào duyệt thì chủ đề Vịnh Hạ Long sẽ lọt thỏm trong vô vàn những đề tài khác, các vùng miền khác. Việc tạo sân tuyên truyền này chỉ có nhà nước, các cơ quan truyền thông mới làm được. Như anh em nhạc sỹ chúng tôi cũng tha thiết đấy nhưng sân chơi không có thì hào hứng cũng mất đi...”. (Nhạc sỹ Xuân Nhật, Chi hội trưởng Chi hội Nhạc sỹ Việt Nam tại Quảng Ninh) “Cuộc vận động sáng tác ca khúc về đề tài công nhân - công đoàn Việt Nam vừa tổng kết dịp tháng 6 vừa rồi đã thu hút sự tham gia của hàng trăm tác giả cả nước. Quảng Ninh đạt rất nhiều giải, trong đó có cả giải nhất, giải nhì... Một cuộc vận động lớn như vậy cũng chỉ đòi hỏi các tác giả có bài thì gửi bài, có đĩa thì gửi đĩa. So như vậy để thấy cuộc thi sáng tác ca khúc về Vịnh Hạ Long đạt hiệu quả thấp, không khuyến khích được anh em nhạc sỹ tham gia vì yêu cầu cao quá: phải được phát sóng ở đài tỉnh trở lên. Thực tế, một số anh em chỉ sáng tác chứ không quảng bá được vì đây là cả một công đoạn phức tạp, riêng làm đĩa thấp nhất cũng đã mất 1 triệu đồng rồi. Như tác phẩm dự thi của tôi đòi hỏi tới 50 người tham gia, cả hát, múa cộng với thu thanh nữa thì phải đầu tư rất lớn. Nếu tác giả không công tác trong các đơn vị có liên quan đến hoạt động nghệ thuật thì khó mà làm được...”. (Nhạc sĩ Đỗ Hoà An) “Ngay từ đầu tôi đã muốn đứng ngoài cuộc vì nhận thấy thể lệ có nhiều hạn chế. Vì vậy, dẫu vẫn thường xuyên đi sáng tác về Vịnh Hạ Long nhưng tôi chưa gửi ảnh dự thi. Tôi chỉ băn khoăn một điều, mình cũng là một tác giả Quảng Ninh lại chụp ảnh về Vịnh Hạ Long đã lâu, nay tỉnh phát động cuộc thi như thế mà không tham gia thì cũng không khỏi suy nghĩ. Nay thời hạn cuộc thi kéo dài thêm 1 năm nên tôi sẽ cân nhắc, suy nghĩ xem có tham gia không...”. (NSNA Đỗ Kha, Chi hội trưởng Chi hội Nhiếp ảnh Quảng Ninh) “Tham gia cuộc thi này, tôi nghĩ đây là trách nhiệm công dân mà văn nghệ sỹ và nhà báo là những người xung kích. Cuộc thi rơi vào tình trạng đánh trống bỏ dùi như hiện nay là do thiếu sự quan tâm, thiếu trách nhiệm của người tổ chức. Chúng ta cần xem xét lại phương pháp tổ chức, cần có những biện pháp tích cực để thúc giục, động viên, đồng thời giao trách nhiệm cụ thể, tạo nòng cốt cho cuộc thi. Những người đã tích cực tham gia cuộc thi cũng rất nên khuyến khích họ...”. (Nhà báo Ngô Tiến Cảnh) |
