Dân khổ sở vì sống trong nhà chung cư xuống cấp

Đã từ lâu, hàng trăm hộ dân đang cư ngụ trong các khu chung cư xuống cấp nghiêm trọng trên địa bàn TP Hạ Long phải sống chung với những mối lo về nguy cơ mất an toàn và không đảm bảo vệ sinh môi trường. Mặc dù đã có một số phương án để giải quyết tình trạng này, nhưng xem ra mọi việc tiến triển rất chậm và những hộ dân này vẫn chưa biết còn phải đối mặt với những nguy cơ mất an toàn đến bao giờ.

Không chỉ riêng trần nhà bà Bích bị bong từng mảng vữa, hầu hết các căn hộ trong chung cư này đều bị tình trạng tương tự. “May sao từ trước tới nay chưa ai bị tai nạn vì vữa rơi xuống đầu. Ở đây trẻ con thì nhiều, diện tích lại hẹp, cứ tình trạng thế này thì không biết tai nạn sẽ xảy ra lúc nào”- bà Bích nói.

Chị Đoàn Thị Vân Anh, cùng ở lô 3, khu tập thể Phố Mới kể lại “sự tích” may mắn sống sót của con gái chị, khi cháu được 4 tháng tuổi: “Cháu đang ngủ trên giường thì bỗng một mảng vữa rơi xuống đúng chỗ cháu nằm. Nếu hôm đó không có tấm màn đỡ lại thì chắc là...”. Nhiều nhà đã tự khắc phục bằng cách chát vá lại chỗ có mảng vữa bị bục, nhà nào có điều kiện khá hơn thì đóng trần nhựa, còn bên ngoài hành lang thì không thể khắc phục nổi vì có quá nhiều chỗ bị bục, đành để cho vữa...rơi tự do, đe dọa tính mạng của cả trẻ em và người lớn.

Một điều phản ảnh sự xuống cấp nghiêm trọng của khu chung cư này là mỗi khi có mưa to, hầu hết các căn hộ đều bị dột, kể cả các hộ ở tầng dưới. “Nếu nhà ở tầng trên quên đóng van nước, khi nước tràn ra ngoài thì nhà ở tầng dưới cũng bị dột” – Anh Trần Quang Tiến, người sống cùng lô chung cư trên than thở. Nguyên nhân là do chất lượng công trình thi công từ những năm 70 của thế kỷ trước kém chất lượng, qua nhiều năm đã tạo thành những khe nứt chạy dọc từ trên tầng thượng xuống (chủ yếu ở chỗ điểm nối giữa ban công và gian trong căn hộ).

Cùng với khu 5 tầng phố mới, tình trạng xuống cấp của khu tập thể 3 tầng thuộc Xí nghiệp tuyển than Hòn Gai (phường Bạch Đằng) đang ở trình trạng đáng báo động. Nhìn tổng thể bên ngoài, các mảng tường bị tróc lở, phủ một màu tối sẫm trông như một di tích thời chiến. Vào bên trong khu chung cư này, nhiều phần cốt lõi của công trình cũng bị hư hỏng nặng. Ngay trên đầu đám trẻ đang chơi đùa ngoài hành lang tầng 3, khi chúng tôi có mặt là một lỗ hổng lớn trên trần trông rõ cả mái ngói, trần nhà cốt bằng tre thò ra ngoài cũng đã mục nát.

Ngoài sự lo lắng về tình trạng xuống cấp của các lô chung cư cũ, người dân cư ngụ tại đây còn đang khổ sở với việc phải sinh hoạt trong một không gian quá chật hẹp, thiếu tiện nghi. Có nơi diện tích sử dụng chỉ từ 13 đến 20 m2/căn hộ, một gia đình có 4 người đã phải rất vất vả để sinh hoạt trong các căn hộ này, chưa nói tới có trường hợp 3 thế hệ gia đình sống trong một căn hộ. Thêm nữa, hiện vẫn còn rất nhiều chung cư không có công trình phụ khép kín, không có gian bếp riêng nên phải sử dụng hành lang làm nơi nấu nướng. Đơn cử như tại lô 3, lô 4 Khu 5 tầng Phố Mới, 1 tầng có 7 hộ gia đình thì chỉ có 2 buồng vệ sinh chung, sinh hoạt rất bất tiện.

Thiếu quỹ đất tái định cư, thiếu quỹ nhà tạm cư, chính sách bồi thường chưa hợp lý, thủ tục hành chính rườm rà...chính là hàng loạt ý kiến của địa phương khi đề cập đến việc chậm trễ cải tạo các chung cư xuống cấp. Một nguyên nhân quan trọng nữa là do kém hiệu quả trong thu hút các nhà đầu tư, hoặc các nhà đầu tư ngại tham gia xây dựng lại các khu chung cư cũ vì ...vướng đủ thứ (thủ tục đầu tư xây dựng; quy hoạch chi tiết; bồi thường và bố trí tạm cư, tái định cư...).

Hiện trong diện quản lý của TP có 5 lô chung cư cũ (lô 4, 5, 6, 7, 8 Phố Mới) với tổng diện tích sàn xây dựng là 14.222 m2, 300 căn hộ. Ngoài ra còn một số khu tập thể của các đơn vị khác cũng trong tình trạng xuống cấp nặng nề. Mặc dù đã có kiến nghị của người dân, song đến nay vẫn chưa có động thái nào đáng kể. Hầu hết các hộ dân đều mong Nhà nước nên sớm thực hiện một trong hai cách: Thu hồi toàn bộ mặt bằng để xây dựng chung cư mới và tái định cư tại chỗ cho dân; hoặc giải tỏa đền bù thỏa đáng, có chỗ tái định cư mới, để mặt bằng cho Nhà nước sử dụng vào việc khác. Còn như hiện nay, người dân sinh sống tại các chung cư xuống cấp này  vẫn phải đối mặt với nguy hiểm.