Ngay sau khi nhận được Chỉ thị số 11/CT-TU ngày 09-4-2008 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ “về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác quản lý các hoạt động khai thác, vận chuyển, chế biến và tiêu thụ than trên địa bàn tỉnh”, Đảng uỷ Than Quảng Ninh đã kịp thời chỉ đạo các chi, đảng bộ cơ sở trực thuộc, đồng thời phối hợp với lãnh đạo Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) thống nhất trong chỉ đạo các đơn vị thành viên, các công ty con của Tập đoàn để triển khai thực hiện.
Moong khai thác than trái phép tại khu vực Tân Yên, xã Hồng Thái (Đông Triều) đã được hoàn thổ và trồng cây phục hồi môi trường
Đưa chúng tôi đi thực địa để thấy việc thực hiện công tác hoàn thổ, phục hồi môi trường tại các điểm khai thác than lộ vỉa đã kết thúc khai thác và các điểm khai thác trái phép trong ranh giới quản lý tài nguyên của đơn vị, ông Nguyễn Viết Ngự, Giám đốc Công ty Than Mạo Khê - TKV cho biết: “Công ty đã thành lập đội cơ động gồm 30 người chủ yếu là thanh niên xung kích kết hợp với lực lượng bảo vệ mỏ tổ chức nhiều đợt đi san lấp, triệt phá, cắt đường vận chuyển than trái phép ở các khu vực rừng Lam, đồi Bạt Giang (xã Tràng Lương); đồi Thông, quán Vuông, đồng Bé (xã Bình Khê); khu trại Hà, Yên Sơn, vỉa 7, 8 Tràng Bạch (xã Yên Thọ); khu Đoàn Kết, Vĩnh Lâm, Vĩnh Lập, Vĩnh Phú, vỉa 7, 9 cánh Bắc, vỉa 10 bể Vuông, vỉa 6, 7 Bình Minh (thị trấn Mạo Khê). Từ đầu năm đến nay, Công ty đã tiến hành hoàn thổ để trồng cây xanh phục hồi môi trường các điểm khai thác lộ vỉa trái phép nằm trong đất ở của nhân dân và trong ranh giới của đơn vị với khối lượng trên 2 triệu m3 đất đá...”. Tại khu vực Tân Yên xã Hồng Thái (Đông Triều) và khu khai thác lộ vỉa 46, ông Nguyễn Ngọc Cơ, Tổng Giám đốc Công ty Than Uông Bí - TKV cho hay: “Công ty tiến hành san lấp các moong và trồng cây xanh phục hồi môi trường trên toàn bộ diện tích đã san lấp, đồng thời xây hệ thống mương thoát nước, hệ thống kè, hố tiêu năng cửa cống; che một phần mái ta luy dương tại khu vực moong lộ vỉa 46 đồng thời đắp đê phía trụ vỉa và trồng cỏ ventivơ”...
Cùng với việc đẩy mạnh các công việc trên, Đảng bộ Than Quảng Ninh đã nghiêm túc kiểm điểm, thi hành kỷ luật đảng các tập thể và cá nhân từ cấp uỷ cơ sở đến Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng uỷ Than Quảng Ninh về việc để xảy ra tình trạng khai thác, kinh doanh than trái phép trên địa bàn. Theo đó, từ năm 2008 đến nay đã xử lý kỷ luật Đảng 44 trường hợp liên quan đến tiêu cực trong sản xuất, kinh doanh than (khiển trách: 29, cảnh cáo: 3, cách chức: 1, khai trừ: 11). Trong đó có 1 giám đốc (là ủy viên BCH Đảng bộ Than Quảng Ninh), 1 phó giám đốc, 1 kế toán trưởng công ty; 2 giám đốc và 1 phó giám đốc xí nghiệp thuộc công ty; 18 trưởng, phó phòng, chánh phó quản đốc, đội trưởng... Đảng uỷ đã phối hợp với Tổng Giám đốc TKV xử lý kỷ luật 7 cán bộ, nhân viên Công ty Than Mạo Khê, 4 trường hợp tại Công ty Than Đồng Vông và nhiều trường hợp tại Công ty CP Đầu tư Thương mại và Dịch vụ - TKV, Tổng Công ty Đông Bắc. Có thể nói đến nay tình trạng khai thác, vận chuyển, chế biến, tiêu thụ than trái phép đã cơ bản được kiểm soát. Tuy nhiên, vẫn còn hiện tượng khai thác than trái phép, lén lút (tại vườn nhà dân nhưng trong ranh giới quản lý tài nguyên của một số công ty) ở khu vực Mạo Khê (Đông Triều), Uông Bí, Hà Khánh (Hạ Long). Hoạt động của các đối tượng khai thác, tiêu thụ than trái phép có hành vi chống đối lực lượng bảo vệ, cán bộ mỏ làm nhiệm vụ bảo vệ than đã giảm, nhưng vẫn còn phức tạp ở vùng Đông Triều, Hòn Gai. ở một số đơn vị trong ngành vẫn còn hiện tượng thông đồng, móc nối bán than ra bên ngoài (Dương Huy, Nam Mẫu, Hòn Gai, Núi Béo...).
Trao đổi với chúng tôi, một đồng chí lãnh đạo Đảng bộ Than Quảng Ninh cho biết: Mặc dù đạt được nhiều kết quả khả quan, thế nhưng trật tự trong khai thác và kinh doanh than trên địa bàn hiện còn nhiều phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ bùng phát trở lại. Do vậy thời gian tới Đảng uỷ Than Quảng Ninh tiếp tục tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các chi, đảng bộ cơ sở phối hợp chặt chẽ với các địa phương thực hiện tốt các nội dung trong quy chế phối hợp đã ký kết, thường xuyên thông tin tình hình, định kỳ kiểm điểm, sơ kết đánh giá; các đơn vị khẩn trương hoàn thành việc cắm mốc thực địa để quản lý ranh giới mỏ, tăng cường lực lượng bảo vệ (cả lượng và chất) để đảm bảo an ninh trật tự trong ranh giới. Đẩy nhanh tiến độ các công trình, dự án hoàn nguyên môi trường, xử lý nước thải, các hồ đập vùng Đông Triều, Uông Bí; các công trình vận chuyển, tiêu thụ than bằng đường sắt, băng tải, xilô chứa than tại các cảng than, hệ thống kiểm soát tự động để hạn chế thất thoát than trong quá trình vận chuyển.
