"Nhà nước không hạn chế tư nhân nhập khẩu xăng dầu nhưng phải cân nhắc, vì hiện tại Nhà nước vẫn bù lỗ cho hoạt động kinh doanh xăng dầu" - Bộ trưởng Thương Mại Trương Đình Tuyển khẳng định với báo giới tại buổi đối thoại trực tuyến diễn ra sáng nay, 20/4, tại trụ sở của Bộ.
- Bộ trưởng cho biết về các quy định liên quan đến thuế và giá đối với doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu khi Nghị định 55 có hiệu lực?
- Thả nổi giá xăng không có nghĩa là Nhà nước từ bỏ trách nhiệm trong quản lý giá. Chúng tôi đã thống nhất nguyên tắc thành lập 1 tổ giám sát điều hành. Nhà nước có quyền kiểm soát giá nếu thấy làm không đúng.
Bộ trưởng Thương mại Trương Đình Tuyển.
Muốn bảo đảm không có biến động lớn, doanh nghiệp đấy phải áp dụng biện pháp "dài hơi", nghĩa là không phải cứ giá thế giới lên thì tức thời lên theo, hay giá thế giới giảm xuống thì tức thời giảm. Vì tăng giảm kiểu này sẽ dẫn đến hai hệ quả:
Thứ nhất, giá xăng dầu thế giới có thể do yếu tố nào đấy quyết định, ví như nạn đầu cơ, không xuất phát từ quan hệ cung cầu thực tế nên bị đẩy tăng vọt. Nếu yếu tố đó không còn nữa thì giá sẽ giảm.
Doanh nghiệp nên quyết định giá theo nguyên tắc: lấy lãi bù lỗ, khi giá xăng dầu biến động lớn đừng có vội chạy theo mà phải bình tĩnh theo dõi, vì có thể sau đó sẽ xuống. Làm thế nào trong cả năm doanh nghiệp vẫn có lãi, có lợi nhuận để tái đầu tư là được.
Thứ 2, không ai có khả năng dự báo một cách chính xác về giá xăng dầu bởi mặt hàng này tăng hay giảm phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố.
Vì vậy, chúng tôi chỉ khống chế mức tăng trung bình của giá xăng năm nay ở mức hợp lý, không được quá lớn để tác động đến chỉ số tăng giá chung mà QH đã quyết định.
Vừa rồi, QH quyết định mức tăng giá của năm 2007 không được tăng hơn hoặc thấp hơn mức tăng GDP (8,5%), còn Thủ tướng Chính phủ đưa ra mục tiêu phấn đấu mức tăng giá xăng dầu năm 2007 không quá 7,5%.
- Theo ông, có cách nào để kiểm soát việc tăng giá xăng dầu trong trường hợp doanh nghiệp đưa ra mức giá cao hơn thực tế cho phép?
- Theo quy định, doanh nghiệp trước khi tăng giá phải đăng ký với liên bộ (Tài chính - Thương mại). Nếu đưa ra mức tăng không hợp lý thì liên bộ có quyền từ chối.
Để tránh giá xăng bị đẩy lên cao vì thất thoát, lãng phí, các doanh nghiệp phải thực hiện kiểm toán Nhà nước về kinh doanh chống lãng phí.
Ngoài ra, việc điều chỉnh giá xăng dầu còn phải dựa trên cơ sở nguyên tắc khác là phải đảm bảo mức thu thuế theo yêu cầu mức thu tổng thuế của Nhà nước. Các năm trước đây mức thu thuế xăng dầu là 2,5%.
Do năm 2006 giá xăng dầu biến động nhiều nên Chính phủ đã không thu thuế mặt hàng này. Còn nếu như không có gì đột biến, cao hoặc thấp quá thì Nhà nước phải điều chỉnh, Nhà nước phải thu thuế để tăng thu cho Nhà nước.
Trường hợp giá xăng dầu cao quá mức dự kiến thì Nhà nước sẽ phải can thiệp giảm xuống. Giá có thể thay đổi nhưng không tạo nên cú sốc. Vừa có tăng giá vừa lấy lãi bù lỗ để để đảm bảo giá.
- Ngoài 11 đầu mối kinh doanh xăng dầu theo kinh tế thị trường như Bộ trưởng vừa đề cập, liệu tới đây chúng ta có tính tới việc cho các doanh nghiệp tư nhân được tham gia kinh doanh nhập khẩu xăng dầu không?
- Nghị định 55 không quy định bao nhiêu đầu mối mà chỉ quy định ai có đủ điều kiện thì có thể tham gia kinh doanh xăng dầu, có quyền nhập khẩu nếu họ có khả năng tài chính. Nếu doanh nghiệp có khả năng chiếm lĩnh thị trường thì nên tạo điều kiện cho họ cạnh tranh với nhau và phát triển.
Về vấn đề khi nào thì tư nhân tham gia, Nhà nước không hạn chế nhưng cần cân nhắc, vì hiện tại Nhà nước vẫn phải bù lỗ. Tại thời điểm này thì vẫn chưa cho tư nhân tham gia. Sau này khi Nhà nước có vốn dự trữ lớn thì sẽ tạo điều kiện.
- Bộ trưởng cho biết thuế nhập khẩu xăng dầu và giá xăng dầu sẽ cố định trong bao lâu?
- Giá và thuế nhập khẩu xăng dầu phải linh hoạt theo biến động thị trường. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là chạy theo thị trường. Mục tiêu đề ra là ổn định xăng dầu và doanh nghiệp không bị lỗ.
Mức thuế xăng dầu năm nay khoảng 10% trong trường hợp không có biến động gì lớn. Nhưng nếu giá xăng dầu thế giới tụt xuống thấp thì chúng ta cũng đưa thuế lên để bảo đảm tăng nguồn thu ngân sách, còn tăng cao quá thì lại phải giảm thuế xuống. Chủ trương là cố gắng ổn định, không cứng nhắc để doanh nghiệp có thể quyết định giá hợp lý.
- Nếu không còn bù lỗ xăng dầu thì các doanh nghiệp sẽ không chuyển xăng dầu lên vùng sâu, vùng xa. Theo Bộ trưởng vấn đề này sẽ được khắc phục thế nào?
- Nói chung, người sống ở vùng nào thì phải được hưởng quyền lợi ở vùng ấy. Ví dụ như ở miền núi, giao thông đi lại khó khăn nếu không tăng giá xăng dầu thì phải được bù lỗ. Hiện nay, Nhà nước đang áp dụng chính sách trợ giá đối với một số mặt hàng thiết yếu như muối iốt, dầu thắp sáng, thuốc chữa bệnh, giấy viết cho các khu vực vùng sâu, vùng xa khó khăn.
Nếu bây giờ chúng ta để các doanh nghiệp quyết định giá thì giá miền núi đắt hơn miền xuôi. Với câu chuyện xăng dầu, nên dùng cơ chế tạo điều kiện kinh doanh bình đẳng tránh độc quyền, tạo điều kiện cho họ cạnh tranh.
