Đấu tranh phòng chống buôn bán phụ nữ & trẻ em: Vẫn còn nhiều việc phải làm

Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh là thành viên Ban chỉ đạo chương trình phòng chống buôn bán phụ nữ, trẻ em (BBPNTE) của tỉnh, chịu trách nhiệm chủ trì thực hiện Đề án ''Tuyên truyền, giáo dục cộng đồng về phòng chống tội phạm BBPNTE''.

Nhiều năm qua, Hội đã cùng các lực lượng chức năng trên địa bàn tỉnh có nhiều biện pháp nhằm đấu tranh ngăn chặn, kiềm chế hoạt động của loại tội phạm này rất hiệu quả. Song trong quá trình triển khai thực hiện, Hội cũng gặp những khó khăn bất cập, tác động ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện đề án. Đó là: nguồn kinh phí phục vụ công tác tuyên truyền phòng chống BBPNTE của các cấp Hội còn hạn chế. Mặc dù đã kết hợp triển khai lồng ghép với các hoạt động khác của Hội và tranh thủ nguồn kinh phí của các tổ chức quốc tế (Unicef, Oxfam-Québéc; IOM...) nhưng cũng mới dừng lại ở một số địa bàn trọng điểm của tỉnh (Móng Cái, Hải Hà, Hạ Long, Đầm Hà, Đông Triều, Bình Liêu); việc nhân rộng các mô hình và tập huấn nâng cao kiến thức về công tác này cho đội ngũ tuyên truyền viên các cơ sở Hội trên phạm vi toàn tỉnh còn nhiều khó khăn. Trong khi đó, nạn nhân bị buôn bán phần lớn ở tỉnh khác di chuyển đến Quảng Ninh, thời gian lưu trú trên địa bàn ngắn, khó tiếp cận với các thông tin tuyên truyền của Hội. Đây cũng là một trong những lý do làm cho số nạn nhân bị buôn bán qua biên giới Quảng Ninh vài năm nay không giảm. Còn đối với những nạn nhân được trao trả về, tỉnh lại chưa có trung tâm tiếp nhận, nên việc sàng lọc phân loại, tư vấn, hỗ trợ tâm lý cho nạn nhân hiệu quả còn ở mức độ thấp. Trong khi đó, thủ đoạn của bọn tội phạm BBPNTE ngày càng tinh vi với nhiều hình thức xảo quyệt; thậm chí, vì lợi ích cá nhân, chúng có thể bất chấp tất cả để lừa bán cả người yêu, con em ruột thịt v.v... Còn nữa, nạn nhân thường là người có trình độ học vấn thấp, hoàn cảnh kinh tế khó khăn, thiếu việc làm, thất nghiệp, hoặc một số thanh thiếu niên thích chơi bời, đua đòi... Với những nhóm đối tượng này, việc Hội Phụ nữ các cấp tiếp cận để tuyên truyền vận động cũng rất khó. Mặt khác, khi nạn nhân bị buôn bán trở về, do tâm lý mặc cảm, tự ti, sợ ảnh hưởng đến tương lai cuộc sống sau này, sợ bị đe doạ, trả thù... nên bản thân họ cũng như gia đình, thân nhân của họ, thường giấu diếm, không thành khẩn khai báo, tố giác tội phạm với các cơ quan chức năng để phối hợp đấu tranh truy bắt kẻ đã hại mình, cũng như rất ngại cộng tác, tham gia tuyên truyền để vận động, thuyết phục, giúp đỡ những người có nguy cơ cao khác phòng tránh khỏi bẫy của bọn buôn người...

Trao đổi cùng chúng tôi, chị Hoàng Thị Pha, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh trăn trở : Để đấu tranh chống BBPNTE hiệu quả, trước hết cần tăng cường đầu tư các nguồn lực cho công tác tuyên truyền; ngoài việc đa dạng hoá hình thức tuyên truyền, lựa chọn nội dung tuyên truyền sao cho phù hợp đối với đối tượng ở từng vùng, miền, địa phương, còn phải tập trung đầu tư xây dựng, củng cố thiết lập hệ thống cộng tác viên, tuyên truyền viên tại cơ sở và thường xuyên tổ chức tập huấn kiến thức phòng chống BBPNTE cho đội ngũ này. Bởi đây chính là lực lượng nòng cốt tuyên truyền tại cộng đồng hiệu quả nhất và là con đường ngắn nhất để tiếp cận với những người có nguy cơ cao bị bọn tội phạm lừa gạt... Đi liền với tuyên truyền, cũng phải có hình thức động viên khen thưởng, nhân rộng điển hình kịp thời. Đồng thời, cấp uỷ, chính quyền, các ban ngành đoàn thể ở địa phương cũng phải vào cuộc đồng bộ hơn nữa nhằm tạo ra sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội. Về phía Ban chỉ đạo chương trình, phải tăng cường kiểm tra giám sát, đôn đốc các cấp, đẩy mạnh các hoạt động tư vấn, hỗ trợ, giúp đỡ tái hoà nhập cộng đồng cho số nạn nhân đã trở về, cũng như tăng cường hơn nữa việc dạy nghề, từng việc làm, giải quyết các thủ tục pháp lý cho họ khi về địa phương.

Nên chăng, UBND tỉnh cũng nghiên cứu, đề xuất Chính phủ cho xây dựng Trung tâm tiếp nhận PNTE bị buôn bán trở về tại địa phương, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ quan chức năng trong việc tiếp nhận, phân loại đối tượng và giúp các đoàn thể trong việc tiếp cận, tư vấn cho nạn nhân...