(Ông Phạm Hoàng Dương, Phó Chủ tịch Liên đoàn Cờ Việt Nam, Chủ tịch Liên đoàn Cờ Quảng Ninh, trò chuyện với PV Báo Quảng Ninh)
- Chào ông, được biết ngày 11-11 tới, Giải cờ vua, cờ tướng Cúp Liên đoàn Cờ Quảng Ninh mở rộng lần thứ IV bắt đầu khai mạc. Với tư cách là Chủ tịch Liên đoàn, ông có thể cho biết năm nay Giải có gì mới hơn so với 3 kỳ trước hay không?
Ông Phạm Hoàng Dương (bên trái) chơi cờ cùng đồng chí Trần Đức Lương, nguyên Chủ tịch nước, khi đồng chí về thăm Quảng Ninh.
+ Có chứ, mới hơn cả về quy mô cũng như về cách tổ chức giải. Anh biết đấy, đây là một giải đấu gắn liền với sự ra đời và phát triển của Liên đoàn Cờ Quảng Ninh. Năm 2003, Liên đoàn Cờ Quảng Ninh tiến hành Đại hội lần thứ nhất thì năm 2004, Giải cờ Cúp Liên đoàn lần đầu tiên đã được tổ chức ở TP Hạ Long; tiếp sau đó, cứ hai năm một lần, giải được tổ chức ở Cẩm Phả, rồi Vân Đồn và năm nay là ở TP Móng Cái. Nhìn chung, những năm trước, số đoàn cũng như số lượng VĐV tham gia giải đều không đông bằng năm nay. Cho đến giờ phút này, ngoài các CLB cờ trong tỉnh, đã có 10 đoàn đến từ các tỉnh, thành, ngành ở khu vực phía Bắc và một tỉnh ở khu vực phía Nam (là tỉnh Cà Mau) nhận lời mời tham dự giải. Ngoài ra, nếu không có gì thay đổi, giải lần này còn có cả đoàn kỳ thủ của tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc) tham gia nữa. Việc các tỉnh, thành bạn trong nước và quốc tế tham gia đông đảo hẳn là sẽ làm cho giải đấu sôi nổi hơn, quyết liệt hơn và từ đó cũng tạo cho giải có tiếng vang hơn. Nhân đây cũng xin nói để anh biết, mặc dù kinh phí chủ yếu dựa vào sự hỗ trợ của các Mạnh Thường Quân, nhưng cũng tàm tạm... Và chúng tôi đã quyết định nâng mức giải thưởng lên cao hơn các kỳ trước; giải nhất cho 4 kỳ thủ vô địch nam, nữ ở cả hai môn cờ vua, cờ tướng, theo dự kiến, ít nhất sẽ là 5 triệu đồng/người. Ngoài ra, chúng tôi còn hỗ trợ tiền đi lại cho các đoàn với mức 2 triệu đồng/đoàn... Với tất cả sự cố gắng ấy, chúng tôi hy vọng Giải cờ Cúp Liên đoàn, một giải đấu mang "thương hiệu" Quảng Ninh (hiện trong cả nước mới chỉ duy nhất Quảng Ninh tổ chức được một cách bài bản, thường xuyên), sẽ ngày càng có uy tín hơn, mang tính chuyên nghiệp hơn...
- Chúng ta đều biết, ở Quảng Ninh vốn đã có Giải cờ vua, cờ tướng truyền thống do Sở Thể thao (và nay là Sở VH-TT&DL) phối hợp với Đài PTTH Quảng Ninh tổ chức; rồi Hội Người cao tuổi cũng có Giải cờ Người cao tuổi; và trong các trường phổ thông thì có giải cờ dành cho các em học sinh v.v... Vậy tại sao Liên đoàn còn tổ chức một giải riêng mang tên Cúp Liên đoàn? Giải Cúp Liên đoàn này có ý nghĩa như thế nào trong hệ thống các giải đấu cờ của tỉnh hiện nay, thưa ông?
+ Điều này có liên quan đến một vấn đề mà tôi cho là đang rất đáng quan tâm đối với phong trào cờ tỉnh mình. Như anh cũng đã biết, Quảng Ninh từ nhiều năm nay vẫn được đánh giá là địa phương có phong trào cờ phát triển khá mạnh so với cả nước. Thế nhưng đó là phong trào mang tính bề rộng, còn về chiều sâu lại đang gặp những khó khăn nhất định. Với cờ tướng, chúng ta chưa có những kỳ thủ có đẳng cấp, đủ sức đối đầu với các danh thủ có tên tuổi trong nước, chứ chưa nói là trên trường quốc tế. Còn về cờ vua, Quảng Ninh từng nổi danh một thời với tên tuổi của Đại kiện tướng quốc tế Nguyễn Anh Dũng và kiện tướng FIDE Phạm Thị Thanh những năm trước, nhưng sau đó thì sa sút dần, không có thêm gương mặt mới nào. Rõ ràng việc thiếu vắng các VĐV có thành tích cao đang là điều đáng báo động đối với làng cờ Quảng Ninh. Chính vì vậy, bên cạnh việc chủ động phối hợp với Sở VH-TT&DL, Sở GD&ĐT, Đài PTTH tỉnh, Hội Người cao tuổi v.v... nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu quả các giải đấu truyền thống, chúng tôi thấy cần thiết có một giải đấu mang tính “cởi mở" hơn để một mặt kiếm tìm những tài năng cờ trong tỉnh, ngoài ra là để các kỳ thủ Quảng Ninh có điều kiện giao lưu, học tập các danh thủ ở các tỉnh, thành bạn... Từ đó mà Giải cờ Cúp Liên đoàn mở rộng đã ra đời và càng ngày càng được nâng cao về quy mô cũng như về chất lượng...
- Ông nói đến tính "cởi mở" hơn của giải cờ Cúp Liên đoàn, cụ thể là thế nào, thưa ông?
+ Trước hết, khác với các giải truyền thống, đối tượng tham gia giải bị hạn chế theo những quy định nhất định; chẳng hạn với giải cờ học sinh thì chỉ học sinh tham gia, với giải cờ Hội Người cao tuổi thì chỉ người cao tuổi tham gia; ngay giải cờ truyền thống của Đài PTTH Quảng Ninh cũng chỉ chủ yếu mang tính phong trào... Nhưng với giải cờ Cúp Liên đoàn thì không giới hạn về tuổi tác, trình độ, từ các kiện tướng đến các VĐV chưa có tên tuổi, nếu muốn, đều có thể tham gia để thử sức mình. Đặc biệt, đây là một giải đấu mang tính mở rộng nên có sự góp mặt của nhiều danh thủ ở các địa phương khác. Việc được "đối mặt" với họ sẽ là cơ hội cho các kỳ thủ Quảng Ninh có thêm kinh nghiệm, rèn luyện thêm bản lĩnh thi đấu v.v... Điều này rõ ràng là lợi thế mà tôi chắc chắn ở các giải đấu mang tính phong trào không thể có được. Nói cách khác, việc tổ chức, duy trì và nâng cao chất lượng giải cờ Cúp Liên đoàn chính là nhằm vào mục tiêu chiều sâu, vốn đang là điểm yếu của phong trào cờ Quảng Ninh...
- Nhân nói đến điều này, ông có thể nói thêm, ngoài việc tổ chức giải cờ này, Liên đoàn Cờ Quảng Ninh còn có những biện pháp nào khác nhằm cải thiện thành tích thi đấu cho các kỳ thủ Quảng Ninh trong tương lai hay không?
+ Tổ chức giải cờ mang tên Cúp Liên đoàn mở rộng chỉ là một trong những việc mà chúng tôi đã và đang làm. Cùng với nó, hằng năm Liên đoàn đã mở nhiều lớp tập huấn cờ ở các địa phương trong tỉnh, phối hợp với Sở GD&ĐT xây dựng chương trình ngoại khóa cờ cho các em học sinh trong nhà trường v.v... Đặc biệt, xin thông báo để anh biết, hiện chúng tôi đã có thư đề nghị và sắp tới sẽ cử cán bộ tiền trạm sang Quảng Tây (Trung Quốc) liên hệ để đưa một số em có năng khiếu về cờ tướng, trong độ tuổi từ 10-13 tuổi, sang bên đó tập huấn với thời gian khoảng một năm, thậm chí nếu điều kiện cho phép, có thể kéo dài hơn... Tất nhiên, để thực hiện được ý tưởng đưa các em đi du học này, còn phụ thuộc nhiều yếu tố; ngoài việc phải tuyển chọn những em có năng khiếu, tố chất cờ, còn phải có sự đồng ý của bố mẹ các em, rồi kinh phí lấy từ đâu, gia đình đóng góp thế nào, các cơ quan chức năng hỗ trợ ra sao v.v... Chúng tôi sẽ làm việc cụ thể với Sở VH-TT&DL để thống nhất quan điểm; tuy nhiên, tôi nghĩ chỉ có như thế thì Quảng Ninh mới có được những tuyển thủ có đẳng cấp...
- Thế còn việc thu hút các VĐV có đẳng cấp về Quảng Ninh, hay như người ta thường nói là "trải thảm đỏ mời người tài về với mình" thì sao? Cách này xem ra tốn kém ít hơn so với đầu tư theo kiểu cho đi "du học" như ông nói ở trên chứ?
+ Đó cũng là một việc nên làm và đúng là ít tốn kém hơn! Nhưng dù sao vẫn chỉ là "ăn xổi". Những VĐV có tài đến được thì cũng có thể đi được! Điều quan trọng là làm sao để họ gắn bó lâu dài với mình! Với chuyện này, tôi nghĩ không riêng gì môn cờ, các môn thể thao khác cũng vậy thôi, tỉnh cần có một cơ chế ưu đãi người tài thế nào đó thật cụ thể, thỏa đáng và có sự "vào cuộc" của toàn xã hội, nhất là các doanh nghiệp, thì mới “giữ chân" họ được. Bởi anh biết đấy, một VĐV cờ không thể sống được chỉ dựa vào các giải thưởng ở các giải đấu, họ cần có công ăn việc làm, cần có thu nhập thường xuyên v.v... Vì thế, nếu không được tuyển dụng vào một đơn vị nào đó, không có sự ưu đãi hơn trong công ăn việc làm thì họ sống sao được? Ngay với trường hợp các em nếu được tuyển chọn đi du học mà tôi nói ở trên cũng vậy, còn nhiều cái phát sinh lắm; ví dụ như chuyện học văn hóa của các em bị đứt quãng thì giải quyết thế nào? Sau này, khi các em trưởng thành sẽ bố trí công việc cho các em ra sao? v.v... Những vấn đề này lại "ngoài tầm với" của Liên đoàn, mà nếu không tính trước, biết đâu mình muốn giúp các em lại thành... làm khổ các em thì sao?
- Trở lại với Giải cờ Cúp Liên đoàn mở rộng lần thứ IV, như ông nói, sẽ được tổ chức một cách quy mô, mang tính chuyên nghiệp... Nhưng "có thực mới vực được đạo", Liên đoàn tìm nguồn kinh phí ở đâu được, thưa ông?
+ À, chủ yếu chúng tôi vẫn chỉ bằng cách kêu gọi sự hỗ trợ của các đơn vị, địa phương, doanh nghiệp v.v... thực sự quan tâm đến phong trào thể thao của tỉnh nhà nói chung, của bộ môn cờ nói riêng. Có nhiều doanh nghiệp đã hỗ trợ giúp đỡ chúng tôi kinh phí, rồi ngành chủ quản là Sở VH-TT&DL, cả Đài PTTH tỉnh
nữa v.v... ít hoặc nhiều đều đã có đóng góp cho giải về mặt tài chính. Đặc biệt, TP Móng Cái, địa phương đăng cai giải, đã rất nhiệt tình giúp chúng tôi, từ việc trang trí khánh tiết, lo chỗ ăn, chỗ nghỉ cho các đoàn, lo việc bố trí lực lượng đảm bảo an ninh trật tự, đảm bảo về công tác y tế v.v... và v.v... Nhân dịp này qua báo Quảng Ninh, tôi muốn thay mặt Ban tổ chức giải, xin bày tỏ lời cảm ơn đến các đơn vị, cá nhân đã có sự quan tâm động viên, giúp đỡ để giải đấu này thành công! Và tôi cũng tin tưởng rằng, với sự phối hợp cộng tác nhiệt tình của các ban, ngành hữu quan cũng như của các địa phương, đơn vị, doanh nghiệp v.v... trong tỉnh, nhất định phong trào thể thao nói chung, bộ môn cờ nói riêng, nhất định sẽ phát triển vững chắc.
- Xin cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!