Hiện nay, trên địa bàn tỉnh còn 29 xã thuộc vùng khó khăn, tập trung chủ yếu ở các huyện miền núi Bình Liêu, Ba Chẽ, Tiên Yên, Đầm Hà, Hải Hà... Đa phần người dân sinh sống ở những xã này đều là đồng bào dân tộc thiểu số như: Dao, Sán Dìu, Sán Chỉ, Tày, Nùng, Hoa... chiếm khoảng 11% dân số toàn tỉnh.
Đây cũng là những đối tượng được hưởng trợ giúp pháp lý (TGPL) theo quy định của pháp luật. Vì vậy, việc triển khai thực hiện chính sách TGPL theo Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo và Chương trình 135 là hoạt động có ý nghĩa quan trọng, thiết thực nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, nâng cao hiểu biết pháp luật và khả năng tiếp cận với pháp luật cho người nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống ở những vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo.
Cán bộ Trung tâm Trợ giúp pháp lý phát miễn phí tờ gấp pháp luật cho bà con xã Thanh Lân, huyện Cô Tô.
Là cơ quan trực tiếp triển khai thực hiện chính sách TGPL theo Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo và Chương trình 135 giai đoạn II trên địa bàn tỉnh, Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh đã có nhiều cố gắng trong việc trợ giúp và đưa kiến thức pháp luật đến với đồng bào vùng sâu, vùng xa. Trong hai năm (2009 và 2010), Trung tâm đã tổ chức tập huấn cho gần 100 thành viên Ban Chủ nhiệm của 29 CLB TGPL với nội dung: phổ biến một số quy định mới của pháp luật, hướng dẫn kỹ năng tổ chức sinh hoạt CLB TGPL thuộc Chương trình 135 giai đoạn II. Đồng thời Trung tâm đã phân công cán bộ tham gia các buổi sinh hoạt tại một số CLB TGPL để trực tiếp hướng dẫn về nội dung, cách thức tổ chức sinh hoạt sao cho hiệu quả. Trung tâm còn cung cấp tài liệu pháp luật, tờ gấp pháp luật, mẫu đơn yêu cầu TGPL cho các CLB để phát và phổ biến cho những người tham gia sinh hoạt tại CLB. Đặc biệt, trong năm 2010, việc triển khai chính sách TGPL đã có những bước tiến đáng mừng. Ngay từ đầu năm 2010, Trung tâm đã triển khai chương trình khảo sát tại 29 xã thuộc vùng khó khăn trên địa bàn tỉnh nhằm nắm bắt nhu cầu về TGPL của người dân cũng như nhu cầu sinh hoạt ở các CLB TGPL ở các xã. Sau khi khảo sát, đánh giá, Trung tâm đã tổ chức TGPL lưu động tại 29 xã trên địa bàn 8 huyện, thị gồm: Đầm Hà, Ba Chẽ, Bình Liêu, Hải Hà, Tiên Yên, Hoành Bồ, TX Cẩm Phả và TP Móng Cái. Tại các buổi TGPL lưu động, đoàn công tác tổ chức nói chuyện chuyên đề pháp luật về: Luật Trợ giúp pháp lý, quy định về tổ chức TGPL, thủ tục đề nghị TGPL và một số lĩnh vực liên quan đến pháp luật như: đất đai, hôn nhân gia đình, dân sự, hình sự... cho gần 1 nghìn lượt người đến nghe. Ngoài ra, Trung tâm TGPL đã tổ chức biên soạn, in ấn và phát hành trên 32 nghìn tờ gấp với 11 nội dung tuyên truyền về các quy định của pháp luật về TGPL, quy định của pháp luật liên quan đến người nghèo, người dân tộc thiểu số. Thông qua hoạt động TGPL đã từng bước góp phần đưa kiến thức pháp luật đến với người nghèo và đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh. Nhờ vậy, Trung tâm TGPL đã thực sự trở thành “cầu nối” giúp người dân mỗi khi có việc liên quan đến pháp luật trong cuộc sống hàng ngày. Qua đó, người dân đã từng bước có nhận thức đầy đủ và đúng đắn về hoạt động TGPL, nâng cao hiểu biết về chấp hành theo các quy định của pháp luật trong cuộc sống hàng ngày.
Để chủ động trong thực hiện nhiệm vụ trong thời gian tới, Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh đã xây dựng kế hoạch TGPL theo Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo và Chương trình 135 giai đoạn III theo hướng đẩy mạnh công tác TGPL hướng về cơ sở, nhất là các xã vùng biên giới, vùng sâu, vùng xa khó khăn; tiếp tục hướng dẫn, duy trì và đẩy mạnh hoạt động của các CLB TGPL ở các xã đặc biệt khó khăn, đổi mới cách thức sinh hoạt nhằm thu hút đông đảo nhân dân tham gia.
