Sáng ngày 27-11-2013, Quốc hội họp phiên toàn thể thảo luận về dự án Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật giao thông đường thủy nội địa. Đoàn ĐBQH Quảng Ninh có đại biểu Trần Văn Minh, Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh phát biểu .
Đại biểu Trần Văn Minh hoàn toàn nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều Luật giao thông đường thủy nội địa năm 2004. Đại biểu cũng cơ bản đồng tình với báo cáo thẩm tra của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội và báo cáo tiếp thu, giải trình của cơ quan soạn thảo. Đồng thời tham gia một số nội dung về Điều 1 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật giao thông đường thủy nội địa.
Ở Khoản 1 về sửa đổi, bổ sung Điều 1, đại biểu đồng ý bổ sung thêm phạm vi điều chỉnh như một số đại biểu đã phân tích. Tuy nhiên, đại biểu cũng đề nghị cơ quan soạn thảo nên nghiên cứu quy định theo cách áp dụng pháp luật tại một số vùng mà không phải là đường thủy nội địa.
Đối với Khoản 11 về sửa đổi, bổ sung Khoản 3 và Khoản 7, Điều 25 có quy định "miễn đăng ký đối với phương tiện quy định tại Khoản 3, Điều 24 gồm phương tiện không có động cơ tải trọng toàn phần đến 15 tấn hoặc sức chở đến 12 người, phương tiện có động cơ tổng công suất máy chính đến 15 sức ngựa không chở người, phương tiện có động cơ tổng công suất máy chính dưới 5 sức ngựa có sức chở dưới 5 người hoặc bè". Theo đại biểu, so với luật hiện hành thì dự thảo luật đã mở rộng diện phương tiện được miễn đăng ký, tạo thuận lợi cho chủ phương tiện, qua đó giảm nhanh tỷ lệ số phương tiện chưa được đăng ký còn tồn đọng. Tuy nhiên, thời gian qua đã xảy ra khá nhiều vụ tai nạn nghiêm trọng trên đường thủy nội địa, nguyên nhân có từ phía người tham gia giao thông từ chủ phương tiện nhưng cũng không ít từ sự yếu kém trong công tác quản lý phương tiện giao thông thủy nội địa. Đại biểu cho rằng cần xem xét lại quy định này theo hướng không mở rộng diện phương tiện được miễn đăng ký. Việc quản lý chặt chẽ các phương tiện sẽ đảm bảo an toàn tốt hơn cho người tham gia giao thông. Còn thực tế tồn tại một tỷ lệ lớn phương tiện chưa được đăng ký thì ta có thể khắc phục bằng cách, bên cạnh việc đẩy nhanh, đẩy mạnh việc tuyên truyền, vận động chủ phương tiện cần phải quan tâm hơn đến công tác đơn giản hóa thủ tục đăng ký. Đặc biệt là nghiên cứu giao thẩm quyền tổ chức đăng ký cho Ủy ban nhân dân cấp xã một cách phù hợp, để tạo thuận lợi trong việc đăng ký của các chủ phương tiện. Qua sự phân tích trên, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo cũng cần xem xét, sửa đổi lại Điều 24 về điều kiện hoạt động của phương tiện, Điều 25 về đăng kiểm phương tiện cho phù hợp và logic với nội dung của điều đã sửa đổi.
Về Khoản 19 sửa đổi, bổ sung Khoản 3, Điều 35 có giao cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh cấp giấy chứng nhận khả năng chuyên môn đến hạng tư. Đại biểu đề nghị bổ sung thêm hạng ba và sau khi sửa Khoản 3 như sau "Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổ chức việc đào tạo, cấp giấy chứng nhận khả năng chuyên môn hạng ba, hạng tư, chứng chỉ lái phương tiện, giấy chứng nhận học tập pháp luật về giao thông đường thủy nội địa cho người lái phương tiện. Vì hiện nay, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đang đào tạo, cấp giấy chứng nhận khả năng chuyên môn đến hạng ba không có vướng mắc gì. Đồng thời như vậy cũng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho người có nhu cầu tham gia học tâp.
Ở Khoản 28 về bổ sung Điều 98c vào sau Điều 98b. Tại Điều 98c, Mục 4 đại biểu đề nghị bổ sung thêm Điểm đ, duy trì tình trạng hoạt động của các thiết bị an toàn trên phương tiện trong quá trình khai thác sử dụng, nếu phát hiện phương tiện không đảm bảo tình trạng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường thì có trách nhiệm tạm dừng khai thác và thông báo ngay cho chủ phương tiện biết để có biện pháp khắc phục kịp thời. Quy định như vậy để phù hợp với luật hiện hành ở Điều 26, Khoản 1, Điểm b, quy định chủ phương tiện phải có trách nhiệm đảm bảo tình trạng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường của phương tiện theo các tiêu chuẩn kỹ thuật giữa 2 kỳ kiểm tra.
Đối với Khoản 29 về bổ sung Chương VIIa vào sau Điều 98. Trước tình hình hiện nay xảy ra không ít các rủi ro trong hoạt động giao thông đường thủy nội địa nhưng công tác cứu nạn, cứu hộ còn nhiều tồn tại, yếu kém. Đại biểu nhất trí với việc bổ sung Chương VIIa về cứu nạn cứu hộ giao thông đường thủy nội đại của cơ quan soạn thảo. Tuy nhiên, sau khi nghiên cứu các nội dung liên quan trong luật hiện hành và các nội dung bổ sung, đại biểu thấy còn thiếu nhiều quy định và các điều, khoản đã đưa ra còn chung chung. Đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu quy định chi tiết hơn về nguyên tắc, sự phối hợp và trách nhiệm của các bộ, ngành, chính quyền địa phương của các cơ quan tìm kiếm cứu nạn và cứu hộ trong hoạt động tìm kiếm cứu nạn và cứu hộ để tránh những tồn tại và giảm thiểu các thiệt hại như đã xảy ra trong thời gian vừa qua.
Đại biểu cũng đề nghị bổ sung một khoản vào Điều 36 luật hiện hành nhưng dự thảo dự thảo luật chưa đề cập đến, đó là “Thuyền trưởng, người lái phương tiện trước khi điều khiển phương tiện vào khu vực ngoài luồng đường thủy nội địa phải nắm được đặc điểm địa hình khu vực và tự chịu trách nhiệm về đảm bảo an toàn cho người và phương tiện” để làm rõ hơn trách nhiệm đảm bảo an toàn của thuyền trưởng khi phương tiện hoạt động trong vùng nước như quy định tại Khoản 2, Mục 1 của dự thảo luật.
Ngô Sỹ Khảo (VP Đoàn ĐBQH tỉnh & HĐND tỉnh)
