* Quy định chi tiết, cụ thể về quyền và nghĩa vụ của các chủ thể trong ATVSLĐ
Luật quy định rõ quyền và nghĩa vụ của từng nhóm người lao động, người sử dụng lao động. Để bảo đảm các điều kiện làm việc công bằng, an toàn đối với người làm công, ăn lương theo Khoản 2, Điều 35 Hiến pháp năm 2013; Luật đồng thời bổ sung quyền và nghĩa vụ của người làm việc không theo hợp đồng lao động, trên nguyên tắc bảo vệ người lao động và bảo đảm tính khả thi của Luật.
Do đó, riêng với người sử dụng lao động, Luật quy định cụ thể một số nghĩa vụ, như: (1) Xây dựng, tổ chức thực hiện và chủ động phối hợp với các cơ quan, tổ chức trong việc bảo đảm ATVSLĐ tại nơi làm việc thuộc phạm vi trách nhiệm của mình cho người lao động và những người có liên quan; đóng bảo hiểm tai nạn lao động (TNLĐ), bệnh nghề nghiệp cho người lao động; (2) Tổ chức huấn luyện, hướng dẫn các quy định, nội quy, quy trình, biện pháp bảo đảm ATVSLĐ; trang bị đầy đủ phương tiện, công cụ lao động bảo đảm ATVSLĐ; thực hiện việc chăm sóc sức khoẻ, khám phát hiện bệnh nghề nghiệp; thực hiện đầy đủ chế độ đối với người bị TNLĐ, bệnh nghề nghiệp cho người lao động; (3) Không được buộc người lao động tiếp tục làm công việc hoặc trở lại nơi làm việc khi có nguy cơ xảy ra TNLĐ đe doạ nghiêm trọng tính mạng hoặc sức khoẻ của người lao động; (4) Cử người giám sát, kiểm tra việc thực hiện nội quy, quy trình, biện pháp bảo đảm ATVSLĐ tại nơi làm việc theo quy định của pháp luật; (5) Bố trí bộ phận hoặc người làm công tác ATVSLĐ; phối hợp với Ban chấp hành công đoàn cơ sở thành lập mạng lưới an toàn, vệ sinh viên; phân định trách nhiệm và giao quyền hạn về công tác ATVSLĐ; (6) Thực hiện việc khai báo, điều tra, thống kê, báo cáo TNLĐ, bệnh nghề nghiệp, sự cố kỹ thuật gây mất ATVSLĐ nghiêm trọng; thống kê, báo cáo tình hình thực hiện công tác ATVSLĐ; chấp hành quyết định của thanh tra chuyên ngành về ATVSLĐ; (7) Lấy ý kiến Ban chấp hành công đoàn cơ sở khi xây dựng kế hoạch, nội quy, quy trình, biện pháp bảo đảm ATVSLĐ.
* Quy định rõ về các biện pháp phòng chống các yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại cho người lao động
Các biện pháp phòng chống bao gồm: Trách nhiệm thông tin, tuyên truyền, giáo dục về ATVSLĐ. Nội quy, quy trình và các biện pháp bảo đảm ATVSLĐ tại nơi làm việc. Chế độ bảo hộ lao động, chăm sóc sức khoẻ người lao động. Trách nhiệm quản lý nhà nước đối với máy, thiết bị, vật tư, chất có yêu cầu nghiêm ngặt về ATVSLĐ. Trong các biện pháp phòng chống này, Luật ưu tiên trách nhiệm thông tin, tuyên truyền, giáo dục về ATVSLĐ lên đầu.
* Quy định về các biện pháp xử lý sự cố kỹ thuật gây mất ATVSLĐ và TNLĐ, bệnh nghề nghiệp
Các biện pháp xử lý bao gồm: Khai báo, thống kê, báo cáo, điều tra sự cố kỹ thuật gây mất ATVSLĐ, TNLĐ, bệnh nghề nghiệp. Trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với người bị TNLĐ, bệnh nghề nghiệp. Chế độ bảo hiểm TNLĐ, bệnh nghề nghiệp.
* Ngoài ra, Luật còn có các quy định khác biệt được áp dụng riêng cho các nhóm lao động đặc thù (bao gồm: Lĩnh vực cho thuê lại lao động; người lao động Việt Nam được cử đi làm việc ở nước ngoài; lao động là người giúp việc gia đình; lao động nhận công việc về làm tại nhà; học sinh, sinh viên, người học nghề, tập nghề, thử việc) theo hướng tăng cường bảo đảm ATVSLĐ cho những nhóm đối tượng này.
Phạm Quốc Sỹ (Sở Tư pháp)