Năm 2006 sắp qua đi và lại đánh dấu thêm một năm ảm đạm của các doanh nghiệp lắp ráp ô tô tại Việt Nam khi người tiêu dùng tiếp tục có tâm lý chờ đợi xe xuống thấp hơn nữa. Chính vì thế, mặc dù thu hút đầu tư nước ngoài đạt kỷ lục trong 20 năm qua và tăng trưởng kinh tế đạt ở mức trên 8%, nhưng thị trường ô tô vẫn giảm sút so với năm ngoái.
Xe nhập khẩu: Âm thầm phát triển
Thị trường ô tô nhập khẩu, tuy không được các nhà nhập khẩu rầm rộ tiến hành quảng cáo, khuyến mại nhưng vẫn đang "âm thầm" phát triển.
Theo lý giải của ông Nguyễn Đăng Hưng, Phụ trách Kinh doanh, công ty ô tô Sông Hồng, sở dĩ các nhà nhập khẩu vẫn "âm thầm" nhập xe về bởi "Chúng tôi đánh giá cao thị trường xe nhập khẩu. Chúng tôi tin nó sẽ tăng trưởng. Mặc dù chưa được như mong muốn nhưng hiện tại, sau khi giảm thuế từ 90 xuống 80% thì thị trường này cũng đang hạ nhiệt một chút, giá cả cũng đã giảm so với thời kỳ giữa và đầu năm".
Ô tô nội địa: Ảm đạm
Ngược lại với xe nhập khẩu, thị trường ô tô của các liên doanh năm 2006 trở nên ảm đạm hơn bao giờ hết. Mặc dù thu hút đầu tư nước ngoài đạt mức kỷ lục trong 20 năm qua và tăng trưởng kinh tế đạt ở mức trên 8%, nhưng thị trường ô tô vẫn giảm sút so với năm ngoái. Số lượng xe tiêu thụ giảm 3%, riêng xe dưới 5 chỗ ngồi giảm gần một nửa. Đầu năm, người tiêu dùng chờ đợi xe cũ nhập khẩu, đến cuối năm lại chờ đợi giá xe sẽ giảm khi vào WTO. Và đến tận bây giờ, nhiều người tiếp tục chờ đợi giá xe sang năm sẽ giảm.
Nói như ông Nguyễn Xuân Thu, Thư ký tòa soạn, Tạp chí Ô tô Xe máy Việt Nam: "Năm 2007 sẽ là một năm có nhiều thuận lợi cho người tiêu dùng vì mở cửa và hội nhập đồng nghĩa với việc chất lượng sản phẩm sản xuất tại Việt Nam và nhập khẩu sẽ xóa nhòa ranh giới. Những chiếc xe nhập khẩu và trong nước sẽ không còn ranh giới về chất lượng nữa".
Ông Thu cũng khẳng định: "Tôi cho rằng, xuyên suốt năm 2007, thậm chí sang năm 2008, chất lượng xe sẽ tăng lên, giá xe sẽ hạ xuống".
Thực ra người tiêu dùng có lý do để chờ đợi. Năm nay, thuế tiêu thụ đặc biệt tăng hơn 10% so với năm ngoái nhưng tất cả các liên doanh đều giảm giá xe. Năm tới, thuế nhập khẩu hạ, thuế đánh vào linh kiện, theo cam kết WTO, cũng giảm từ 30% xuống còn từ 10 đến 17%.
Hoà nhập?
Những nỗ lực đầu tiên ứng phó với thị trường của các liên doanh cũng đã được ghi nhận. Toyota Việt Nam, Ford Việt Nam là những doanh nghiệp được ghi nhận là đã 3 lần giảm giá xe trong năm nay. Nhưng kỷ lục giảm giá xe lại thuộc về Mitsubishi
"Vẫn chiếc xe Mitsubishi SS, có thể trong năm trước người tiêu dùng phải mua với giá từ 25 đến 28.000USD, thì bây giờ, với một hợp đồng với số lượng 680 xe, số tiền phải trả chỉ khoảng 11 triệu USD, tức là chỉ trên 15.000USD/chiếc. Do vậy khả năng giảm giá xuất xưởng của các liên doanh trong nước còn rất rộng mở", ông Thu nói tiếp.
Hiện tại, vẫn chưa một liên doanh ô tô nào ở Việt Nam công bố mức giá mới cho năm 2007, khi mà giá xe nhập khẩu được giảm thêm 10% và giá linh kiện nhập khẩu được giảm thêm hơn 10%.
Với số lượng xe còn tồn đọng lại từ năm 2005 đến nay, mục tiêu của các hãng, trước mắt có lẽ vẫn sẽ tiếp tục các chương trình khuyến mại, giảm giá để bán hết số xe tồn đọng, trước khi ra mắt xe mới với giá mới.
Thị trường ô tô Việt Nam sẽ tiếp tục tăng trưởng với tốc độ khoảng 20%/năm, gấp đôi mức tăng trưởng kinh tế. Nhưng thị phần của các liên doanh sản xuất ô tô trong nước sẽ ngày càng thu hẹp. Sẽ có doanh nghiệp sẽ phải thu hẹp sản xuất, thậm chí đóng cửa, nếu vẫn giữ nguyên chính sách giá như hiện nay.
