Điều tra của Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JBIC) năm tài khóa 2008 cho biết các doanh nghiệp Nhật Bản tiếp tục quan ngại cơ sở hạ tầng kém phát triển ở VN, đặc biệt là đường sá, bến cảng và điện.
JBIC thu kết quả từ 620 mẫu trả lời từ các công ty, các nhà sản xuất Nhật Bản ở nước ngoài. Theo điều tra, năm 2008 là năm thứ ba liên tiếp VN tiếp tục xếp vị trí thứ ba trong bảng xếp hạng các nước, khu vực có tiềm năng kinh doanh về trung hạn, sau Trung Quốc và Ấn Độ.
Giá lao động đã đắt hơn
Lực lượng lao động rẻ vẫn là lý do hàng đầu khiến VN được các DN Nhật Bản coi là nước có triển vọng đầu tư. Kế đó phải kể đến tiềm năng phát triển thị trường, đa dạng hóa rủi ro, nguồn nhân lực ưu tú...
| Ngân hàng Thế giới ước tính, hiện nay Việt Nam đang chi khoảng 8 đến 9% GDP vào hạ tầng, chủ yếu phụ thuộc vào nguồn vốn ODA. Việt Nam chưa có đường bộ cao tốc, đường sắt cao tốc, cảng nước sâu, cảng trung chuyển quốc tế... Nhiều chuyên gia cho rằng, VN nên huy động vốn tư nhân - hiện mới chỉ chiếm 15% tổng vốn đầu tư vào cơ sở hạ tầng. |
Tuy nhiên, theo ông Matsuda Noriyasu, Trưởng đại diện JBIC tại Việt Nam, nhiều DN nói chi phí lao động đã tăng và trở thành vấn đề quan tâm mới của các nhà đầu tư Nhật Bản.
Đáng chú ý, năm nay, chỉ có 48% các DN Nhật Bản đánh giá cao yếu tố "tiềm năng phát triển của thị trường" VN, giảm so với kết quả điều tra của năm ngoái với mức 53,4%.
Về hạn chế của môi trường đầu tư kinh doanh, ông Matsuda Noriyasu cho biết các DN Nhật tiếp tục quan ngại cơ sở hạ tầng kém phát triển ở VN, đặc biệt là đường sá, bến cảng và điện. Báo cáo của JBIC kết luận: "Đây vẫn là vấn đề nghiêm trọng nhất đối với các nhà sản xuất Nhật Bản".
Theo điều tra, 78% DN Nhật Bản cho rằng đường sá ở VN cần được cải thiện, trong khi đó tỷ lệ trả lời với yêu cầu nâng cấp điện là 60% và cảng biển là 45%.
60 tỷ USD đầu tư hạ tầng điện
Tại Diễn đàn Doanh nghiệp VN sáng 1/12, báo cáo của nhóm cơ sở hạ tầng cho biết nhu cầu về điện tiếp tục tăng 17%/năm. Việt Nam sẽ cần khoảng 1-6 tỷ USD mỗi năm để đầu tư vào cơ sở hạ tầng nhiệt điện nhằm bắt kịp nhu cầu và đến năm 2028 sẽ phải mất 60 tỷ USD.
Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng dự tính trong vòng 5 năm tới, nhu cầu đầu tư vào viễn thông, cảng biển, sân bay, đường bộ, đường sắt, vận tải và hàng không tăng nhanh chóng, cần khoảng 139 tỷ USD.
Tuy nhiên về đầu tư cho cảng biển, các DN trong và ngoài nước đặt câu hỏi: Nếu đầu tư vào các dự án cơ sở hạ tầng liên quan đến cảng, đường bộ có thể bị hạn chế bởi khủng hoảng tín dụng, thì các cơ quan có thẩm quyền dựa vào tiêu chí nào để đặt ra các ưu tiên và vì sao?
Liên quan đến cơ sở hạ tầng, các DN cũng kiến nghị một yếu tố quan trọng cho sức khỏe của kinh tế VN trong tương lai. Đó là sức tăng trưởng của dịch vụ vận chuyển hành khách qua đường hàng không, với tốc độ tăng chung khoảng 15%/năm.
Điều này có nghĩa Việt Nam cần những khoản đầu tư lớn vào cả việc mua máy bay và phát triển cơ sở hạ tầng phụ trợ cho ngành hàng không.
