Trong tiết trời se lạnh của những ngày đầu xuân, chúng tôi có dịp trở lại xã Yên Than (Tiên Yên). Đất trời Yên Than đang chuyển mình trong mùa xuân mới.
Yên Than có 600 hộ dân, trên 3.000 nhân khẩu với nhiều dân tộc thiểu số sinh sống, trong đó dân tộc Dao chiếm trên 50%. Còn nhớ những năm trước đây chúng tôi đến Yên Than, cuộc sống của bà con nghèo lắm, người dân sống chủ yếu bằng sản xuất nông - lâm nghiệp, sản xuất mang tính tự cung tự cấp, trình độ dân trí hạn chế, đường sá đi lại rất khó khăn. Đây là nguyên nhân chính khiến cái nghèo, cái đói cứ đeo bám bà con nơi đây.
Nông dân thôn Đồng Và, xã Yên Than (Tiên Yên) thu hoạch rau.
Những năm qua, được sự quan tâm hỗ trợ của Đảng, Nhà nước, của tỉnh, huyện, Yên Than ngày một “thay da đổi thịt”, đời sống của bà con đã được nâng lên rất nhiều. Những ngôi nhà khang trang được mọc lên, nhiều ngôi nhà mới được xây dựng theo Quyết định 167/2008/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về hỗ trợ hộ nghèo cải thiện nhà ở. Những con đường bê tông sạch sẽ, rộng mở đến các thôn bản. Đi đến đâu chúng tôi cũng cảm nhận được không khí hăng say lao động sản xuất của người dân. Những ngày này bà con còn tích cực tham gia vận chuyển vật liệu giúp những gia đình có hoàn cảnh khó khăn xây dựng, sửa chữa nhà ở để kịp đón xuân về. Đồng chí Nguyễn Xuân Tặng, Bí thư, Chủ tịch UBND xã Yên Than cho biết: xã có trên 100 hộ được hỗ trợ xây nhà theo Đề án hỗ trợ hộ nghèo cải thiện nhà ở. Xã đã vận động và hướng dẫn bà con triển khai những phần việc cần thiết để tập trung xây nhà đảm bảo chất lượng. Người dân xã hiện vẫn giữ “phong tục” ăn tết phải to, nên mọi gia đình đều cố gắng sao cho có một cái tết thật tươm tất, chu đáo. Hầu hết nhà nào cũng có đủ những món ăn truyền thống của vùng miền như bánh chưng, bánh tày, khâu nhục, bánh gio, bánh tài lồng, rượu lẩu nà, rượu khoai... Vào thời khắc của năm mới, mọi người trải chiếu mời nhau thưởng thức những món ăn truyền thống, hát cho nhau nghe những làn điệu dân ca, giao duyên, hát sán cố, hát then, chơi ném còn, đẩy bao, cầu chinh...
Vào các thôn, bản, chúng tôi cảm nhận rõ không khí mùa xuân. Đám trẻ nô đùa, khoe nhau những bộ quần áo mới, cùng đánh gụ, đánh đáo ở sân nhà văn hóa thôn. Chị Nguyễn Thị Hiền, Chủ tịch Hội Phụ nữ xã Yên Than tâm sự cùng chúng tôi trên đường đến thôn Đồng Và: “Đến với bà con nơi đây vui lắm. Con người ở đây rất cần cù, năng động, sáng tạo trong lao động, đặc biệt hơn cả là lòng mến khách...”. Câu chuyện của chúng tôi liên tục bị ngắt quãng bởi tiếng chào, mời của bà con đang lao động trên những thửa ruộng ven đường. Chúng tôi gặp chị Nồ A Múi đang thu hoạch địa liền, chị khoe: “Nhờ được cán bộ hướng dẫn kiến thức, nên vụ địa liền này gia đình thắng lớn. Tết này bọn trẻ nhà tôi sẽ có nhiều quần áo mới để đi chơi Tết...”. Chúng tôi đi đò Kéo qua sông Tiên Yên, tiếp tục đến các thôn Khe Và, Nà Phèn và Pạc Sủi. Chị Múi bảo, đây là 3 thôn nằm cách xa trung tâm xã, giao thông đi lại phức tạp, đời sống người dân còn nhiều khó khăn; hiện hầu hết người dân 2 thôn Khe Và, Pạc Sủi chưa được sử dụng điện lưới. Những ngôi nhà trong thôn nằm gọn trong những vạt rừng keo, quế xanh bạt ngàn...
Chia tay Yên Than, chúng tôi trở về thị trấn. Hàng cây bên đường đang đâm chồi, những mầm lộc xanh biếc. Mùa xuân mới đang về với Yên Than.
