Về xã Bình Dương, huyện Đông Triều những ngày tháng tư này, chúng tôi cảm nhận rõ sự khởi sắc của một vùng quê giàu truyền thống cách mạng đang chuyển mình mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực...
Là cái nôi của phong trào cách mạng, Đảng bộ và nhân dân Bình Dương quyết tâm vượt qua mọi khó khăn, viết tiếp những trang sử hào hùng của các thế hệ đi trước để khẳng định “bản lĩnh” trong thời kỳ đổi mới.
Theo sử sách, Đệ tứ chiến khu là một vùng đất hiểm trở, đồi núi trập trùng nằm trong cánh cung Đông Triều. Dựa vào địa thế đó nên quân cách mạng mới xây dựng được cơ sở, bảo vệ lực lượng và quân Pháp không dám tấn công. Vào ngày 28-4 năm ất Dậu (1945), lực lượng nghĩa quân cách mạng với trên 200 chiến sĩ dưới sự chỉ huy của ông Nguyễn Bình từ chùa Bắc Mã xuất quân chia thành nhiều mũi, đồng loạt tấn công đánh chiếm 4 đồn Nhật ở Đông Triều, Mạo Khê, Tràng Bạch và Chí Linh. Trên quãng đường dài 24km, dọc theo đường 18 nghĩa quân đã giành thắng lợi vang dội. Chiều ngày 8-6, tại đình Hổ Lao, thay mặt Ban lãnh đạo khởi nghĩa, ông Nguyễn Bình tuyên bố thành lập Đệ tứ chiến khu. Từ đây, chiến khu không chỉ củng cố, xây dựng lực lượng và đóng quân ở Đông Triều mà đã nhanh chóng toả ra cả một địa bàn rộng lớn ở vùng duyên hải phía Bắc, cùng các địa phương đập tan chính quyền thực dân phong kiến và tay sai trong Cách mạng Tháng Tám 1945.
Thấm thoắt đã 65 năm cùng với những biến đổi không ngừng của đất nước, của tỉnh, giờ đây Bình Dương đã đổi khác rất nhiều. Những con đường nhỏ xíu, gập ghềnh, len lỏi giữa rừng già ken lối của vùng chiến khu xưa không còn nữa. Thay vào đó là những con đường bằng phẳng, rộng thênh thang; những hàng cột điện kéo dài đến tận những cụm nhà dân xa xôi; những cánh đồng lúa mới gieo sạ đang lên xanh mơn mởn. Có dịp ghé qua Bình Dương hôm nay, ai cũng thấy ngày càng có thêm nhiều những ngôi nhà cao tầng được mọc lên trên vùng đất chiến khu xưa... Truyền thống cách mạng anh hùng đã được Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã biến thành sức mạnh, thành hành động trong từng việc làm cụ thể như xoá đói nghèo, xây dựng cuộc sống mới. Hơn 10 năm trở lại đây, Bình Dương đã phát huy được tiềm năng của mình để phát triển mạnh nhờ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi và áp dụng những kỹ thuật tiên tiến vào sản xuất. Vì thế, đời sống người dân trong xã được cải thiện đáng kể. Tốc độ tăng trưởng kinh tế của xã trung bình đạt gần 15%/năm. Thu nhập bình quân đầu người đạt 8 triệu đồng/năm. Xã không còn hộ đói, số hộ giàu và khá chiếm trên 30%. Đồng chí Lâm Tiến Ngọc, Chủ tịch UBND xã cho biết: Bình Dương là một xã thuần nông, không có tiềm năng nào khác ngoài đồng ruộng và con người. Thế nên cuộc sống của đa phần nhân dân trong xã đều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo cao. Trước thực trạng đó, xã đã quyết tâm phải nhanh chóng giúp dân vượt qua đói nghèo, nâng cao thu nhập bằng những phương cách làm ăn mới, phải huy động mọi nguồn lực xã hội để người dân an tâm phát triển sản xuất, từng bước xoá đói giảm nghèo. Cùng với đó, xã chỉ đạo các đoàn thể đứng ra tín chấp cho các hộ dân vay vốn với lãi suất ưu đãi, giúp những người nông dân cần vốn sản xuất phát triển kinh tế hộ gia đình như chăn nuôi bò, lợn, trồng trọt. Đặc biệt, nông dân xã Bình Dương đã có những đổi mới căn bản về nhận thức, hăng hái tiếp nhận khoa học kỹ thuật, dám nghĩ, dám làm, dám thử nghiệm những tiến bộ mới... Chính họ đã đánh thức từng mảnh đất hoang, mang lại sức sống mới cho vùng đất cách mạng Bình Dương.
Không chỉ đơn thuần phát triển kinh tế nông nghiệp, gần đây, Bình Dương đã hướng đến phát triển du lịch, dịch vụ với tuyến tham quan du lịch ''Bắc Mã - Hổ Lao - Đền Sinh - Chùa Quỳnh'' và khởi công xây dựng một số điểm kinh doanh dịch vụ trên địa bàn. Ngoài ra, các nghề phụ như cơ khí, mộc, nề... cũng đang phát triển mạnh mẽ, tạo công ăn việc làm và thu nhập ổn định cho nhiều lao động địa phương. Kinh tế phát triển, đời sống văn hoá tinh thần của nhân dân cũng không ngừng được nâng cao. Đến nay tất cả đường giao thông nông thôn đã được rải nhựa và bê tông hoá. Trạm y tế đạt chuẩn quốc gia, đáp ứng tốt nhiệm vụ chăm sóc sức khoẻ ban đầu cho nhân dân. Sự nghiệp giáo dục trên vùng đất chiến khu xưa, đã và đang được quan tâm đầu tư mạnh; tệ nạn xã hội và các hủ tục được ngăn chặn, đẩy lùi. Các câu lạc bộ văn hoá - văn nghệ, TDTT của xã hoạt động tích cực, hiệu quả, thu hút nhiều đối tượng tham gia. Hàng năm, toàn xã có trên 80% số hộ đạt gia đình văn hoá...
Chỉ một vùng đất nhỏ trên quê hương Đệ tứ chiến khu đã cho thấy cái nhìn xa rộng hơn về sự phát triển của Đông Triều - một cửa ngõ của Quảng Ninh. Cửa ngõ này không chỉ giàu truyền thống cách mạng trong lịch sử mà còn khẳng định sức vươn lên mạnh mẽ trong công cuộc đổi mới hôm nay.