Triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) với xuất phát điểm thấp, như cơ sở vật chất, kết cấu hạ tầng nghèo nàn, đời sống của người dân còn nhiều khó khăn, sản xuất manh mún, nhỏ lẻ… nên xã Đông Ngũ (Tiên Yên) gặp không ít trở ngại. Tuy nhiên, nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, có cách làm sáng tạo, xã đã nhận được sự đồng lòng hưởng ứng, tham gia tích cực của người dân.
Được đi trên con đường bê tông mới, sạch đẹp vừa làm xong, ông Vi Văn Mùi, thôn Đông Ngũ của xã, khoe với chúng tôi: “Trước đây đường vào thôn tôi khó đi lắm, mùa mưa thì lầy lội, nắng thì bụi bẩn. Người dân thôn chủ yếu làm nông nghiệp, nên không có điều kiện để làm đường. Nay với chủ trương “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, người dân đã tích cực ủng hộ để làm được con đường đẹp này. Thế là mong ước bao đời nay của người dân thôn đã thành hiện thực...”. Ông Tô Xuân Quý cùng thôn cho biết thêm: “Tôi sinh ra và lớn lên ở đây, năm nay đã ngoài 50 tuổi, những tưởng phải sống hết đời cùng con đường lầy lội này. Nhưng nhờ có chương trình xây dựng NTM mà người dân chúng tôi có con đường đẹp, thuận lợi trong sinh hoạt, sản xuất. Trước đây, bà con trong thôn chẳng bao giờ ra ngõ ngồi chơi, nhưng nay cứ tối đến lại ngồi quây quần ở đây nói chuyện rôm rả, vui lắm”.
Theo Bí thư Đảng uỷ xã Vũ Nhật Quang: Từ năm 2011, Đông Ngũ thực hiện xây dựng các công trình đường giao thông, nhà văn hoá thôn... Bên cạnh hỗ trợ của cấp trên, ban đầu xã huy động những hộ gia đình được hưởng lợi trực tiếp tham gia đóng góp tiền, ngày công, hiến đất. Tuy nhiên, thấy rằng cách làm đó không phát huy hiệu quả, không huy động được hết sức dân, xã đã xây dựng và triển khai Đề án “Huy động sức dân thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, giai đoạn 2012-2014”. Thực hiện đề án này, xã bước đầu huy động được nhiều nguồn lực, phát huy được tinh thần đóng góp của nhân dân tham gia xây dựng NTM, nhất là phát triển kết cấu hạ tầng nhằm đạt tiêu chí NTM vào năm 2014. Đề án đã chỉ rõ những công trình nào cần huy động “góp công, góp của, góp kế” của toàn dân. Để đề án được triển khai tốt, xã đã thành lập tổ quy hoạch với các nhiệm vụ: Xây dựng lịch công tác quy hoạch; cắm mốc diện tích các công trình; thiết kế mẫu bản cam kết của nhân dân đóng góp hiến đất, đổi đất; thống kê tổng diện tích đất cần huy động của nhân dân ở mỗi thôn; quy đổi tổng diện tích đất, ngày công cần huy động thành tiền, sau đó chia đều cho số khẩu toàn xã. Số tiền cần đóng góp sẽ được chia ra đóng trong 3 năm (2012-2014).
Nhằm khắc phục khó khăn ở một xã thuần nông, thu nhập của người dân còn thấp, Đông Ngũ đã có những cách làm hay, sáng tạo trong việc huy động mọi nguồn lực xây dựng NTM. Như với diện tích đất sản xuất của các hộ dân thuộc diện quy hoạch xây dựng NTM, xã chủ động quy đổi đất để người dân tiếp tục canh tác; cách làm này đã nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao của người dân. Triển khai làm đường giao thông, kênh mương, bên cạnh hỗ trợ của các doanh nghiệp (đến nay, xã đã tiếp nhận trên 200 tấn xi măng, 164 nghìn viên gạch), xã còn huy động được người dân đóng góp trên 2.000 ngày công, 5.100m2 đất các loại, trên 200 triệu đồng. Đã xuất hiện nhiều tấm gương điển hình tham gia xây dựng NTM trên địa bàn: Ông Đỗ Thanh Toán, Bí thư Chi bộ thôn Đồng Mộc; ông Chìu Quay Mằn, Trưởng thôn Đồng Mộc đã vận động nhân dân xây dựng tuyến mương dài trên 1.500m để phục vụ sản xuất nông nghiệp; ông Nông Văn Lương, hiến trên 1.190m2 đất; ông Nông Văn Sáng, hiến 720m2 đất xây dựng Nhà văn hoá thôn Đồng Đạm… Đến thời điểm này, Đông Ngũ cơ bản hoàn thành 7/19 tiêu chí NTM (tỉ lệ hộ nghèo; trường học; bưu điện; y tế; hình thức tổ chức sản xuất; hệ thống tổ chức chính trị xã hội; an ninh trật tự xã hội).
Bí thư Đảng uỷ xã cho biết, đây mới chỉ là kết quả bước đầu. Để đạt mục tiêu đến năm 2014 hoàn thành 19 tiêu chí về NTM, Đông Ngũ còn rất nhiều việc phải làm, đòi hỏi phải có sự đồng tâm hiệp lực của chính quyền và nhân dân. Là xã trọng điểm về sản xuất nông nghiệp của huyện với trên 5.500ha, trong đó trồng lúa 2 vụ là 230ha, trồng lúa 1 vụ là 393ha, nhưng hiện thu nhập bình quân đầu người của xã mới đạt 9,6 triệu đồng/năm, đầu tư cho nông nghiệp thấp, kết cấu hạ tầng nông nghiệp còn yếu, chưa phát huy hết tiềm năng, thế mạnh. Vì vậy nhiệm vụ hàng đầu đặt ra là phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập, ổn định đời sống cho người dân. Từ khi triển khai chương trình xây dựng NTM, xã đã bắt đầu thực hiện ứng dụng các mô hình lúa, ngô, đậu tương, dưa lai leo… Nhất là mô hình trồng nấm linh chi được huyện Tiên Yên hỗ trợ, đầu tư cho 5 hộ ở xã Đông Ngũ, đang góp phần quan trọng vào việc chuyển dịch cơ cấu cây trồng của xã.
Ông Hoàng Văn Tẩu, thôn Hà Giàn, xã Đông Ngũ cho biết: “Trước đây, nhiều người trong thôn vào thời gian nông nhàn thường đi nơi khác tìm việc làm thêm, rất vất vả. Nay được Nhà nước đầu tư, hỗ trợ trồng nấm linh chi, gia đình tôi đã có thêm việc làm, tăng thu nhập. Tôi mong muốn, ngày càng có thêm nhiều hộ dân trong thôn, trong xã được hỗ trợ tạo việc làm, từ đó có điều kiện đóng góp nhiều hơn cho xây dựng NTM ở địa phương”.
Những đổi thay, những niềm vui mà Đông Ngũ đang có được hiện rõ trên những công trình đường giao thông, nhà văn hoá, những mô hình phát triển kinh tế... Tuy còn gặp nhiều khó khăn, thách thức, nhưng với hướng đi đúng, cách làm sáng tạo, Đông Ngũ tin tưởng hoàn thành xây dựng xã NTM vào năm 2014.
Nguyễn Hoa
