Từ đầu năm đến nay, hàng loạt mặt hàng đã đồng loạt tăng giá với tốc độ chóng mặt. Bắt đầu từ lương thực, thực phẩm rồi đến giá xăng dầu, dịch vụ, vật liệu xây dựng, chất đốt liên tục tăng giá. Cơn bão giá này đã tác động mạnh đến đời sống sinh hoạt của đông đảo người dân nói riêng và hoạt động kinh tế - xã hội trên địa bàn toàn tỉnh nói chung.
Chính vì vậy, thời gian qua thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, nhiệm vụ được đặt lên hàng đầu của tỉnh, và các cấp, ngành là triển khai các giải pháp kiềm chế lạm phát và tăng giá. Một trong những giải pháp cấp bách và lâu dài được tỉnh đặc biệt chú trọng trong thời gian qua là việc chấn chỉnh và lập lại trật tự trong công tác quản lý Nhà nước về các hoạt động khai thác, vận chuyển, chế biến và tiêu thụ than.
Đãi than trôi tại phường Cẩm Thịnh.
Có thể nói sau những nỗ lực của chính quyền và các cấp, ngành có liên quan, nạn khai thác than trái phép, xuất than lậu trên địa bàn cơ bản đã được dẹp bỏ. Bên cạnh đó việc dừng xuất khẩu than tiểu ngạch qua cửa khẩu Vạn Gia từ ngày 1-6, cũng góp phần bình ổn giá than trong thị trường nội tỉnh và nội địa trong thời gian gần đây. Thực tế trước đây, bên cạnh giá bán ở thị trường nội địa do Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) quy định có sự điều tiết của Chính phủ thì vẫn tồn tại một giá than ở thị trường tự do cao hơn giá quy định của TKV từ 15-20%. Mặc dù các hộ tiêu thụ nhỏ lẻ đã phải chấp nhận mua than với giá cao hơn giá quy định nhưng cũng không phải muốn mua là được, bao nhiêu cũng có do giá than xuất đi Trung Quốc cao hơn giá nội địa khoảng 40% nên đã dẫn tới tình trạng khan hiếm than trên thị trường nội địa, trong khi than xuất lậu qua biên giới thì ồ ạt. Sau 3 tháng đồng loạt triển khai các biện pháp quyết liệt trong công tác quản lý hoạt động khai thác, vận chuyển và tiêu thụ than trên địa bàn tỉnh, đến nay mặc dù không còn than khai thác trái phép nữa, nguồn than cung ứng ra thị trường tự do đã giảm đáng kể nhưng giá than vẫn được duy trì ở mức ổn định. Anh Trần Vinh, chủ một điểm thu mua than trôi tại khu Lán Ga, phường Cẩm Tây, TX Cẩm Phả cho biết: Giá than các loại hiện nay vẫn chỉ bằng giá than tại thời điểm này năm ngoái trong khi giá các loại vật liệu xây dựng, giá gas cứ tăng ầm ầm. Ví dụ như than cám 6, cám 7 chúng tôi vẫn xuất đi tỉnh ngoài có giá từ 350-370.000 đồng/tấn tại chỗ. Loại than cám 7B xấu hơn thường dùng để đốt lò gạch tư nhân hoặc làm chất đốt trong nhân dân cũng bán với giá dao động từ 170-180.000 đồng/tấn. Riêng than cục 4, cục 5 là loại than có chất lượng tốt giá bán vẫn ổn định, chỉ dao động từ 2,3 triệu đồng đến 2,5 triệu đồng/tấn.
Tại một số điểm thu gom than trôi ở Cẩm Phả, các chủ bãi thu mua cũng đều cho biết giá các loại than bán trong thị trường nội địa vẫn duy trì ở mức giá ổn định và có xu hướng giảm nhẹ. Thực tế hiện nay đang có hiện tượng đảo chiều giữa giá bán than do TKV quy định và giá bán trên thị trường tự do. Lý giải tình trạng trên, nhiều ý kiến cho rằng từ khi tỉnh quản lý chặt việc xuất khẩu than qua biên giới thì nguồn cung cho thị trường nội địa đã được cải thiện đáng kể. Bên cạnh đó, một số địa bàn của Cẩm Phả cũng đang bắt đầu vào “mùa than trôi”, lượng than tận thu từ các khe, sông suối... cộng với lượng than tồn lại đã làm tăng đáng kể nguồn cung cho thị trường.
Ông Phạm Văn Thể, Giám đốc Công ty CP Xây dựng Hoàng Hà (Đông Triều) cho biết: Để phục vụ sản xuất và đảm bảo chất lượng sản phẩm, mỗi tháng chúng tôi phải sử dụng khoảng 1.000 tấn than cục 4B. Công ty đã mua than của TKV và than ngoài thị trường giá từ 3,5-3,6 triệu đồng/tấn. Nhưng khoảng 2 tháng nay, giá than cục 4B ở thị trường tự do đã giảm xuống còn 3 triệu đồng/tấn trong khi giá quy định của TKV vẫn không hề thay đổi. Trong tình hình giá xăng dầu tăng cao như hiện nay, giá than nguyên liệu giảm cũng góp phần đáng kể giúp doanh nghiệp chúng tôi giảm bớt chi phí sản xuất, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm.
Quản lý chặt các hoạt động khai thác, kinh doanh than trên địa bàn tỉnh trong thời gian qua đã nhận được sự đồng tình và ủng hộ rộng rãi của nhân dân và các cấp, ngành. Việc góp phần bình ổn giá than trên thị trường tự do chỉ là một mặt nhỏ của vấn đề nhưng cũng đã đem lại những lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp và người dân, nhưng quan trọng hơn là đã có tác động tích cực đến nhiệm vụ hàng đầu là kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo mục tiêu phát triển bền vững của tỉnh.
